Kahve fiyatlarında büyük düşüş!

Dünya genelindeki kahve piyasasında arz miktarının artacağına yönelik güçlü öngörüler, emtia borsalarında fiyatların aşağı yönlü kaymasına yol açtı. Brezilya’da üretimin tarihi rekor seviyelere ulaşacağına dair projeksiyonlar ve Vietnam’ın pazara sunduğu ürün miktarını artırması neticesinde, kahvenin libresi Kasım 2024 tarihinden bu yana kaydedilen en düşük seviyeye kadar geri çekildi.

Sene başından beri vadeli piyasalarda %28'in üzerinde değer kaybına uğrayan kahve fiyatları üzerinde üretim fazlası ciddi bir baskı oluştururken, El Nino kaynaklı küresel iklimsel risk faktörleri ise ilerleyen süreçte fiyatların seyrinde belirleyici olabilecek temel makro gelişmeler arasında gösteriliyor.

ORTADOĞU DA ETKİLEDİ

Ortadoğu coğrafyasında tırmanan jeopolitik gerilimler, küresel emtia piyasasındaki belirli ürün gruplarına yönelik talebin zayıflamasında rol oynarken, büyük ölçekli iklimsel dalgalanmalar da fiyatların yönü üzerinde belirleyici bir nitelik sergiliyor. Bu küresel emtialardan biri konumunda olan kahve sektörü de yaşanan bu makro gelişmelerden doğrudan etkileniyor.

Güney Amerika’nın en büyük üreticisi Brezilya'da kahve hasadının rekor kıracağına dair yapılan teknik tahminler, fiyatlardaki erimenin ana motoru olarak öne çıkıyor. Amerika Birleşik Devletleri (ABD) Tarım Bakanlığı tarafından yayımlanan resmi projeksiyon raporuna göre, Brezilya'da 2026-2027 kahve hasat sezonunun yıllık bazda yüzde 14 oranında bir artış yakalayarak 71,9 milyon torbaya ulaşacağı ve böylece tarihi bir rekor kıracağı öngörülüyor.

REKOR ARZ FAZLASI KAPIDA AMA EL NINO TEHLİKESİ MASADA

Güneydoğu Asya'nın en büyük üreticilerinden Vietnam'ın kahve ihracatında kaydettiği yüksek hacimli artış piyasada ciddi bir arz fazlasına yol açarken, bu durum vadeli fiyatlama tahtaları üzerinde aşağı yönlü bir baskı oluşturuyor.

Diğer taraftan, El Nino hava olayının gelecek sene Brezilya'daki kahve plantasyonlarına ve hasat verimliliğine zarar verebileceğine yönelik küresel endişeler ise fiyatların daha da sert düşmesini engelleyen destekleyici bir bariyer işlevi görüyor.

Ancak tarım havzalarında radikal ve yıkıcı bir iklimsel gelişme meydana gelmediği müddetçe, küresel kahve piyasasının kademeli bir şekilde çok büyük bir arz fazlası dönemine giriş yapacağı tahmin ediliyor. Kahvenin libre fiyatı, 31 Aralık 2025 tarihinden bu yana yüzde 28'in üzerinde bir azalış kaydetti. Bununla birlikte Brezilya para birimi Real'in, ABD doları karşısında güç kaybetmesi de kahve piyasası genelindeki elden çıkarma eğilimini tetikleyen finansal unsurlar arasında yer buldu.

Geçtiğimiz senenin ekim ayında tedarik zincirindeki arz korkularıyla tırmanışa geçen kahvenin libresi, 4,3795 dolar seviyesini görerek tarihi zirvesine ulaşmıştı. Bu çalışma yılına 3,32 dolar seviyesinde başlangıç yapan kahve fiyatları, ardı ardına gelen arz yönlü gelişmelerin etkisiyle düşüş trendine teslim oldu. İstatistiksel verilere göre kahvenin libresi, ocak ayında yüzde 4,7, şubat ayında yüzde 15,5 oranında geriledi. Mart ayı içerisinde piyasada gözlenen teknik tepki alımlarının etkisiyle yüzde 6,3'lük bir yukarı yönlü hareket sergileyen fiyatlar, bu kısa soluklanmanın ardından yeniden aşağı kayarak nisan ayında yüzde 4,3, mayıs ayında ise yüzde 7 oranında değer kaybına uğradı. Yaşanan bu istikrarlı geri çekilmelerin neticesinde kahvenin libresi, bugün 2,49 dolar seviyesine kadar gerileyerek son 18 ayın en dip noktasına oturdu.

KÜRESEL SAVAŞ ENFLASYONU VE FAİZLER TALEBİ BALTALIYOR

Vadeli işlem ve emtia piyasaları alanında uzmanlığı bulunan Zafer Ergezen, Brezilya ve Vietnam’ın küresel kahve ekosisteminin en büyük iki dev üreticisi olduğunu, dünya genelindeki toplam üretimin yaklaşık yüzde 40'lık bölümünü Brezilya’nın tek başına sırtladığını ifade etti.

Son periyotta Brezilya genelindeki hava şartlarının tarımsal üretim açısından oldukça elverişli ve verimli ilerlemesinin fiyatlar üzerinde ciddi bir ağırlık yarattığını beyan eden Ergezen, piyasalarda kahve rekoltesinde yüksek bir artış beklentisinin hâkim olduğunu, elverişli iklimsel koşulların da desteğiyle arz görünümünün kuvvetlenmesinin satış eğilimini hızlandırdığını dile etti. Konuşmasında uluslararası navlun (taşımacılık) fiyatlarındaki fahiş artışlara da parmak basan Ergezen, lojistik ve enerji maliyetleri kanadında çok ciddi yukarı yönlü sıçramaların yaşandığını aktardı. Bu finansal yüklerin talep tarafını sınırlayan ve baskılayan temel faktörler olarak piyasanın önüne çıktığına işaret eden Ergezen, AA'ya yaptığı açıklamada şunları kaydetti:

"ÜRETİM FAZLASI VAR"

"Bu talep tarafındaki baskı, kahve fiyatlarında etkisini net bir şekilde gösteriyor hatta belki en net etkin hissedildiği emtialardan bir tanesi diyebiliriz. Geçtiğimiz sene yaklaşık 1,2 milyon torbalık bir üretim fazlası vardı. Bu seneki üretim fazlasının Brezilya'daki artan rekolteyle birlikte yaklaşık 9 milyon torbanın üzerine çıkması bekleniyor. Bu, çok ciddi bir artış aslında. En büyük etkinin buradan olduğunu söyleyebiliriz. Bu etki de fiyatlarda hissedilen en büyük unsur. Dünyada Brezilya ve Vietnam en büyük ülkeler demiştik ama burada en büyük etkinin Brezilya'dan kaynaklandığını ve Brezilya'daki rekolte artış beklentilerinin bu anlamda ciddi bir artış aslında. Yani üretim fazlası 9,5 milyon torbaya çıkıyor. Son yılların en yüksek üretim rakamı, üretim fazlası. Bu da doğal olarak fiyatlamalar üzerinde ciddi baskı oluşturuyor."

Kahve fiyatlarında senenin en dip seviyelerinin test edildiğini belirten Zafer Ergezen, El Nino hava olayının olası etkileriyle bu düşüş trendinin bir parça dengelenebileceğini ifade etti. Brezilya’da gözlenebilecek dengesiz yağış rejimleri ile Uzak Doğu coğrafyasında baş gösterebilecek kuraklık risklerinin kahve fiyatlarında yukarı yönlü bir toparlanmayı tetikleyebileceğinin altını çizen Ergezen, şöyle konuştu:

"Çok ciddi bir üretim fazlası bekleniyor. Aynı zamanda üretim fazlası beklenirken savaş nedeniyle oluşan yüksek enflasyon ve yüksek faiz ortamı, küresel büyümeyi aşağıye çekiyor yani kısaca talebi aşağıye çekiyor. Arz artarken talebin geri geldiğiniıyoruz. Bu da doğal olarak fiyatları baskılayan bir unsur"