Tüccarlar da homurdanmaya başladı: Şimşek'in programından çıkış aranıyor!
İktidarın 2023 seçimlerinde ekonominin direksiyonuna getirdiği Mehmet Şimşek'in "sıkı duruşu" sermayeyi de rahatsız etmeye başladı.
Özellikle sanayicilerin bir süredir "enflasyonla mücadelenin yükünü" taşımakta zorlandıkları itirazları geliyordu.
İktidara yakınlığı ile bilinen Yeni Şafak gazetesi manşetinden Şimşek'in programını hedef alırken İş Bankası Genel Müdürü Hakan Aran'ın enflasyonla mücadele programında ara istemesi tartışmayı fitilledi.
İş Bankası Genel Müdürü Aran: Yanlış anlaşıldım
Bu kez programa ayar isteyen İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç oldu.
Avdagiç ekonomik programda iş dünyasının beklentilerine göre "güncelleme" talep etti.
İstanbul Ticaret Odası (İTO) Başkanı Şekib Avdagiç, ekonomi programının "dinamik" olması gerektiğini savunarak yönetimden kritik taleplerde bulundu.
Bakanlıktan açıklama geldi: Şimşek sanayiciye kızdı mı?
Finans ve rezerv odaklı politikaların artık iş dünyasının sürdürülebilirliği için güncellenmesi gerektiğini belirten Avdagiç, şu alanlarda "ince ayar" istedi:
Döviz kurunun enflasyonla arasındaki farkın açılması (ilk çeyrekte kur %3 artarken enflasyonun %10 olması) ihracatçıyı zorluyor.
Dış ticaret dengesinin korunması için kurallar gözden geçirilmeli.
Yatırım Taahhütlü Avans Kredisi (YTAK) ve HIT-30 gibi teşviklerin sadece dev şirketlere değil, Orta Büyüklükteki İşletmelere (KOBİ) de yayılması isteniyor.
ASGARI ÜCRETTE "ARA ZAM" YOK
Halkın en çok merak ettiği asgari ücret ara zammı konusuna değinen Avdagiç, beklentileri boşa çıkardı. Enflasyonun kümülatif olarak hızla arttığı bir dönemde Avdagiç, "Asgari ücret yılda bir defa düzenleniyor. Şu anda mevcut sürecin muhafaza edilmesi makul olur" diyerek kapıları kapattı.
İHRACATTA "YÜZDE 75" ALARMI
Avdagiç, Türkiye'nin üretim ve dış ticaret dengesine ilişkin çarpıcı veriler paylaştı. Mal ihracatının, ithalatın en az %75'ini karşılaması gerektiğini vurgulayan İTO Başkanı, 2026 yılı itibarıyla bu oranın %69 seviyesine gerilediğine dikkat çekti. 2026 yılı için hedeflenen 410 milyar dolarlık mal ve hizmet ihracatı hedefinin hayati olduğunu belirtti.
AKP içindeki bir muhalif grup daha ortaya çıktı: Mehmet Şimşek iki iç cephede savaşacak
Öte yandan Avdagiç'in bu aıklaması öncesinde, geçen hafta Hakan Aran'ın enflasyon açıklaması gündem olmuştu.
HAKAN ARAN'IN SÖZLERİ NE ANLAMA GELİYOR?
Aran'ın bu açıklamasını değerlendiren Ekonomist Ümit Akçay'a göre sermeye Şimşek'in programından artık rahatsız ve Aran bunu erken dile getirenlerden olduğu için tepki çekti.
Akçay şunları kaydetti:
"Geçen hafta İş Bankası Genel Müdürü Hakan Aran’ın açıklamaları ve ona gelen tepkiler, ekonomi gündemini şekillendirdi. Aran, enflasyonla mücadele programı yanında sanayide dönüşümü de içeren bir başka programa geçilmesini gerektiği görüşünü dile getirirken, esasında Şimşek programının çıkış stratejisinin ne olduğunu sorgulamıştı.
Kısaca hatırlatmak gerekirse, Mehmet Şimşek’in ekonomi yönetiminin başına getirilmesinin temel amacı, Türkiye’nin bir ödemeler dengesi krizi yaşama riskini bertaraf etmekti. Bu hedefe büyük ölçüde ulaşıldı. Yabancı sermaye yeniden Türkiye’ye yöneldi. Bunun nedeni ne hukuk devletinde ani bir iyileşme ne de siyasal rejimde demokratikleşme işaretleri. Esas neden, Türkiye’nin yabancı sermayeye yüksek reel getiri sunan ülkelerinden biri haline gelmesi. Ülke Şimşek programıyla beraber yeniden uluslararası sermaye açısından cazip bir faiz ve kur arbitrajı alanına dönüştü.
Bu nedenle Şimşek programının ilk başarısı, üretim yapısını dönüştürmek değil, finansal kırılganlığı yönetmek oldu. Başka bir deyişle, kriz şimdilik ertelendi.
Aran’ın görüşlerinin bu kadar ilgi görmesinin bir başka nedeni de Merkez Bankası’nın Çarşamba günü açıkladığı faiz kararı öncesinde Yeni Şafak gazetesinden gelen “Şimşek’in enflasyonla mücadele programı çöktü” manşeti oldu.
PROGRAMIN ÇIKIŞ STRATEJİSİ NEDİR?
Aran’ın açıklamaları Yeni Şafak manşetiyle birleştiğinde ekonomi yönetiminden tepkiyle karşılanmış olsa gerek, Aran sonradan yaptığı açıklamalarla sözlerini yumuşatmaya çalıştı. Hatta çıktığı televizyon programında ekonomi yönetimin önemli isimlerinden defalarca özür diledi. Esasında Aran özür dilenmesi gereken bir şey söylememişti. Sadece herkesin er ya da geç sormak zorunda kalacağı soruyu erkenden sordu: Programın çıkış stratejisi nedir?"