Akaryakıt fiyatları coştu, fren tutmadı, kasadan milyarlar uçtu
Ortadoğu'da yaşanan savaş akaryakıt fiyatlarını fırlatırken, fahiş artışlar nedeniyle vazgeçilen ÖTV'nin miktarı 94,2 milyar TL oldu.
ABD ile İran arasında patlak veren savaşın küresel petrol fiyatlarını tırmandırması üzerine, iç piyasadaki fahiş artışların bir kısmını törpülemek amacıyla uygulanan ve vergide otomatik artışı öngören eşel mobil sistemi devreye alındı.
Bu uygulama, Hazine ve Maliye Bakanlığı'nın genel bütçe gerçekleşmeleri verilerine göre ÖTV tahsilatlarına ağır bir darbe vurdu.
Geçen yılın Ocak-Temmuz döneminde 273 milyar liralık ÖTV tahsilatı gerçekleştirilirken, bu yılın aynı döneminde tahsilat yüzde 34,4 oranında azalarak 179 milyar liraya geriledi. Böylece bu kalemde yaşanan toplam kayıp 94,2 milyar lirayı buldu.
AKARYAKIT FİYATLARI KATLANDI, VERGİ GELİRLERİ ÇAKILDI
Geçen yıldan bu yana akaryakıt fiyatları neredeyse iki katına çıkmasına rağmen, eşel mobil sisteminin etkisiyle vergi gelirleri sert bir düşüş kaydetti. Geçen yıl ocak ayında 45 lira civarında olan mazot fiyatı, aynı yılın temmuz ayında 50-55 lira aralığına yükselmişti. Bu yıl ise mazotun litre fiyatı 80 liranın üzerine çıkmış durumda. Ancak rekor fiyat artışlarına rağmen toplanan ÖTV tutarı, yılın ikinci çeyreğinden itibaren dip yaptı.
Petrol uçtu akaryakıta zam göründü! Hem de art arda geliyorEkonomim'den Hüseyin Gökçe'nin derlediğine göre aylık 50 milyar liralık tahsilatla başlanan süreçte, ocak ve şubat aylarında yüzde 26 ile yüzde 33 arasındaki artışlarla enflasyona yakın bir performans sergileyen gelirler, mart ayında yüzde 11,5 artışla 32 milyar 512 milyon liradan 36 milyar 272 milyon liraya çıktı.
Bu tarihten sonra eşel mobil sisteminin de devreye girmesiyle nisan ayında ÖTV geliri yüzde 81,1 azalarak 6 milyar 859 milyon liraya geriledi. Mayıs ayında azalış oranı yüzde 89,3'e ulaştı ve gelir 4 milyar 432 milyon lira ile yılın en düşük seviyesini gördü. Haziran ayında yüzde 82,6 azalışla 7 milyar 528 milyon liraya çıkan ÖTV geliri, temmuz ayında ise yüzde 35,4'lük düşüşle 30 milyar 658 milyon lirada kaldı.
DESTEK ORANI DÜŞTÜ, OTOMATİK ZAMLAR POMPAYA YANSIDI
Akaryakıtta uygulanan eşel mobil sistemi 31 Temmuz tarihine kadar fiyat artışlarının yaklaşık yüzde 50'sinin pompaya yansımasını önlemişti. Ancak 1 Ağustos'tan itibaren eylül sonuna kadar devlet destek oranı yüzde 25'e düşürüldü.
Bununla birlikte motorin için çıkarılan özel düzenlemeyle eylül ayından başlayarak yıl sonuna kadar her ay otomatik 3 liralık bir ÖTV artışı hayata geçirildi. Söz konusu uygulamanın ilk adımı pompa fiyatlarına yansıtıldı. ÖTV'den alınan Katma Değer Vergisi (KDV) ile birlikte mazotun litre fiyatı 3,6 lira artırıldı.
