"Türkiye özgürlüğe geri dönebilir mi?"
3 Haziran’da ABD Temsilciler Meclisi’nde düzenlenen bir oturumda, Türkiye’deki siyasi ortam mercek altına alındı.
Tanıklar, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan yönetiminde "artan otoriterleşme eğilimlerine" dikkat çekerek muhalefet figürleri ve dini azınlıklara yönelik baskılara ilişkin endişelerini dile getirdi.
Tom Lantos İnsan Hakları Komisyonu çatısı altında gerçekleştirilen ve Temsilciler Christopher H. Smith (Cumhuriyetçi-NJ) ile James P. McGovern (Demokrat-MA) tarafından eş başkanlık edilen oturumun başlığı “Türkiye özgürlüğe geri dönebilir mi? Otoriterleşmenin pekişmesi karşısında Türk demokrasisinin savunulması” oldu.
Tanıklar arasında yer alan Middle East Forum’dan Michael Rubin, Türkiye’de derinleşen bir demokratik kriz yaşandığını savunarak, ülkede otoriterleşmenin güçlendiğini ifade etti.
Rubin, Erdoğan’ın giderek daha fazla “cesaretlendiğini” ve muhalefet liderleri ile dini azınlıkların artan risk altında olduğunu söyledi.
Rubin ayrıca ABD’nin politik rolüne de değinerek, Washington’ın insan hakları ihlallerini caydırabilecek etkiye sahip olduğunu ancak bu gücü tutarlı biçimde kullanmadığını ileri sürdü.
Rubin ifadesinde, “Recep Tayyip Erdoğan, otoriterleşmenin pekişmesiyle daha da cesaretlenmiştir. Her muhalefet liderinin başında bir hedef var(Her muhalefet lideri hedef konumunda); aynı durum dini azınlıklar için de geçerlidir…
Asıl hayal kırıklığı yaratan nokta, Washington’ın insan hakları ihlallerini caydırmak için süreci etkileyebilecek bir güce sahip olmasına rağmen bunu kullanmamayı tercih etmesidir,” dedi.
Oturum, Türkiye’deki insan hakları durumuna yönelik Kongre’de süregelen tartışmaların bir parçası.
Washington’daki sessizliğin jeopolitik hesaplamalar ve Trump–Erdoğan arasındaki lider diplomasisi çerçevesinde şekillendiği yorumlarını da yeniden gündeme taşıdı.
Middle East Forum kıdemli araştırmacısı Michael Rubin, ABD’nin Orta Doğu politikaları ve Türkiye üzerine çalışmalarıyla tanınan eski bir Pentagon danışmanı.
İsrail yanlısı politikaları savunan ve Orta Doğu güvenlik meselelerine İran karşıtı bir perspektiften yaklaşan Middle East Forum bünyesinde görev yapan Rubin, Türkiye’nin siyasi yapısına ilişkin eleştirel değerlendirmeleriyle de bilinmekte.
2024 tarihli “İsrail Türkiye içinde suikastlar düzenler mi?” başlıklı bir makalesinde, İsrail’in İran’daki ve Filistinli unsurlara yönelik "hedefli suikastlar gerçekleştirme isteğinin", bu tür operasyonların başka nerelere uzanabileceğini analitik ve spekülatif bir üslupla ele almıştı.
Bu bağlamda Türkiye’yi söz konusu aktörler için potansiyel bir sığınak olarak değerlendirmiş ve NATO üyeliği ya da bölgesel konumdan kaynaklanan dokunulmazlık varsayımlarının yanlış olabileceğini öne sürmüştü.
Makale, terörle mücadele kapasitesinin kapsamına ilişkin varsayımsal bir stratejik tartışma olarak kaleme alınmış olsa da, Türkiye’nin bölgesel çatışmalardaki rolüne dair daha müdahaleci ve saldırgan bir yaklaşımı yansıttığı için kamuoyu tartışmalarında da yer almıştı.
Oturumda tanık olarak Henri Barkey (Council on Foreign Relations Orta Doğu Çalışmaları misafir kıdemli uzmanı), Michael Rubin (Middle East Forum politika analizi direktörü), Serkan Gölge (Türkiye’de geçmişte “FETÖ bağlantısı” iddiasıyla yargılanarak cezaevinde kalmış ve daha sonra serbest bırakılmış akademisyen) ve Andrew O’Donohue (Harvard Üniversitesi Carl J. Friedrich Fellow ve Carnegie Endowment for International Peace misafir araştırmacısı) yer aldı.
Serkan Gölge, daha önce NASA ile bağlantılı araştırma ortamında çalışan Türk-Amerikalı bir fizikçi.
2016'da Türkiye’de darbe girişimi sonrası yürütülen operasyonlar kapsamında, FETÖ ile bağlantılı olduğu ve ByLock gibi delillere dayanıldığı iddiasıyla 2018’de mahkûm edilmişti.
2019 yılında serbest bırakılmış ve 2020 yılında ABD’ye dönmüştü.