Dev otomotiv şirketinin eski patronuna idam cezası!

Otomotiv sektörü, en güçlü isimlerinin bile kanunların üstünde olmadığını defalarca kanıtlamıştır. Dünyanın en büyük üreticilerinden bazılarının zirvesinde yıllarca görev yapan yöneticiler; iş dünyasının dar sınırlarını aşarak mahkeme salonlarına taşınan kararlar, uygulamalar ve davalar nedeniyle hesap vermeye çağrılmışlardır.

Mali suçlardan şirket skandallarına ve kanun ihlallerine kadar, muazzam nüfuza sahip kişilerin aniden adaletle karşı karşıya kaldığı pek çok vaka mevcuttur. Bu durum; temsil edilen şirketin konumunun, gücünün ve büyüklüğünün, yapılan eylemlerin sonuçlarına karşı her zaman koruyucu bir kalkan olmadığını göstermektedir.

Bu durumun tipik örnekleri arasında eski Renault-Nissan-Mitsubishi patronu Carlos Ghosn ve Dieselgate skandalının merkezindeki Volkswagen Grubu yöneticileri yer alıyor. Ancak Çin'de, devlet işletmelerinin üst düzey yöneticilerini kapsayan yolsuzluk davaları —Çin otomotiv sektörünün en önemli isimlerinden birinin davasında da görüldüğü üzere— son derece ağır cezalara yol açabiliyor.

ERTELEMELİ ÖLÜM CEZASI VE TÜM MAL VARLIĞINA EL KONULMASI

Eski BAIC Grubu Başkanı Xu Heyi, rüşvet ve kara para aklama suçlarından suçlu bulunarak 28 Eylül'de Pekin mahkemesi tarafından ölüm cezasına çarptırıldı. Çinli yetkililere göre dava; şirketin başında geçirdiği uzun yıllar boyunca büyük sözleşmeleri, inşaat projelerini ve iş ortaklıklarını yasa dışı mali kazançlar, rüşvet ve kişisel zenginleşme sağlamak amacıyla kullandığı iddialarına dayanıyor.

Mahkemenin verdiği hüküm, iki yıllık ertelemeli ölüm cezası öngörüyor; yani ceza hemen infaz edilmeyecek. Çin yargı uygulamasında hükümlü, bu iki yıllık süre zarfında yeni bir kasıtlı suç işlemezse ceza ömür boyu hapis cezasına çevrilebilmektedir.

Aynı zamanda mahkeme, Xu Heyi'nin siyasi haklarından ömür boyu mahrum bırakılmasına ve tüm kişisel mallarına el konulmasına karar verdi. Kara para aklama suçundan dolayı ek olarak iki yıl hapis ve 200.000 yuan para cezasına çarptırılırken, rüşvet eylemlerinden elde edilen tüm gelirlerin de devlet lehine müsadere edilmesine hükmedildi.

BAIC'İN DÖNÜŞÜM MİMARLARINDANDI

Xu Heyi, BAIC'in modern yapısını belirleyen kilit isimlerden biriydi. 2006 yılında grubun liderliğini devraldı ve 2020'deki ayrılışına kadar yaklaşık 14 yıl boyunca zirvede kaldı. Bu dönem, Çinli şirketin etkileyici bir büyüme kaydettiği yıllara denk geldi:

• 2006: Yıllık ~680.000 araç satışı ve 58,7 milyar yuan gelir.

• 2019: Yıllık ~2,26 milyon araç satışı ve 500 milyar yuanı aşan gelir.

• 

Şirket, elektrikli mobiliteye oldukça erken bir dönemde yatırım yaparken Xu'nun görev süresince BAIC'in Mercedes-Benz ile iş birliği daha da derinleşti. İki taraf arasındaki ilişki, Çin ve Avrupa otomotiv endüstrileri arasındaki en önemli ortaklıklardan birine dönüştü. BAIC, Mercedes-Benz Grubu'nda kademeli olarak %9,98'lik bir hisse edindi ve Alman grubunun bugüne kadarki en büyük hissedarları arasına girdi.

Xu ayrıca grubun Çin'deki markalarını güçlendirmeyi ve Avrupa'dan teknolojik bilgi birikimi edinmeyi hedeflemişti. Bu kapsamda BAIC, 2009 yılının sonlarında Saab 9-3 ve 9-5 modellerinin fikri mülkiyet haklarını ve teknolojisini satın aldı; Senova modellerinin geliştirilmesi de bu teknolojiye dayandırıldı.

Xu Heyi'nin konumu nedeniyle bu dava sektörde geniş yankı uyandırdı. BAIC sadece bir otomobil üreticisi değil; araç ve bileşen üretimi, finansal hizmetler ve mobilite çözümleri alanlarında faaliyet gösteren Çin'in en stratejik devlet kuruluşlarından biridir.