Güneş tüm beneklerini kaybetti: Neler oluyor?!

Güneş tüm beneklerini kaybetti: Neler oluyor?!
Güneş'in öfkesi dindi mi? 2019'dan bu yana patlamalarla ve lekelerle kaynayan yıldızımız, 2022'den beri ilk kez tamamen 'pürüzsüz' bir görüntü sergiledi. NASA uydularının yakaladığı bu lekesiz disk, akıllara 'Erken bir uyku dönemi mi başlıyor?' sorusunu getirdi. Ancak uzmanlar uyarıyor: Bu sadece 48 saatlik bir 'ateşkes' olabilir! Güneş'in bu gizemli sessizliği ne anlama geliyor?

Güneş, 2022'den beri nadir görülen bir olay olarak, geçici olarak tüm beneklerini kaybetti ve bu durum Güneş'in aktivitesi hakkında soruları gündeme getirdi. Bu durgunluk kalıcı bir zayıflamaya işaret etmiyor ve döngünün geri kalanını tahmin etmemize henüz olanak sağlamıyor.

Bu hafta yıldızımız uzun zamandır görmediğimiz bir şekilde göründü: Yüzeyi tamamen kusursuzdu, her zamanki koyu lekelerinden arınmıştı. Neler oluyor?

2019'da başlayan 25. döngüsünün zirvesinde olan Güneş nasıl bu kadar pürüzsüz görünebilir? 2023'ten beri yıldızımız, NASA'nın bu döngü için yaptığı tahminleri aşarak öfkesini sergiliyor; Amerikan ajansındaki uzmanlar bile bu artışı tam olarak anlayamadı . Güneş lekeleri 2023 ve 2024 yılları arasında katlanarak arttı ve güneş patlamalarının sıklığı patladı, bu da muhteşem kutup ışıklarıyla bizi ödüllendirdi.

Bu hafta, birkaç saatliğine, son üç yıldaki öfkeli yıldızdan eser kalmamıştı. NASA'nın izleme uyduları, genellikle çılgın aktivitesini ele veren karanlık çizgilerden arınmış disk görüntülerini yakaladı: 2022'den beri görülmeyen bir olay. Bunu, nihayet sakinleştiğinin bir işareti olarak görebiliriz ancak heliofizikte hiçbir şey kesin değildir ve bir sonraki Güneş fırtınasının bu kadar uzun süre kuluçkaya yatırılmış olmasından dolayı daha da güçlü olmayacağının garantisi yoktur. Tersi de mümkündür: bu döngü uyuşuk bir şekilde sona erebilir ve yıldızımız bizi olağanüstü uzun bir Güneş minimumuna erken bir şekilde sokabilir.

LEKESİZ GÜNEŞ

soleil-sans-tache-1280x716.webp

26 Şubat ve Sonrası: Yeni Güneş lekeleri gruplar halinde yüzeye çıktı. Yani o pürüzsüz "altın küre" görüntüsü yerini tekrar bildiğimiz lekeli ve patlamaya hazır yapıya bıraktı.

BU "DÜZELME" NE ANLAMA GELİYOR?

Güneş aslında "bozulmamıştı", sadece derinlerdeki manyetik alanlar o birkaç gün yüzeye çıkacak kadar yoğunlaşmamıştı. Uzmanların görüşü net:

"Bu sadece kısa bir dalgalanmaydı. 25. döngü hala zirve noktasına yakın ve 2030 yılındaki büyük sakinliğe (minimum) kadar Güneş bizi şaşırtmaya, patlamalarla kutup ışıkları sunmaya devam edecek."

Sadece kağıt üzerinde bir ateşkes mi?

Şunu açıkça belirtelim: Güneş'in artık Güneş lekelerine sahip olmadığını söylediğimizde, onun öldüğünü düşünmemeliyiz; tam tersine, aslında. O bir yıldız: sürekli kaynayan, kendi ekseni etrafında ve yörüngesinde sürekli dönen devasa bir plazma (elektrik yüklü gaz) topu. Yüzeyinde (fotosferinde) Güneş lekeleri görünmese bile, iç konveksiyon akımları milyonlarca ton maddeyi hareket ettirmeye devam eder. Manyetik alanı bir dinamo etkisiyle üreten de bu harekettir.

Eğer lekesiz bir yüzeyle göründüyse, bunun nedeni, derinliklerinde oluşan manyetik kuvvetlerin henüz yüzeyine nüfuz edecek kadar yoğunlaşmamış olmasıdır. Güneş lekesi, manyetizmanın o kadar yoğun olduğu bir alandır ki, yıldızın çekirdeğinden yükselen ısıyı engeller. Bu nedenle bu alanlar daha koyudur: "daha soğukturlar " (başka yerlerdeki 5500°C'ye kıyasla yaklaşık 3500°C). Dolayısıyla, bu haftaki gibi pürüzsüz bir disk , tüm fotosfer boyunca akışkan ve homojen bir ısı dolaşımıyla açıklanabilir.

soleil-1280x853.webp

Girişte açıklandığı gibi, bu durum dört yıldır, daha doğrusu Haziran 2022'den beri yaşanmamıştı; bu, yıldızımızın sürekli hareket halinde olduğu 1355 günden fazla bir süreydi. 48 saat boyunca bu kadar pürüzsüz bir diske sahip olması, 2018 ve 2020 yılları arasında olduğu gibi, aylarca lekesiz kalabildiği derin bir durgunluk dönemi olan Güneş minimum evresiyle karıştırılmamalıdır . O dönemde neredeyse 700 lekesiz gün biriktirmişti.

Birleşik Krallık Meteoroloji Ofisi'nin tahminlerine göre, bir sonraki Güneş minimumunun 2030 yılına kadar gerçekleşmesi beklenmiyor. Bu nedenle, özellikle çok yavaş bir süreç olduğu ve hareketliliğinin ardışık dalgalar halinde azaldığı, her aktivite artışının bir öncekinden biraz daha az güçlü olduğu göz önüne alındığında, aktivitesinin tamamen geri dönmesi için önümüzde birkaç yıl var.

Kaynak:Halk TV Haber Merkezi