İngiltere'den ABD'ye Askeri Üs Vetosu
ABD Başkanı Donald Trump, İran’ın nükleer programına ilişkin sert mesajlar verirken, Hint Okyanusu’ndaki Diego Garcia üssü ile İngiltere’deki RAF Fairford hava üssünün olası bir askeri harekâtta kullanılabileceğini söylemişti. Ancak Londra, operasyonel izin konusunda kapıyı kapattı.
Washington'ın stratejisi bu mu? "ABD İran’ı vurup masaya oturtmayı planlıyor!"
"ÖNCELİĞİMİZ DİPLOMASI VE BÖLGESEL GÜVENLİK"
İngiltere Hükümeti Sözcüsü yaptığı açıklamada, “Operasyonel konular hakkında yorum yapmıyoruz. ABD ve İran arasında, İngiltere’nin de desteklediği devam eden siyasi bir süreç var. İran asla nükleer silah geliştirmemelidir ve önceliğimiz bölgenin güvenliğidir” ifadelerini kullandı.
Açıklama, Londra’nın askeri seçenekten ziyade diplomatik çözümü öncelediği şeklinde yorumlandı.
CHAGOS ANLAŞMASI TARTIŞMA YARATTI
Gerginliğin bir diğer boyutu ise Diego Garcia’nın statüsü üzerinden yaşanıyor. İngiltere Başbakanı Keir Starmer, ABD yönetiminin Chagos Anlaşması’na resmi destek vermesinin ardından Trump ile telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
Anlaşma, İngiltere’nin Hint Okyanusu’ndaki Chagos Takımadaları üzerindeki egemenliğini Doğu Afrika’daki ada ülkesi Mauritius’a devretmesini, ardından Diego Garcia’nın uzun süreli kiralanmasını öngörüyor.
Trump ise anlaşmaya sert tepki göstererek, Diego Garcia üzerindeki kontrolün kaybedilmemesi gerektiğini savundu. ABD’nin, İran’dan gelebilecek “potansiyel bir tehdidi ortadan kaldırmak” için bu üsse ihtiyaç duyabileceğini dile getirdi.
ABD'NİN İZİN ZORUNLULUĞU
1970’li yıllardan bu yana ABD’nin stratejik bombardıman uçaklarına ev sahipliği yapan Diego Garcia, Washington için kritik bir ileri operasyon noktası olarak görülüyor. ABD, geçmişte Orta Doğu’daki operasyonlarında hem Diego Garcia’yı hem de RAF Fairford’u kullanmıştı.
Ancak yürürlükteki anlaşmalar gereği ABD’nin, İngiliz egemenliğindeki bu üsleri askeri operasyonlarda kullanabilmesi için Londra’dan resmi onay alması gerekiyor.
Son gelişmeler, İran gerilimi üzerinden ABD ile İngiltere arasında stratejik öncelik farkı oluştuğuna işaret ederken, gözler Washington’un diplomatik süreci mi yoksa askeri seçeneği mi tercih edeceğine çevrildi. (AA)
