Ankara'nın gönlü Paşinyan'dan yana
328 kilometre sınır hattına sahip olduğumuz Ermenistan’da gözler 7 Haziran’da yapılacak parlamento seçimlerine çevrilmişken, Ankara ile Erivan arasında yakınlaşmayı hızlandıran hamleler de birbiri ardına geliyor.
En son geçen Çarşamba günü Dışişleri Sözcüsü Öncü Keçeli, Türkiye ile Ermenistan arasında doğrudan ticaretin başlatılmasına yönelik bürokratik hazırlıkların tamamlandığını açıkladı.
Buna göre Türkiye’den üçüncü ülkeler üzerinden Ermenistan’a giden veya aynı güzergâhı kullanarak gelen malların nihai çıkış ve varış noktası resmi kayıtlarda “Ermenistan/Türkiye” diye yazılabilecek.
İki ülke arasında 2022’den beri devam eden normalleşme süreci kapsamında daha önce yapılanları da kısaca hatırlatmak gerekir.
Türkiye ve Ermenistan vatandaşları, 1 Ocak 2026'dan itibaren birbirlerinin ülkelerine yapacakları seyahatlerde ücretsiz elektronik vize alabiliyorlar.
Ermenistan, sınır geçişlerinde pasaportlara vurulan damgalardan Ağrı Dağı siluetini kaldırdı.
Özel şirketlerin zaten uçuşu vardı ama Türkiye Cumhuriyeti’nin resmi bayrak taşıyıcısı THY de İstanbul-Erivan uçuşlarını başlattı.
İki ülke sınırında yer alan tarihi Ani Köprüsü'nün restorasyonu için resmi bir mutabakat zaptı imzalandı.
1993'ten beri kapalı olan Kars-Gümrü demiryolu hattı rehabilite edilerek yeniden faaliyete geçirilecek.
Geriye iki önemli maddenin kaldığını söyleyebiliriz.
İki ülke arasındaki kara sınır kapısı Alican (Iğdır) ile rehabilitasyon sonrası demiryolu sınır kapısı Akyaka’nın (Kars) açılması ve diplomatik ilişkilerin tesis edilmesi.
Aslında iki sınır kapısı da rahatlıkla kullanılabilecek durumda.
Hatta kısa süre önce Alican Sınır Kapısı’nın 4 Haziran’da açılacağı iddia edilmişti ancak Türkiye Dışişleri Bakanlığı bu iddiayı yalanladı.
Kabul etmek gerekir ki, Ankara ile Erivan’ın yakınlaşmasında Paşinyan’ın pozitif tutumu önemli rol oynadı.
Olumlu atmosferin devamı için Ermenistan’da 7 Haziran’da yapılacak parlamento seçimleri önemli.
Seçimler, her ne kadar Putin’i kızdırsa da arkasına Avrupa Birliği (AB) rüzgarını aldığı söylenen Başbakan Nikol Paşinyan ile Ermeni-Rus oligark Samvel Karapetyan ve aşırı milliyetçi Taşnakların desteklediği eski cumhurbaşkanlarından Robert Koçaryan arasında geçecek.
Ermenistan’daki siyasi barometre Paşinyan’ı işaret ediyor gibi.
Ankara’nın tercihinin de Paşinyan’dan yana olduğuna şüphe yok.
Türkiye Dışişleri, Alican Sınır Kapısı’nın açılması için bir takvimlendirme olmadığını söylese de, acaba Ankara’dan Paşinyan’a jest amacıyla 7 Haziran öncesi Alican hamlesi gelir mi?
Ankara’da bu konuda “Evet açalım” diyen de var, “Seçim sonucunu bekleyip görelim. Paşinyan kazansa bile daha yapacakları var” diyen de.
Paşinyan’ın öncelikli yapması gereken ise, Azerbaycan’ın talebi olan Ermenistan Anayasası’nın önsözündeki “Ermenistan ile Dağlık Karabağ’ın birleşmesi” vurgusunu kaldırması.
Bu talebin, Ermenistan’la atılan her adım öncesi Azerbaycan’la istişare eden Ankara için de geçerli olduğunu söylersek yanlış olmaz.
Bu talebin yerine getirilmesi diplomatik ilişkilerin de yolunu açar.
