Maaş 100 bin liraya çıktı İranlılar saldırdı: Bizimkiler ne yapacağını şaşırdı
Türkiye’de ekonomik şartlar insanları daha iyi maaşlı işler aramaya zorlarken, bir meslek grubu son yıllarda dşkkat çekiyor: Çobanlık.
Sık sık "Çoban bulamıyoruz" diyen besiciler haber olurken, bir diğer konu ise "ithal çoban."
Türkiye genelinde hayvancılıkla uğraşanlar çoban bulma güçlüğü çekiyorlar. Yüksek maaşları karşılayamayan besiciler daha ucuza çalışmayı kabul eden göçmenleri işe alıyorlar.
Geçen sene 50 bin lira olan çoban maaşları bu yıl 100 bin liradan başlıyor.
Afgan ve İranlı çobanlar ise 30 ila 50 bin lira arası çobanlık yapmayı kabul ediyorlar.
Özellikle İran sınırındaki Van'da "ithal çoban" sayısı dikkat çekiyor.
İranlılar için 50 bin lira servet değerinde: 54 milyar 641 milyon İran Riyali'ne denk geliyor. İran'da asgari ücret 115 milyon. Hal böyle olunca İranlı çobanlar Van'a akın etti.
Van’da 6 ay çalışan İranlı çobanlar, ülkelerine döndüklerinde rahat bir yaşam sürerken, 100 bin TL talep eden yerli çobanlar iş bulamıyor.
Yeni Doğu Gazetesine konuşan Abdurrahman isimli çoban iş bulamamaktan yakınıyor:
“Bir aydır buradayım, Van’ı İranlı, Suriyeli ve Afgan mülteciler doldurmuş, Ülkeye gelen yabancı göçmenler zaten maaş alıyor ama bu defa da bizim işe el koydular. Ülkemizde zengin daha zengin fakir ise daha fakir oldu, bu fakir kısmının ekmeğine de gelen göçmenler engel oluyor. Van’da iş yok ve devlet desteğinden de faydalanamıyoruz perişan bir durumdayız. Artık maddi anlamda idare edemiyoruz, yıllardır çobanlık yaparak geçim sağlamaya çalışıyoruz, Afgan ve İranlılar iş bırakmadı, Çobanlık işi varsa yapacağız yoksa aç kalacağız. Buraya geliyorum akşama kadar akşam da eve aç gidiyorum, kadın ve çocuklarımızın gözü kapıda kalıyor, okul okuyan çocuklarım var iş, para olmadığı için okula gönderemiyorum. Van’ı Afgan ve İranlılar doldurmuş, kendi fakirlerimizi düşünmüyoruz, dışarıdan gelen adama da varımızı yoğumuzu emanet ediyor, feda ediyoruz”
"GÖÇMENLERİ TERCİH EDİYORLAR"
Yıllardır çobanlık yapan Mirşah Yeter, ise bir aydır besicilerle anlaşmaya çalıştıklarını anlattı:
"Biz yüz bin lira diyoruz bunu çok görüyorlar, onlar da 60 ila 70 bin lira arasında bir fiyat talep ediyor. Suriyeli, Afgan ve İranlılar ise 20 bine kabul ediyor çobanlık yapmayı, Van’da ki zenginler beş kuruş daha fazla paramız gitmesin diyerek göçmenleri tercih ediyor."
8 çocuğu olduğunu ve çobanlık dışında bir mesleğinin olmadığını söyleyen Mirşah yeter çalışma koşullarına ilişkin şunları aktardı:
"Bizim geceli gündüzlüdür, istediğimiz ücret bu anlamda fazla değil 4 ila 6 ay arasında hayvan bakıyoruz, diğer yıllar ise yaz aylarını bekliyoruz"
Bir başka çoban ise işin zorluklarını şöyle anlattı:
"Çoban gece gündüz dağda kalıyor. Kurdu var, hırsızı var. Hayvan kaybolduğunda hesap bizden soruluyor. Küpe numarası, rengi, cinsi belli olan hayvanı bulamazsan senden kesiliyor, Biz 100 bin lira istiyoruz, onlar 50-60 bin liraya çalışıyor. Geçen sene 500 liraya aldığımız malzemeler bu yıl 1000 lirayı geçti. Aynı torba, iki katı fiyat. Bu şartlarda nasıl geçinelim?”
Yerli çobanlar ülkelerinde TL değerli olduğu için düşük ücrete razı gelen göçmen çobanların fiyatları aşağı çekmesinden dertli.
BESİCİLER NE DİYOR?
Peki çobanlar hak ettikleri ücretten iş bulamamaktan yakınırken besiciler ne diyor?
Besici Mehmet Koç'a göre yerli çobanların istediği maaşı karşılamak mümkün değil.
Koç şöyle savunuyor:
"En fazla 60 bin lira maaş, 20 bin lira da hayvan masrafı olsun, iki kişi çalışsa aylık 160 bin lira eder. Bu para hayvancılıkla kazanılmaz. Mümkün değil. Ben o parayla besiye hayvan çekerim. Ayda 12 ton arpa yedirsen bile bu para çıkmaz. 1.200-1.500 koyun olsa belki 120 bin lira verilir ama 70 büyükbaş için olmaz. "
