Diyarbakır'da su altında 2 bin 400 yıllık türbe bulundu
Diyarbakır'ın Eğil ilçesinde su altındaki yaklaşık 2 bin 400 yıllık tarihi yapılar ortaya çıktı.
İl Jandarma Komutanlığı Sualtı Arama Kurtarma (SAK) ekipleri eğitim amacıyla dalış yaptığı baraj gölünde su altında kalan bazı yapıları görüntüledi.
Dicle Üniversitesi (DÜ) Sanat ve Tasarım Fakültesi Dekanı Prof. Dr. İrfan Yıldız, ilçedeki ilk yerleşimin Hurri-Mitanniler döneminde başladığını, daha sonra Asurlular, Urartular, Medler, Persler, Roma, Bizans gibi birçok devletin hüküm sürdüğünü, 639'dan sonra da İslam devletlerinin egemenliği altına girdiğini belirtti.
"BARAJ SULARI ALTINDA KALDI"
Cumhuriyet döneminde Eğil'in ilçe statüsü aldığını ifade eden Yıldız, 1986'da başlayan Dicle Barajı inşaatı ile beraber ilçenin bazı değişimler yaşadığını belirtti.
Yıldız, Dicle Nehri'nin kenarında bulunan birçok yerleşim yeri ve tarihi eserin baraj suları altında kaldığını kaydederek, şunları söyledi:
- "Özellikle ilçedeki Tekke ve Hacıyan mahalleleri barajdan etkilendi. Tekke Mahallesi'nde birçok eser bulunuyordu. Hazreti Elyesa Peygamberin türbesi ve camisi oradaydı.
- Türbenin bitişiğindeki cami, Osmanlı döneminde Eğil beyleri tarafından yapılan 'Caferiye' veya 'Lala Kasım Medresesi' olarak adlandırılan medrese, mezarlık alanı ve kaya mezarlar su altında kaldı.
- Hacıyan Mahallesi'ndeki Hazreti Zülkifl Peygamberin türbesi de yine baraj suları altında kaldı."
800 yıllık Selçuklu mirasında 'elektronik parti' krizi!
Bizans dönemine ait Deran Hamamı'nın da sular altında kaldığını anlatan Yıldız, su altına yapılan dalışlarla bu tarihi yapıların görüntülenebildiğini belirtti.
Yıldız, SAK ekiplerinin eğitim amacıyla dalış yaptığı baraj gölünde kaydettiği görüntülerde de Hazreti Elyesa Peygamberin türbesi ve türbenin yanındaki caminin yer aldığını, kayıtlarda ayrıca Caferiye Medresesi ve Teke Mahallesi mezarlığının görüldüğünü aktardı.
"YAKLAŞIK 2 BİN 400 YILLIK ESERLER BULUNMAKTA"
Kurak geçen yıllarda suların çekilmesiyle beraber bazı eserlerin siluetinin baraj gölü içerisinde netlik kazandığını anlatan Yıldız, şöyle konuştu:
- "Ekiplerin çektiği görüntülerde veya baraj gölü suyunun çekilmesiyle ortaya çıkan tarihi eserlerin siluetinde bu tarihi eserlerin uzun süredir suyun altında varlığını, bütünlüğünü koruyarak sağlam bir şekilde ayakta durduğunu görüyoruz.
- Dicle Baraj Gölü'nde yaklaşık 2 bin 400 yıllık eserler bulunmakta. Su altı arkeolojisi Türkiye'de gelişen önemli bir çalışma alanı. Baraj gölü altında kalan bu eserlerle ilgili de su altı arkeoloji çalışmaları yapılabilir." (AA)
