Facianın boyutu bu videoyla ortaya çıktı! Yüzlerce kişiyi yutan sel böyle gelmiş

Nepal'in Tibet sınırındaki Rasuwa bölgesi, Himalayalar'dan kopan buz ve kaya kütlelerinin tetiklediği yıkıcı sel felaketiyle sarsıldı. Bu sabah Bhotekoshi Nehri'nin aniden taşmasıyla başlayan sel, köyleri, yolları, köprüleri ve hidroelektrik tesislerini önüne katarak sürükledi. İlk belirlemelere göre en az 22 kişi yaşamını yitirirken, enkaz ve çamur altında kalan bölgelerde arama kurtarma çalışmaları sürüyor.

Aniden taşan nehir köyü bir anda yuttu: 390 kişi saniyeler içinde kayboldu

Felaketin boyutunu büyüten bir diğer gelişme ise yüzlerce kişiden haber alınamaması oldu. Nepal Turizm Kurulu'nun seyahat şirketlerinden topladığı ilk verilere göre 384 turist ve yolcu kayıp olarak kayda geçti. Bunların 291'i yabancı, 93'ü Nepal vatandaşı. Kayıp yabancılar arasında en az 105 Hindistan vatandaşı bulunurken ABD, İngiltere, Avustralya, Hollanda, Malezya ve Güney Afrika vatandaşlarının da listede olduğu bildirildi. Yetkililer, listenin henüz ön çalışma niteliğinde olduğunu ve kişilerin durumlarının doğrulanmaya devam ettiğini belirtti.

DAKİKALAR İÇİNDE YUTTU

Felaketin merkezindeki Rasuwa'nın yanı sıra Nuwakot ve çevre ilçelerde de sel suları büyük yıkıma yol açtı. Görüntülerde, dar Himalaya vadilerinden dev bir su ve çamur kütlesinin hızla ilerlediği, araçları ve yapıları sürüklediği görüldü. Timure ve Syafrubesi gibi bölgelerde yerleşimler, polis noktaları ve gümrük tesisleri zarar görürken Rasuwagadhi sınır kapısına ulaşan yollar ve köprüler de kullanılamaz hale geldi.

Selin etkisi Nepal sınırlarını da aştı. Çin'in Tibet Özerk Bölgesi'ndeki Gyirong Limanı ve çevresinde heyelan ve sel nedeniyle ciddi hasar meydana geldi. Çin devlet medyası bölgede çok sayıda kişinin öldüğü veya kaybolduğu yönünde açıklamalar yaparken kesin can kaybı sayısı henüz paylaşılmadı. Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, kurtarma çalışmalarının hızlandırılması talimatını verirken yüzlerce görevlinin bölgeye sevk edildiği bildirildi.

FELAKETİN ARKASINDAKİ SEBEP

Selin nasıl başladığına ilişkin araştırmalar sürerken uzmanların üzerinde durduğu senaryoya göre Nepal tarafındaki Lhende Khola Nehri'nin yukarı kesimlerinde bir buz ve kaya çığı nehrin önünü kapattı. Suların doğal akışının kesilmesiyle kısa süre içerisinde büyük miktarda su birikti; oluşan doğal setin kırılmasıyla su ve enkaz kütlesi bir anda aşağıya doğru boşaldı. Lhende Khola, Bhotekoshi Nehri'nin kollarından biri ve bölgede çarşamba günü en yüksek su seviyesinin burada ölçüldüğü bildirildi.

SELDEN HEMEN ÖNCE DEPREM OLDU

Alman Jeobilimler Araştırma Merkezi'nin ilk değerlendirmesine göre ise felaketten yaklaşık yedi dakika önce bölgede 4,4 büyüklüğünde bir deprem meydana geldi. Depremin buz ve kaya kütlesini harekete geçirerek nehri tıkayan çığı tetiklemiş olabileceği belirtildi. Ancak uzmanlar, deprem ile çığ arasındaki bağlantının kesinleşmesi için daha fazla inceleme gerektiğini vurguladı.

Nepal hükümeti sözcüsü Sasmit Pokharel, arama kurtarma faaliyetleri için hem Hindistan hem de Çin'den yardım istediklerini açıkladı. Dağlık arazi, kopan yollar, yükselen su seviyesi ve çamur tabakası ekiplerin çalışmalarını zorlaştırırken, bazı bölgelere helikopterlerin iniş yapamadığı bildirildi. Nepal ordusu ve güvenlik güçleri arama kurtarma çalışmalarına katılırken Çin tarafında da yüzlerce personel görevlendirildi.

İKİNCİ SEL TEHLİKESİ

Felaketin ardından bölgedeki tehlikenin sona ermediği uyarısı yapıldı. Uzmanlara göre nehrin yukarı kesimlerinde halen bir tıkanıklık bulunuyor. Bu nedenle biriken suyun yeniden boşalması halinde ikinci ve daha büyük bir sel dalgası meydana gelebileceği belirtiliyor. Nepal makamları Bhotekoshi'nin yanı sıra Trishuli ve Narayani nehirlerinin kıyısında yaşayanlara nehir yataklarından uzak durmaları ve yüksek kesimlere çıkmaları çağrısında bulundu. Hindistan'ın Bihar ve Uttar Pradeş eyaletlerinde de nehir seviyeleri nedeniyle tedbirler artırıldı.

AYNI BÖLGE GEÇEN YIL DA FELAKETİ YAŞAMIŞTI

Rasuwa bölgesi bu tür bir felaketle ilk kez karşılaşmıyor. Geçen yıl ağustos ayında komşu Tibet'teki bir buzul gölünün yüksek sıcaklıkların etkisiyle taşması sonucu benzer bir ani sel meydana gelmiş, 9 kişi hayatını kaybetmiş ve Nepal ile Çin'i birbirine bağlayan önemli bir köprü dahil olmak üzere kritik altyapı zarar görmüştü. Bu yılki olayın ise doğrudan bir buzuldan kopan buz-kaya çığı ve bunun nehirde oluşturduğu tıkanmayla bağlantılı olduğu değerlendiriliyor.

İKLİM DEĞİŞİKLİĞİ SELLERE NEDEN OLUYOR

Uzmanlar felaketi yalnızca tek bir doğal olayla açıklamıyor. Himalayalar, küresel ortalamadan daha hızlı ısınan bölgeler arasında yer alıyor. İklim değişikliği; buzulların erimesini hızlandırırken aşırı yağış, heyelan, buzul gölü taşkınları ve ani sellerin oluşturduğu riskleri de artırıyor. Katmandu merkezli Uluslararası Entegre Dağ Kalkınma Merkezi'nin araştırmacıları, Hindu Kuş-Himalaya bölgesindeki buzulların 2000'den bu yana erime hızının iki katına çıktığını bildirdi.

Uzman Saswata Sanyal, Lhende Khola'nın yalnızca 14 ay içerisinde ikinci kez taşmasına dikkat çekerek, ısınan Himalayalar'da erken uyarı sistemlerinin kritik önem taşıdığını belirtti. Bölgedeki buzulların küçülmesi, yüksek rakımlarda biriken su ve buz kütlelerinin istikrarsızlaşması, yerleşimlerin ve ulaşım hatlarının dar vadiler boyunca bulunmasıyla birleştiğinde küçük bir jeolojik hareketin bile saatler içinde büyük bir afete dönüşebileceği ifade edildi.

ARAMA-KURTARMA ÇALIŞMALARI DEVAM EDİYOR

Nepal'deki arama kurtarma çalışmaları devam ederken yetkililer, özellikle kayıp turistlerin bulunmasına odaklandı. Ancak selin taşıdığı devasa kaya, buz, çamur ve enkaz tabakası nedeniyle felaketin gerçek bilançosunun ortaya çıkmasının zaman alacağı belirtildi. Nepal-Tibet sınırında ulaşım ve iletişim hatlarının büyük ölçüde zarar görmesi de ekiplerin bölgeye ulaşmasını güçleştiriyor.