Babasının hafızadan çizdiği haritayla dünyanın öbür ucundaki hazineyi buldu
Emekli hukuk profesörü Jan Glazewski, babasının 1939'da Sovyet işgalinden kaçarken Ukrayna'ya gömdüğü gümüş hazineyi 80 yıl sonra buldu. Tek ipucu sürgünde hafızadan çizilen bir krokiydi; kazılan topraktan gümüş takımlar ve mücevher kutusu çıktı.
Emekli hukuk profesörü Jan Glazewski, babasının 1939'da Sovyet işgalinden kaçarken Ukrayna'da gömdüğü gümüş hazineyi 80 yıl sonra gün yüzüne çıkardı. Tek ipucu, babasının sürgünde hafızasından çizdiği bir haritaydı.

İkinci Dünya Savaşı'nın ilk günlerinde Polonya hem batıdan Nazi Almanyası'nın hem doğudan Sovyet güçlerinin işgaline uğradı. 17 Eylül 1939'da Sovyetler doğu Polonya'ya girdiğinde, Batı Ukrayna'daki Chmielowa malikanesinin sahibi Glazewski ailesi kaçış hazırlığına başladı.
Gustaw Glazewski ve kardeşleri, ailenin gümüş takımlarını, gravürlü vaftiz kaşığını ve mücevher kutusunu malikane yakınındaki ormanlık alana gömdü. Ardından av tüfeklerini de toprağa saklayarak Romanya üzerinden ülkeyi terk ettiler.
BÜYÜKBABA MÜLKÜNÜ TERK ETMEDİ
Ailenin lideri Adam Glazewski kaçmayı reddetti. Yerel işçiler onun adil bir toprak sahibi olduğunu Sovyet askerlerine bildirince hayatı bağışlandı. Ancak Adam, oğullarını bir daha göremeden eski malikane yakınlarında hayatını kaybetti. Gustaw ise Filistin üzerinden Güney Afrika'ya ulaştı ve Paarl kentine yerleşerek şarap ticaretiyle geçimini sağladı.

HARİTA 50 YIL SONRA HAFIZADAN ÇİZİLDİ
Gustaw, kaçışından tam 50 yıl sonra 1989'da hafızasına dayalı olarak kurşun kalemle bir kroki çizdi. Haritada eski malikane ile orman sınırı arasında yaklaşık 100 metrelik bir mesafe işaretliydi. Krokinin altına daktilo edilmiş talimatlar da ekledi.
Gustaw'ın haritadaki notu açıktı:
"Ormanın başladığı yerde, aile gümüşlerini bulmak için toprağı kazın."

69 YAŞINDA HAZİNE AVINA ÇIKTI
Güney Afrika'da doğup büyüyen oğul Jan Glazewski emekli bir çevre hukuku profesörüydü. 2019 yılında 69 yaşındayken babasının haritasını ve talimatlarını alarak Ukrayna'ya gitti. Ancak aradan geçen 80 yılda malikane tamamen yok olmuş, tarım arazileri çalılığa dönmüştü. Orman sınırının değişip değişmediği bile belirsizdi.
Jan, yerel halkın yardımı ve bir metal dedektörüyle orman sınırını taramaya başladı. Kendisinin de beklentisi düşüktü. En fazla birkaç paslı kalıntı bulabileceğini düşünüyordu.

TOPRAKTAN NESİLLERİN MİRASI ÇIKTI
Metal dedektörünün verdiği sinyal üzerine toprağı kazan ekip, iyi korunmuş ağır gümüş takımlar, gravürlü vaftiz kaşığı ve mücevher kutusuna ulaştı. 80 yıl boyunca toprak altında bekleyen eşyaların değeri binlerce dolar olarak tahmin ediliyor. Ancak Jan için bu keşfin finansal değil duygusal bir anlamı vardı.

KİTAP VE TİYATRO OYUNU OLDU
Jan Glazewski bu yolculuğu "Blood and Silver" (Kan ve Gümüş) adlı anı kitabına dönüştürdü. Hikaye temmuz 2025'te Cape Town'da tiyatro sahnesine taşındı. Bir ailenin savaş, sürgün ve hafızayla örülü 80 yıllık öyküsü böylece sahne sanatlarına da ilham vermiş oldu.

Çölün ortasında hacıların yürüdüğü yolun altından hazine çıktı
Okyanusta kaybolan hazine gemisi 500 yıl sonra çölde bulundu