Trump “barut”u tüketti: Tehditler yağdırıyor ama cephanesi yok

Her ne kadar Başkan Donald Trump “yalan” dese de, iddiayı ortaya atanları cezalandırmakla tehdit etse de ABD’nin ciddi bir mühimmat sıkıntısı çektiği bir gerçek. Ülkenin özellikle bu yıl üretimdeki darboğazlar ile tedarik zinciri sorunlarının etkisiyle mühimmat tedarikinde sıkıntı yaşadığı saklanacak gibi değil.

Forbes dergisinde bir analizde Tomahawk seyir füzeleri ile Patriot hava savunma sistemlerinin yanısıra THAAD önleme füzeleri gibi hassas mühimmatların hem Ukrayna’da hem İran’da yoğun bir şekilde kullanıldığı, dolayısıyla stokların kritik seviyelere ulaştığı belirtilmişti. Bunların yenilenmesinin yılları bulacağı da.

Ukrayna’ya verilen desteğin ABD’ye maliyetinin fazlalığı biliniyor. İran’a açılan savaştaki kullanımları da buna eklerseniz kilit önemdeki mühimmat sıkıntısının nedenini anlamak kolaylaşır. Yani İran’la Ukrayna’yla yaşanan çatışmalarda büyük ölçekli kullanım, hem hassas hem de konvansiyonel mühimmat stoklarını tüketti. Üretimi de hızlı bir biçimde yapılamıyor bu mühimmatların. TNT, IMX-104 ile nitroselülozun sınırlı yerli üretimi, yabancı tedarikçilere bağımlılık gibi faktörler mühimmat üretimini kısıtlıyor. İthal bileşenlere uygulanan gümrük vergileri, yeni tesisler için yavaş ilerleyen düzenleyici onay süreçleri üretimi daha da yavaşlatmakta.

Özellikle 155 mm’lik top mermilerindeki duruma bakarak bir fikir edinmek mümkün; ayda 100 bin mermi üretme hedefine rağmen, üretim sorunları, test edilmemiş ekipman, TNT ile IMX-104 gibi patlayıcıların tedarik zincirindeki kısıtlamaları nedeniyle bu hedefe ulaşamamış, üretim ancak 36 bin seviyesinde kalmıştır. Iowa’da, Kansas’ta, Arkansas'tai yeni tesisler, üretimi modernize ederek kapasiteyi artırmayı hedeflese de bu da hayli zaman alacak denilene göre.

ABD medyasında ABD ordusunun bir stratejik stok bulundursa da, özellikle üst düzey önleme füzeleri ile uzun menzilli füzeler için mühimmatın yenilenmesinin yılları bulacağı uzun zamandır yazılıyor.

Yani açıkça söylenebilecek gerçek şu; ABD, askeri operasyonların, endüstriyel kısıtlamaların, tedarik zincirinin kırılganlığının etkisiyle karmaşık bir mühimmat kıtlığı ile karşı karşıya.

Askeri anlamda içinde bulunulan zorluk bu. Bireysel silahlanmada dünya birincisi olan Amerika’daki sivil mühimmat pazarı ne durumda diye merak ediyor insan. Deniyor ki; sivil atıcılar için 2026'daki kıtlık, 2020–2022 krizine kıyasla daha sınırlı, daha hafif olacak. 9 mm, 5,56/.223, 22 LR gibi yüksek hacimli kalibreler, güvenlik kuvvetleri sözleşmeleri, dumansız barut sıkıntısı, ithal pirinç, kapsül üzerindeki gümrük vergileri nedeniyle en çok etkilenenler arasında yer almakta.

Bu kalibreler için fiyatlar yıllık bazda yüzde 8–12 oranında arttı. Stok durumu bölgeye, dağıtımcıya göre değişiklik göstermekte, bazı ürün kodlarında sipariş gecikmesi veya teslimat erteleme de yaşanmakta. Sivil aıcılar paniğe kapılabilirler çünkü Nitroselüloz ile diğer patlayıcı maddelerin yurt içi üretimi sınırlı olduğundan, barut , kapsül kıtlığı uzun sürebilir.

Yani Trump elinde “mermisiz tabanca” tutan içi kof bir kovboya dönüştü bir süredir. Tehditlerini başta İran olmak üzere hedeflediği kesimlerin ciddiye almaması doğal.

Seçime az zaman kala böyle görünmekten memnun kalmadığı da ortada. Bir söylediğinin diğerini tutmamasının nedeni de bu olabilir pek ala.