Son Dakika | Meclis'e sunulan süreç yasasının tam metni ortaya çıktı! 12 madde

PKK’nın silah bırakmasıyla başlayan İmralı Süreci kapsamında hazırlanan 12 maddelik kanun teklifi ortaya çıktı. 360 vekilin imzasının bulunduğu “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” adı verilen düzenleme; PKK/KCK’nın fiilî varlığına son verdiğinin ve elindeki silahlarla mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespit edilmesinin ardından uygulanacak. Bu tespitin Millî Güvenlik Kurulu kararıyla teyit edilmesi ve kararın Resmî Gazete’de yayımlanması gerekecek. Teklif; örgüt üyeliği, örgüt yöneticiliği, örgüte yardım, propaganda, örgüt faaliyetleri kapsamında işlenen bazı suçlar ve terörizmin finansmanı suçlarıyla ilgili soruşturma, dava ve kesinleşmiş cezaların beş veya 10 yıl ertelenmesini öngörüyor. Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçları ise düzenlemenin dışında bırakılıyor. Ertelemeden yararlanmak isteyenlerin altı ay içinde yazılı başvuru yapması gerekecek; tutuklama ve adli kontrol kararları da kendiliğinden kalkmayacak, hâkim veya mahkeme tarafından yeniden değerlendirilecek. Sürecin uygulanması ve kurumlar arasındaki koordinasyon, Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında kurulacak kurul tarafından yürütülecek. Kurul, örgütün tasfiyesine ilişkin gelişmeleri takip edecek, gerekli gördüğü adli ve idari düzenlemeleri isteyebilecek ve TBMM’yi düzenli olarak bilgilendirecek. Teklifin en dikkat çeken hükümlerinden biri ise süreçte görev alacak kişilere sağlanan yasal güvence oldu. Düzenlemeye göre, kanunun amaçları doğrultusunda verilen görevleri yerine getiren kişilerin bu faaliyetleri nedeniyle hukukî, idari veya cezai sorumluluğu doğmayacak. Madde gerekçesinde bu güvencenin, başta Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu üyeleri olmak üzere süreçte görev alan tüm kamu görevlilerini kapsayacağı açıkça belirtildi.

PKK'nın silah bıraktığı İmralı Süreci kapsamında hazırlanan 12 maddelik kanun teklifi ortaya çıktı. Teklifte soruşturma, dava ve cezaların ertelenmesi ile süreci yönetecek kurulun yapısı düzenlendi. Kanunun PKK/KCK terör örgütünü kapsadığı belirtildi.

12 maddeden oluşan teklif, “Milli Dayanışma ve Toplumsal Bütünleşmenin Güçlendirilmesine Dair Kanun Teklifi” adıyla hazırlandı.

Teklifin yürürlüğe girebilmesi için öncelikle PKK/KCK’nın fiilî varlığına son verdiğinin ve elindeki silahlarla mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumları tarafından tespit edilmesi öngörülüyor. Bu tespitin Millî Güvenlik Kurulu (MGK) kararıyla teyit edilmesi ve kararın Resmî Gazete’de yayımlanması gerekiyor.

Kanunun amacı teklifte şöyle ifade edildi:

“Bu Kanunun amacı, PKK/KCK terör örgütünün ve bununla bağlantılı her türlü oluşumun fiili varlığına son verdiğinin ve kontrolü altında bulunan her türlü silah ve mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumlarınca tespiti ve bu tespitin teyidine dair Milli Güvenlik Kurulu Kararının Resmi Gazete'de yayımlanmasını müteakip, yürütülen soruşturma ve kovuşturmalar ile verilen mahkûmiyet hükümlerinin infazının ertelenmesi işlemlerinin ve yapılacak diğer işlemlerin belirlenmesidir.”

HANGİ SUÇLARI KAPSAYACAK?

Teklif; örgüt kurma veya yönetme, örgüt üyeliği, örgüte bilerek ve isteyerek yardım etme ve örgüt propagandası suçlarını kapsıyor. Örgütün faaliyetleri kapsamında işlenen suçlar ile terörizmin finansmanına ilişkin bazı suçlar da düzenlemenin kapsamına alınıyor.

SORUŞTURMA VE DAVALAR ERTELENECEK

Üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlarla ilgili soruşturma ve davaların beş yıl ertelenmesi öngörülüyor.

15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlarda ise erteleme süresi 10 yıl olacak.

Örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçları bu düzenlemenin dışında tutulacak. 1 Haziran 2005’ten önce işlenen ve müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası gerektiren suçlara ilişkin soruşturma ve davalar ertelenmeyecek.

Erteleme süresince dava zamanaşımı işlemeyecek. Dosyalar ve deliller de erteleme süresi boyunca korunacak.

Erteleme kararlarına karşı iki hafta içinde itiraz edilebilecek. Millî Güvenlik Kurulu kararından önce işlenen ancak daha sonra soruşturulmak istenen suçlarda soruşturma açılması kurulun iznine bağlı olacak.

TUTUKLULUK VE ADLİ KONTROL DEĞERLENDİRMESİ

Erteleme kapsamına giren suçlardan dolayı uygulanan tutuklama ve adli kontrol tedbirleri yetkili hâkim veya mahkeme tarafından yeniden değerlendirilecek.

Dosyası istinaf ya da Yargıtay incelemesinde bulunan kişiler hakkında ise bozma kararı verilecek.

YENİDEN SUÇ İŞLEYEN YARARLANAMAYACAK

Erteleme kararları özel bir sisteme kaydedilecek. Erteleme süresi içinde yeniden terör suçu işleyenler hakkındaki karar kaldırılacak ve soruşturma ya da davaya devam edilecek.

Belirlenen süre içinde yeni bir suç işlenmemesi durumunda ise kovuşturmaya yer olmadığına veya davanın düşmesine karar verilecek.

KESİNLEŞMİŞ CEZALAR İÇİN ERTELEME

Teklif, kesinleşmiş hapis cezalarının infazına ilişkin de düzenlemeler içeriyor.

Toplam cezası 15 yıl veya daha az olanların cezalarının infazı beş yıl, 15 yıldan fazla olanlarla müebbet ya da ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanların cezalarının infazı 10 yıl ertelenecek.

Ancak örgüt faaliyeti kapsamında işlenen kasten öldürme suçlarından hüküm giyenler bu düzenlemeden yararlanamayacak. 1 Haziran 2005’ten önce işlenen suçlar nedeniyle müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanlar da kapsam dışında kalacak.

Erteleme süresinde yeniden terör suçu işlenmesi hâlinde cezanın infazına devam edilecek. Sürenin yeni bir suç işlenmeden tamamlanması durumunda ise ceza infaz edilmiş sayılacak.

SÜRECİ CUMHURBAŞKANI YARDIMCISI BAŞKANLIĞINDAKİ KURUL YÖNETECEK

Kanunun uygulanmasını takip etmek üzere Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlığında bir kurul oluşturulacak.

Kurulda Adalet, Dışişleri, İçişleri ve Millî Savunma bakanları ile Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri, Millî İstihbarat Teşkilatı Başkanı ve Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri yer alacak.

Kurul gerektiğinde alt komisyonlar oluşturabilecek ve toplantılara kamu kurumlarının temsilcileriyle gerekli gördüğü kişileri davet edebilecek.

Kurul, örgütün tamamen tasfiye edilmesine ilişkin gelişmeleri dönemsel olarak değerlendirecek. Gerekli görülmesi hâlinde adli, idari ve yasal düzenleme yapılmasını isteyebilecek.

Ayrıca soruşturmalar, davalar ve mahkûmiyetler nedeniyle ortaya çıkan hak kayıplarının kaldırılması için ilgili mahkemelere başvurabilecek. Kurul, çalışmaları hakkında TBMM’yi düzenli olarak bilgilendirecek. Meclis bünyesinde ayrıca bir İzleme Komisyonu kurulacak.

SİLAHLAR KAYIT ALTINA ALINACAK

Örgüt mensuplarının teslim ettiği ya da beraberinde getirdiği silah, mühimmat, araç, gereç, patlayıcı madde ve diğer malzemeler kayıt altına alınacak.

Uygulamanın ayrıntıları, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ve Millî Savunma Bakanlığı tarafından belirlenecek.

BAŞVURU İÇİN ALTI AY SÜRE VERİLECEK

Düzenlemeden yararlanmak isteyenlerin, Millî Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete’de yayımlanmasından itibaren altı ay içinde yazılı başvuru yapması gerekecek.

Başvurular, bulunulan yerdeki cumhuriyet başsavcılıklarına veya kurul tarafından görevlendirilen kurumlara yapılacak.

Teklifte, kanun kapsamında görev yapan kişiler için de sorumsuzluk hükmü yer aldı. Düzenlemede, “Bu Kanunun amaç ve faaliyetleri kapsamında verilen görevleri yerine getiren kişilerin bu görevleri nedeniyle hukukî, idarî veya cezaî sorumluluğu doğmaz” denildi.

Kanun, Resmî Gazete’de yayımlandığı gün yürürlüğe girecek. Hükümler Cumhurbaşkanı tarafından yürütülecek.

MADDE GEREKÇELERİ ORTAYA ÇIKTI

İmralı Süreci kapsamında hazırlanan 12 maddelik kanun teklifinin madde gerekçeleri de belli oldu. Gerekçelerde, düzenlemenin hangi amaçlarla hazırlandığı ve maddelerin uygulamada nasıl işleyeceği ayrıntılı olarak açıklandı.

Birinci maddenin gerekçesinde, kanunun yalnızca PKK/KCK ve bağlantılı oluşumlarla ilgili suçları kapsayacağı belirtildi. Düzenlemenin; örgüt kurma veya yönetme, örgüt üyeliği, örgüte yardım, örgüt propagandası, örgüt faaliyetleri kapsamında işlenen suçlar ve terörizmin finansmanı suçlarıyla sınırlandırıldığı ifade edildi.

ERTELEME ŞARTLARI AÇIKLANDI

Üçüncü maddenin gerekçesinde, soruşturma ve kovuşturmaların ertelenebilmesi için örgütün fiilî varlığına son verdiğinin ve elindeki silahlarla mühimmatı teslim ettiğinin güvenlik kurumları tarafından belirlenmesi gerektiği kaydedildi.

Bu tespitin Millî Güvenlik Kurulu kararıyla teyit edilmesi ve kararın Resmî Gazete’de yayımlanması şartı getirildi.

Üst sınırı 15 yıl veya daha az hapis cezası gerektiren suçlarda soruşturma ve kovuşturmaların beş yıl, daha ağır cezaları gerektiren suçlarda ise 10 yıl ertelenmesinin amaçlandığı belirtildi.

Gerekçede, “erteleme süresi içinde dava zamanaşımı işlemeyecektir” denildi. Dosyalar ve deliller erteleme süresi boyunca korunacak, el konulan eşya ve mal varlıklarının tasfiye edilerek Hazineye gelir kaydedilmesine karar verilebilecek.

TUTUKLAMA KARARI KENDİLİĞİNDEN KALKMAYACAK

Dördüncü maddenin gerekçesinde, tutuklama ve adli kontrol kararlarının yetkili hâkim veya mahkeme tarafından yeniden değerlendirileceği belirtildi.

Ancak bu işlemler kendiliğinden yapılmayacak. Gerekçede, Millî Güvenlik Kurulu kararının Resmî Gazete’de yayımlanması ve düzenlemeden yararlanmak isteyen kişinin yazılı başvuruda bulunması gerektiği vurgulandı.

Metinde, “Kanunun Resmi Gazete'de yayımlanması nedeniyle re'sen bu madde hükümlerine göre işlem yapılması söz konusu olamayacaktır” ifadesine yer verildi.

Beraat veya zamanaşımı nedeniyle verilen düşme kararları gibi kişinin lehine olan dosyalarda ise istinaf ve temyiz incelemelerinin devam edeceği belirtildi.

ÖZEL SİSTEM

Beşinci maddenin gerekçesine göre, verilen erteleme kararları özel bir sisteme kaydedilecek. Bu kayıtlara yalnızca bir soruşturma veya davayla bağlantılı olarak savcı, hâkim ya da mahkeme erişebilecek.

Erteleme süresi içinde yeniden terör suçu işleyenlerin erteleme kararı kaldırılacak. Soruşturma ve davaya devam edilecek. Kişinin mahkûm olması hâlinde cezası ertelenmeyecek.

Erteleme süresince terör suçu işlenmemesi durumunda ise soruşturma dosyalarında kovuşturmaya yer olmadığına, devam eden davalarda da düşme kararı verilecek.

İNFAZ HAKİMİ KARAR VERECEK

Altıncı maddenin gerekçesinde, kesinleşmiş cezaların ertelenmesine ilişkin işlemlerin infaz hâkiminin kararıyla yapılacağı belirtildi.

15 yıl veya daha az hapis cezası alanların cezalarının beş yıl, 15 yıldan fazla hapis cezası ile müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanların cezalarının ise 10 yıl ertelenmesi öngörüldü.

Kasten öldürme suçundan mahkûm olanlarla, 1 Haziran 2005’ten önce işlenen suçlar nedeniyle müebbet veya ağırlaştırılmış müebbet hapis cezası alanların kapsam dışında tutulacağı kaydedildi.

Erteleme kararlarının müsadere hükümlerinin uygulanmasına engel olmayacağı ve bu süre içinde ceza zamanaşımının işlemeyeceği belirtildi.

Yedinci maddenin gerekçesinde, sürecin takibi, kurumlar arasındaki koordinasyon ve kanunun uygulanması için bir kurul oluşturulmasının amaçlandığı bildirildi.

Cumhurbaşkanı Yardımcısının başkanlık edeceği kurulda ilgili bakanlar ile MİT Başkanı, Millî Güvenlik Kurulu Genel Sekreteri ve Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri yer alacak.

Kurulun gerektiğinde alt komisyon oluşturabileceği, örgütün tamamen tasfiye edilmesine ilişkin gelişmeleri ve gözlem raporlarını dönemsel olarak değerlendireceği belirtildi.

Kurul ayrıca çalışmaları hakkında TBMM’yi düzenli olarak bilgilendirecek. Meclis bünyesinde oluşturulacak İzleme Komisyonu da faaliyetleri takip ederek tavsiyelerde bulunabilecek.

TESLİM EDİLEN SİLAHLAR İÇİN USUL

Sekizinci maddenin gerekçesinde, örgüt mensuplarının beraberinde getirdiği veya beyan ettiği silah, mühimmat, patlayıcı, araç ve diğer malzemelerin kayıt altına alınacağı ifade edildi.

Kayıt işlemleri ile teslim edilen malzemeler hakkında uygulanacak esasların, güvenlik kurumlarının görüşü alınarak İçişleri Bakanlığı ve Millî Savunma Bakanlığı tarafından belirleneceği kaydedildi.

Dokuzuncu maddenin gerekçesinde ise kanundan yararlanmak isteyenlere altı aylık başvuru süresi tanındığı belirtildi. Başvuruların cumhuriyet başsavcılıklarına veya kurul tarafından görevlendirilen kurumlara yazılı olarak yapılacağı bildirildi.

KOMİSYON ÜYELERİNE YASAL GÜVENCE

Onuncu maddenin gerekçesinde, kamu kurumlarına verilen görevlerin gecikmeden yerine getirilmesinin amaçlandığı belirtildi.

Kanun kapsamında görev yapan kişilerin bu faaliyetleri nedeniyle hukukî, idari veya cezai sorumluluğunun doğmayacağı kaydedildi.

Gerekçede, “Düzenlemeyle, bu Kanunun amacını gerçekleştirmeye yönelik çalışmalar yürüten başta Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu üyeleri olmak üzere tüm görevliler bakımından yasal güvence sağlanmaktadır” denildi.

11’inci maddenin yürürlüğü, 12’nci maddenin ise kanunun yürütülmesini düzenlediği belirtildi.