Mars’ın gizemli uydusuna gidiyorlar! Yıllardır çözülemeyen sır araştırılacak

Mars’ın küçük ve tuhaf şekilli uydusu Phobos, yıllardır bilim insanlarının dikkatini çekiyor. Yaklaşık 20 kilometre çapındaki bu gök cisminin içinin boş olduğu, hatta bir uzay gemisi olduğu yönünde geçmişte sıra dışı teoriler ortaya atıldı. Şimdi ise Japonya’nın göndereceği uzay aracı, Phobos’un sırrını çözmeye çalışacak.

“UZAY GEMİSİ” OLDUĞU BİLE ÖNE SÜRÜLDÜ

Phobos’un yoğunluğu santimetreküp başına 2 gramdan daha düşük. Bilim insanları, uydunun bu kadar hafif olmasını çok gözenekli bir yapıya sahip olmasına bağlıyor.

İngiltere’deki Doğal Tarih Müzesi’nden kozmik mineralog ve gezegen bilimci Sara Russell, görevin bilim kurulunda yer alıyor. Russell’a göre geçmişte Phobos’un içinin boş olduğu veya yapay bir uzay gemisi olduğu bile iddia edildi. Ancak bugün bilim insanları bu teorileri desteklemiyor.

MARS’IN DİBİNDEKİ BU KÜÇÜK UYDU BÜYÜK BİR SIRRI SAKLIYOR OLABİLİR

Phobos’un nasıl oluştuğu ise hala kesin olarak bilinmiyor. Öne çıkan teorilerden biri, Phobos ve Deimos’un Mars’ın çekim gücü tarafından yakalanan asteroitler veya kuyruklu yıldızlar olduğu yönünde.

Ancak Phobos’un Mars’ın ekvatoruyla aynı düzlemde ve oldukça düzenli bir yörüngede hareket etmesi, bu teoriyi tartışmalı hale getiriyor.

JAPONYA, GİZEMİ ÇÖZMEK İÇİN PHOBOS’A İNECEK

Japonya Havacılık ve Uzay Araştırma Ajansı’nın (JAXA) MMX aracı, 19 Ekim’de İngiltere saatiyle 19.41’de Japonya’nın güneybatısındaki Tanegashima Uzay Merkezi’nden fırlatılacak.

Yaklaşık üç yıl sürecek görev kapsamında araç Mars çevresinde çalışacak ve Deimos’un da yanından geçecek. Phobos’a gelecek yıl ulaşması ve yüzeyinden örnek toplaması planlanıyor.

514 METRE DEĞİL, 6 BİN KİLOMETRE UZAKTA: PHOBOS’A ULAŞMAK DA KOLAY OLMAYACAK

Phobos’un yerçekimi Dünya’nınkinden yaklaşık 1.700 kat daha zayıf. Bu nedenle MMX aracının Phobos’un etrafında normal bir yörüngeye girmesi mümkün olmayacak.

Araç, Mars çevresinde “yarı uydu” yörüngesinde hareket ederek Phobos’un yanında uçacak. Daha sonra bir veya iki iniş denemesi yaparak yaklaşık 10 gram malzeme toplamaya çalışacak.

SADECE 10 GRAM TOPRAK, YILLARDIR SÜREN GİZEMİ ÇÖZEBİLİR

10 gramlık örnek ilk bakışta çok küçük görünebilir. Ancak bilim insanları için bu miktar oldukça değerli. Sara Russell, NASA’nın OSIRIS-REx göreviyle Bennu asteroidinden getirilen yalnızca 100 miligram örneğin bile uzun süre incelendiğini belirtiyor. Phobos’tan alınacak 10 gramlık malzeme de çok ayrıntılı araştırmalara konu olacak.

PHOBOS’UN İÇİNDEN MARS’A AİT PARÇALAR ÇIKABİLİR

Phobos, Mars’a yaklaşık 6 bin kilometre uzaklıkta bulunuyor. Dünya ile Ay arasındaki mesafe ise yaklaşık 384 bin kilometre.

Bilim insanları, Phobos’un Mars’a bu kadar yakın olması nedeniyle uydunun içinde Mars’tan kopmuş parçaların bulunabileceğini düşünüyor. Bu nedenle görev, aynı anda hem Phobos hem de Mars hakkında bilgi sağlayabilir.

SpaceX 100 milyar dolarlık uzay üssünü duyurdu

BİLİM İNSANLARI ÖRNEKLERİ DİDİK DİDİK İNCELEYECEK

Dünya’ya getirilecek örnekler BT taraması ve asitte çözme gibi yöntemlerle incelenecek. Araştırmacılar Phobos’un yapısını ve metal içeriğini belirlemeye çalışacak.

Bu çalışmalar, Phobos’un bir asteroit mi yoksa Mars’ın geçmişte kopmuş bir parçası mı olduğu sorusuna yanıt verebilir.

MARS’IN GEÇMİŞİ BU KÜÇÜK UYDUDAN OKUNABİLİR

Görevden elde edilecek sonuçlar yalnızca Phobos’un nasıl oluştuğunu açıklamakla kalmayacak. The Times'ın haberine göre, araştırmacılar, bu bilgilerle Güneş Sistemi’ndeki gök cisimlerinin nasıl hareket ettiğini ve gezegenlerle küçük gök cisimlerinin nasıl oluştuğunu daha iyi anlamayı hedefliyor.

MARS’TAN DÜNYA’YA UZANAN TARİHİ YOLCULUK BAŞLAYACAK

Toplanan örneklerin Dünya’ya gönderilmesi ve Temmuz 2031’e kadar ulaşması planlanıyor. Görev başarılı olursa bir Mars uydusuna yapılan ilk iniş gerçekleştirilecek ve Mars sisteminden Dünya’ya ilk kez örnek getirilmiş olacak.

NASA’nın Perseverance aracı ise 2021’den bu yana Mars’taki Jezero Krateri’nde kaya örnekleri topluyor. Bu örneklerin ileride Dünya’ya getirilerek yaşam izleri açısından incelenmesi hedefleniyor. MMX görevi, Mars sisteminden Dünya’ya örnek getirme yarışında NASA’dan önce sonuç almayı hedefliyor.