Sigortada 300 milyar liralık çark: 1 milyon kişi icralık edildi
Kaza yapanların verilerini yasa dışı toplayıp 300 milyar TL rant sağlayan organize şebeke deşifre oldu. Habersiz açılan davalarla 1 milyon kişiyi icralık eden hasar aracılarına karşı adli süreç başlatıldı.
Trafik kazası geçiren yurttaşların kişisel verilerini yasa dışı yollarla ele geçirip vekalet toplayan organize "hasar aracısı" yapılarının, sigorta sisteminden 10 yılda 300 milyar lira haksız kazanç sağladığı tespit edildi. Sadece son bir yılda 50 milyar liralık rant üreten ve açtıkları habersiz davalarla 1 milyon kişiyi mağdur eden şebekenin işleyişi delilleriyle ortaya çıkarıldı.
Hürriyet yazarı Noyan Doğan'ın bugünkü yazısında aktardığı verilere göre, Türkiye genelindeki trafik kazalarını anlık olarak takip eden ve kendilerini "hasar danışmanı" ya da "hasar takipçisi" olarak tanıtan organize yapılar, yurttaşların mağduriyeti üzerinden devasa bir rant sistemi kurdu. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) tarafından yürütülen incelemelerde, söz konusu yapıların işleyişi ve yarattığı kamu zararı delilleriyle dosyalandı.
KİŞİSEL VERİLER SATILIYOR, YURTTAŞLAR TACİZLE KANDIRILIYOR
Sistemin işleyişine ilişkin ulaşılan bulgulara göre şebeke, Türkiye'nin herhangi bir noktasında meydana gelen trafik kazalarının bilgisini kurdukları çağrı merkezleri aracılığıyla yasa dışı biçimde temin ediyor. Kazayı haber veren kişilere, Kişisel Verilerin Korunması Kanunu'na aykırı olmasına rağmen ihbar başına 6 bin ila 8 bin lira arasında ödeme yapılıyor. İhbarı alan çağrı merkezleri, kaza yapan yurttaşları doğrudan arayarak "Sigorta şirketleri tazminat ödemez, bize vekalet verin, daha yüksek tazminat alırız" vaadinde bulunuyor. Kazaya karışan her 100 kişiden yaklaşık 50'sinin bu yöntemle vekaletini alan yapılar, sigorta şirketinin inceleme yapmasına ve ekspertiz raporunun tamamlanmasına dahi fırsat vermeden süreci yargıya ve Sigorta Tahkim Komisyonu'na taşıyor.
Milli Emlak personelinin yönettiği vurgun çetesinden 10 kişi tutuklandıYAPAY UYUŞMAZLIKLARLA 50 MİLYAR LİRALIK VURGUN
Toplanan vekaletlerle sistem üzerinde suni uyuşmazlıklar yaratılıyor. Normal şartlarda sigorta şirketinin doğrudan araç sahibine ödeyeceği 30-35 bin liralık değer kaybı tazminatı; dosya masrafları, bilirkişi, hakem ve vekalet ücretleri eklenerek 100 bin liralık bir maliyete dönüştürülüyor. Süreç sonunda araç sahibi yine standart tazminat tutarı olan 30-35 bin lirayı alırken, aradaki yaklaşık 65-70 bin liralık fark doğrudan hasar aracısı yapıların kasasına aktarılıyor.
Resmi verilere göre son 12 ayda Sigorta Tahkim Komisyonu'na yapılan 650 bin başvurunun yüzde 60 ila 70'i bu organize yapılar tarafından gerçekleştirildi. Komisyona son 10 yılda gelen toplam başvuru sayısı 3,7 milyonu aşarken, şebekenin sadece son bir yılda elde ettiği gelir 50 milyar liraya, 10 yıllık toplam rant ise 300 milyar liraya ulaştı.
HABERSİZ AÇILAN DAVALARLA 1 MİLYON KİŞİ MAĞDUR EDİLDİ
Vurgunun bir diğer boyutu ise kazada kusurlu bulunan diğer sürücülere yönelik açılan davalar üzerinden yürütülüyor. Aracılar, ellerindeki vekaletleri kullanarak kazaya karışan diğer taraf aleyhine, aracın onarım süresince kullanılamamasından doğan zararın telafisi için "hak mahrumiyeti" davaları açıyor. Tarafların kaza anında kendi aralarında anlaşmış olmasını dikkate almayan ve vekalet veren araç sahibinin dahi bilgisi dışında açılan bu davalar sonucunda, sadece geçtiğimiz yıl 1 milyon kişi icra takipleri ve mahkeme süreçleriyle karşı karşıya bırakılarak mağdur edildi.
SEDDK DEVREYE GİRDİ: 'ALO 193' VE OTOMATİK ATAMA DÖNEMİ
Yurttaşların bilgilerini usulsüz yöntemlerle ele geçiren organizasyonlara karşı SEDDK tarafından hazırlanan kapsamlı dosyalar adli mercilere iletildi. Kurum, sistemdeki suiistimallerin önüne geçmek adına bir dizi düzenlemeyi devreye soktu. Bu kapsamda trafik kazalarında hasar tespitini yapacak eksperler artık merkezi bir sistem üzerinden otomatik olarak atanacak.
Trafik sigortasından karşılanan değer kaybı tazminatı için hak sahiplerinin ilave başvuru yapma zorunluluğu ortadan kaldırılarak, maddi hasarla birlikte değer kaybı da otomatik hesaplanıp doğrudan ödenecek. Kanuna aykırı hasar aracılığı faaliyetinde bulunan yapılar hakkında savcılıklara suç duyurusunda bulunulurken, 1 Eylül itibarıyla devreye girecek olan "Alo 193 Ortak Hasar İhbar Merkezi" ile trafik sigortası ve kaskoya ilişkin tüm ihbar ve şikayetler tek merkezden yönetilecek.
