ABD’nin kabusu gerçek oldu! Pentagon doğruladı: F-35 parçaları Çin’in elinde

ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon), ABD'nin en gelişmiş savaş uçağı olarak tanımlanan F-35'e ait parçaların Hong Kong'a ulaşmasıyla ilgili soruşturma başlattı.

ABD'nin milyarlarca dolarlık F-35 sırrı tehlikede! Washington'u Çin korkusu sardı

F-35 Ortak Program Ofisi, F-35 bileşenleriyle ilgili bir "sevkiyat sorununun" farkında olduklarını doğrularken, parçaların geri alınması ve olayın nasıl gerçekleştiğinin ortaya çıkarılması için ABD makamları ve sektör ortaklarıyla çalışıldığını açıkladı. Bloomberg ise Çin hükümetinin Hong Kong'a yönlendirilen F-35 parçalarının kontrolünü ele geçirdiğini bildirdi.

ABD'YE GİDEN PARÇALAR ÇİN'E ULAŞTI

Olayın mayıs ayının sonlarında yaşandığı belirtildi. Avustralya'daki bir askeri F-35'ten çıkarılan parçalar, inceleme, olası onarım veya imha amacıyla ABD'ye gönderildi. Sevkiyatta kokpit kanopisi ile silah bölmesi kapısının bulunduğu ve parçaların Lockheed Martin tarafından tedarik edildiği aktarıldı.

Parçaları taşıyan UPS kargosunun ABD'ye gitmesi beklenirken sevkiyatın önce Güney Kore'de durduğu, daha sonra ise Hong Kong'a yönlendirildiği bildirildi. Sevkiyatın neden durduğu ve rotanın neden değiştirildiği henüz açıklığa kavuşmadı. Parçaların kasıtlı olarak mı yönlendirildiği yoksa bir lojistik hatanın mı söz konusu olduğu da araştırılıyor.

ÇİN PARÇALARI İADE ETMEDİ

Bloomberg'in ulaştığı kaynaklara göre Çin hükümeti daha sonra söz konusu F-35 parçalarının kontrolünü ele geçirdi ve parçaları ABD'ye iade etmedi. Parçaların şu anda nerede tutulduğu veya Çin tarafından teknik olarak incelenip incelenmediği konusunda ise resmi bir açıklama yapılmadı.

F-35'İN GİZLİLİK TEKNOLOJİLERİ ENDİŞESİ

Sevkiyatta yer alan parçaların niteliği, olayın sıradan bir lojistik hatanın ötesinde değerlendirilmesine yol açtı.

Bloomberg'e konuşan kaynaklar, hem kokpit kanopisinde hem de silah bölmesi kapısında F-35'in radar görünürlüğünü azaltmaya yardımcı olan radar emici malzemenin bulunduğunu söyledi. Bu özellik, parçaların özellikle F-35'in düşük görünürlük teknolojisi açısından neden dikkat çektiğini ortaya koydu.

F-35, beşinci nesil savaş uçağı olarak düşük görünürlük teknolojisinin yanı sıra gelişmiş radar ve sensör sistemleri ile veri paylaşım yeteneklerini bir araya getiriyor. Bu nedenle uçağın parçalarına ilişkin herhangi bir güvenlik açığı, Washington'da doğrudan teknoloji güvenliği tartışmasını beraberinde getiriyor.

AVUSTRALYA'DAN AÇIKLAMA

Avustralya Savunma Bakanı Richard Marles ise olayın boyutunu farklı değerlendirdi. Marles, parçaların Hong Kong'a ulaştığını kabul ederken, kendisine verilen bilgilere göre bunların "hassas ekipman veya hassas parçalar" olmadığını söyledi.

Marles, Canberra'nın ABD ve F-35'in üreticisi Lockheed Martin ile birlikte çalıştığını ve Avustralya tarafında yaşananların da incelendiğini açıkladı.

Lockheed Martin de parçaların kullanılamaz durumda olduğunu ve istismar edilme riskinin düşük değerlendirildiğini bildirdi. Ancak Bloomberg kaynaklarının parçaların radar emici malzemeyle kaplı olduğunu belirtmesi, olayın teknoloji güvenliği boyutuna ilişkin soru işaretlerinin devam etmesine neden oldu.

KONGRE SORUŞTURMA BAŞLATTI

F-35 parçalarının Hong Kong'a ulaşması ABD Kongresi'nde de güvenlik endişelerine yol açtı. Daha önce Politico, Kongre'deki ulusal güvenlik komitelerinin çalışanlarına olayla ilgili bilgilendirme yapıldığını ve Çin'in F-35 programının kritik bileşenlerine erişmiş olabileceği ihtimali üzerinde durulduğunu bildirmişti.

Pentagon'un F-35 Ortak Program Ofisi ise soruşturmanın yanı sıra gelecekte benzer bir olayın yaşanmaması için güvenlik önlemlerinin artırılacağını açıkladı.

ÇİN YILLARDIR F-35 TEKNOLOJİSİNİN PEŞİNDE

Washington'un olay karşısındaki hassasiyetinin arkasında Çin ile F-35 arasındaki eski teknoloji casusluğu tartışmaları da bulunuyor.

Pentagon'a danışmanlık yapan Savunma Bilim Kurulu'nun 2013 tarihli bir raporunda, Çin kaynaklı siber saldırıların F-35 dahil çok sayıda gelişmiş ABD savunma programına ilişkin verilere eriştiği iddia edilmişti. ABD makamları sonraki yıllarda da Çin bağlantılı aktörlerin Amerikan savunma teknolojilerini hedef aldığı yönünde çeşitli suçlamalarda bulundu.

Bu geçmiş nedeniyle gerçek bir F-35 parçasının Çin'in kontrolüne geçmiş olması, Washington açısından yalnızca bir kargo güvenliği problemi olarak görülmüyor.

SUUDİ ARABİSTAN'A F-35 SATIŞI TARTIŞMALARIN ORTASINDA

Olay, ABD'nin F-35 teknolojisini müttefiklerine transfer ettiği bir dönemde yaşandı.

ABD yönetimi geçen hafta Suudi Arabistan'a 48 adede kadar F-35 savaş uçağının satışını içeren yaklaşık 24,3 milyar dolarlık olası anlaşmayı onayladı. Anlaşma kapsamında uçakların yanı sıra motorlar ve diğer ekipmanların da satılması öngörülüyor.

Satış, Çin'in Suudi Arabistan üzerinden Amerikan askeri teknolojisine erişebileceği yönündeki kaygılar nedeniyle ABD Kongresi'nde tartışmalara konu oldu. F-35 parçalarının Avustralya'dan ABD'ye gönderilirken Hong Kong'a ulaşması da bu tartışmaların daha da büyümesine neden oldu.

PARÇALAR ÇİN'E NASIL GEÇTİ?

Washington'un yanıt aradığı temel soru ise F-35 parçalarının Avustralya'dan ABD'ye gönderilen bir sevkiyatın içindeyken nasıl olup da Hong Kong'a ulaştığı.

Pentagon ve F-35 Ortak Program Ofisi parçaların geri alınması için çalışırken, Avustralya ve Lockheed Martin de soruşturmaya destek veriyor. Çin hükümetinin parçaların kontrolünü aldığı yönündeki Bloomberg haberi doğruysa, soruşturmanın yalnızca sevkiyat zincirindeki hataya değil, parçaların Çin'in eline geçtikten sonra ne olduğuna da odaklanması bekleniyor.

Olayın kasıtlı bir yönlendirme mi, lojistik bir hata mı yoksa başka bir güvenlik açığının sonucu mu olduğu ise soruşturmanın tamamlanmasıyla netleşecek.