Anadolu'nun madencilik merkezi bulundu: Tam 8 bin 900 yıllık!
Diyarbakır'daki Çayönü Tepesi kazılarında M.Ö. 6900-6800 yıllarına ait 5 metrekarelik madencilik işliği açığa çıkarıldı. Keşif, bölgedeki madencilik geleneğinin yaklaşık 2 bin yıl boyunca aralıksız sürdüğünü kanıtladı.
Diyarbakır'ın Ergani ilçesindeki Çayönü Tepesi'nde M.Ö. 6900-6800 yıllarına tarihlenen yaklaşık 5 metrekarelik bir madencilik işliği ortaya çıkarıldı. Keşif, bölgedeki bakır işleme geleneğinin 2 bin yıl kesintisiz sürdüğünü kanıtlıyor.
Çayönü Tepesi'nde yürütülen 2026 kazı sezonu, insanlık tarihinin en eski üretim teknolojilerine dair yeni bir kanıt daha ortaya koydu. Yerleşmenin batı kesiminde açığa çıkarılan yaklaşık 5 metrekarelik madencilik işliği, M.Ö. 6900-6800 yıllarına tarihleniyor.
TAŞLA DÖŞENMİŞ ÜRETİM MERKEZİ
Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Savaş Sarıaltun başkanlığındaki ekibin ortaya çıkardığı işliğin merkezinde taş döşemeli bir çalışma alanı tespit edildi. Alanın çevresinde bulunan en az 6 dikme deliği, atölyenin üzerinin bir gölgelikle örtüldüğüne ve üretim mekanının bilinçli biçimde düzenlendiğine işaret ediyor.
42 BULUNTU, TEK BİR ATÖLYE
İşliğin merkezinde 18 malakit örneği, yakın çevresinde ise 24-25 adet örnek daha ele geçti. Daha geniş çalışma alanındaki malakit ve bakır buluntularının toplam sayısı yaklaşık 42'ye ulaştı. Buluntular arasında ham malakit parçaları, yarı işlenmiş ve işlenmiş malakitler, bakır boncuklar ve çeşitli bakır nesneler yer alıyor.
Ham maddeyle farklı üretim aşamalarındaki malzemelerin aynı bağlamda ele geçmesi, keşfi 2026 kazı sezonunun en önemli buluntusu konumuna taşıdı.
MADENCİLİK GELENEĞİ M.Ö. 9100'LERE UZANIYOR
Çayönü'nde bakır ve malakit kullanımının izleri M.Ö. 9100 yıllarına kadar geri gidiyor. Yeni keşif, bu geleneğin yaklaşık 2 bin yıl boyunca kesintisiz sürdüğünü ve uzmanlaşmış üretimin belirli çalışma alanlarında gerçekleştirildiğini ortaya koyuyor.
PROTO-HASSUNA SERAMİKLERİ DE TESPİT EDİLDİ
Kazılar yalnızca madencilikle sınırlı kalmadı. Batı alandaki çalışmalarda Çanak Çömlekli Neolitik Dönem'in erken aşamalarından Proto-Hassuna kültürüne ait nitelikli seramikler de gün yüzüne çıktı.
Evine teras yaparken buldu: Vikinglerin 18,5 kiloluk hazinesini çıkardıM.Ö. 6800-6600 yıllarına tarihlenen buluntuların kesin kronolojisi, devam eden Karbon-14 ve arkeometrik analizlerle netleştirilecek.
(AA)
