12-18 yaş için sigara bırakma merkezleri açıldı
Tütün bağımlılığı bulunan 12-18 yaş arası gençlere yönelik 9 ilde toplam 15 poliklinik hizmete girdi. Yeni merkezlerde, ergenlik döneminin gelişimsel dinamiklerine uygun bilimsel ve psikososyal tedavi protokolleri uygulanacak.
Tütün ürünü kullanan 12-18 yaş aralığındaki bireyler için hazırlanan yeni sağlık uygulaması kapsamında Ankara, Ağrı, Antalya, Bursa, Çanakkale, Çorum, Kahramanmaraş, Kırşehir ve Kütahya illerinde toplam 15 "Adolesan Sigara Bırakma Polikliniği" hizmet vermeye başladı. Hürriyet'ten Meltem Özgenç'in haberine göre 2026 yılının Haziran ayından itibaren başlatılan bu çalışma kapsamında faaliyete geçen merkezlerin sayısının artırılması ve uygulamanın Türkiye genelindeki tüm illere yaygınlaştırılması hedefleniyor. Merkezlerde görev yapacak sağlık personeli için bir hekim rehberi de hazırlanarak yürürlüğe konuldu.
YETİŞKİN ODAKLI SİSTEMDEKİ AKSAKLIKLAR YENİ MODELİ GETİRDİ
Mevcut sigara bırakma hizmetlerinin ağırlıklı olarak yetişkin bireylerin ihtiyaçlarına göre yapılandırılmış olması, ergenlik çağındaki bireylerin biyopsikososyal dinamiklerine uygun yaklaşımların standart düzeyde sunulmasında aksaklıklara yol açıyordu. Yaş grubuna özgü ihtiyaçların karşılanabilmesi amacıyla 18 yaş altına özel poliklinik modeline geçildi. Bu merkezlerin yaygınlaşmasıyla, düşük ve orta düzeyde bağımlılığı bulunan gençlerin erken evrede tütünü bırakmalarının kolaylaştırılması ve koruyucu sağlık hizmetlerinin güçlendirilmesi amaçlanıyor.
Sigara satışı Türkiye'de tamamen yasaklanacak: Ergüder tarih vererek duyurduERGENLİK DÖNEMİNDE TÜTÜN BAĞIMLILIĞINI TETİKLEYEN NEDENLER
Ergenlik evresi; merak, akran çevresi baskısı, yanlış risk algısı, sosyal medya ile dijital mecralardaki dolaylı tütün tanıtımları ve yeni nesil nikotin ürünlerine kolay erişim gibi faktörler nedeniyle bağımlılık gelişimine en açık dönem olarak öne çıkıyor. Bu yaş grubunda başlanan tütün kullanımı, nikotin bağımlılığının çok daha hızlı yerleşmesine, bırakma sürecinin zorlaşmasına ve alışkanlığın yetişkinlik döneminde kronikleşmesine zemin hazırlıyor.
NİKOTİN BEYİN GELİŞİMİNDE KALICI HASARLARA YOL AÇABİLİYOR
Çocuk ve ergenlerdeki biyolojik gelişim süreci nedeniyle nikotin maruziyeti, beyin gelişimini doğrudan olumsuz etkiliyor. Bu durum dikkat dağınıklığı, öğrenme güçlüğü, hafıza sorunları ve dürtü kontrol bozukluğu gibi kalıcı sonuçlar doğurabiliyor. Erken yaşta tütün kullanımının ilerleyen dönemlerde alkol ve diğer bağımlılık yapıcı maddelere yönelme riskini artırması sebebiyle, 18 yaş altına yönelik müdahaleler genel bağımlılıkla mücadele politikalarının temel taşlarından biri olarak değerlendiriliyor.
TEDAVİ SÜRECİNDE ÇOK YÖNLÜ YAKLAŞIM UYGULANACAK
Adolesan Sigara Bırakma Polikliniklerinde, çocuk ve gençlerin gelişimsel evrelerine uygun, bilimsel kanıta dayalı danışmanlık ve tedavi protokolleri yürütülecek. Süreç; aile katılımı, motivasyonel görüşme teknikleri, psikososyal destek ve yaşa uygun takip mekanizmalarını içeren multidisipliner bir yapıyla işletilecek. Tedavi sürecinde ihtiyaç duyulması halinde çocuk ve ergen ruh sağlığı uzmanları, psikologlar ve sosyal hizmet uzmanları koordineli bir şekilde görev alacak. Bu sayede bağımlılığın kronikleşmesi engellenerek tütüne bağlı ortaya çıkabilecek sağlık yükünün hafifletilmesi hedefleniyor.
