TBMM Dışişleri Komisyonu Başkanı Fuat Oktay, beraberindeki parlamenter heyetiyle Washington temasları kapsamında yürüttükleri faaliyetlerle ilgili Dışişleri konutunda basın toplantısı düzenledi.
ABD ile Türkiye arasında krize yol açan S-400 hava savunma sistmelerine ilişkin konuşan Oktay, ülkenin jeopolitik konumuna dikkat çekti.
FUAT OKTAY'DAN S-400 AÇIKLAMASI
Türkiye'nin savaş ve çatışmanın hakim olduğu, belirsizliklerin yaşandığı bölgede bulunması nedeniyle ABD menşeli Patriot hava savunma distemlerinin verilmediği noktada, Türkiye'nin kendi savunma sistemini kurmakla ilgili bekleme şansının olmadığını vurguladı.
ABD ile Türkiye arasındaki ilişkilerde çok daha pozitif atmosferin hakim olduğunu ve iki devlet başkanı arasında olumlu ilişkinin bulunduğunu belirten Oktay, konunun çözümü için iki ülkenin yetkililerinin çalışmalar yürüttüğünü ifade etti.
S-400 ve benzeri konuların da geride kalması gerektiğini söyleyen Oktay, tüm muhataplarıyla bu konuları çok net ve açık şekilde konuştuklarını, daha yumuşak bir geçişle bu sorunları arkada bırakabilecekleri atmosferi Kongrede gördüklerini anlattı.
Trump'ın çeşitli ülkelere getirdiği gümrük vergilerine bakıldığında Türkiye'nin diğer ülkelere göre avantajlı konumda olduğunu dile getiren Oktay şöyle konuştu:
"Daha istikrarlı bir ilişki var. O da aslında yine lider diplomasisinden kaynaklı daha istikrarlı bir ilişki var yani Cumhurbaşkanımızla Trump arasındaki bu ilişki, şu andaki sağlıklı ilişki daha istikrarlı boyutta devam ediyor."
Trump yönetiminin Türkiye'ye yönelik olumlu tavrının yansımasının ABD Kongresinde de görülebileceğine işaret eden Oktay, bu durumun ikili ilişkileri daha da geliştirmek için çok daha fazla çalışılması gerektiği anlamına geldiğinin altını çizdi. (AA)
ABD-TÜRKİYE ARASINDA S-400 KRİZİ
Ankara'nın Aralık 2017'de Rusya ile S-400 hava savunma sistemi alımı konusunda anşalmaya varması Türkiye ve ABD arasında krize yol açmıştı.
Türkiye'nin Rusya'dan S-400 almasının ardından ABD Temmuz 2019'da Türkiye'yi, proje ortağı olduğu F-35 yeni nesil savaş uçaklarının üretim sürecinden çıkardığını duyurmuştu.
Gerekçe olarak ise Türkiye'nin elinde bulunan S-400 sisteminin F-35'ler ile aynı ortamda kullanılması durumunda F-35'lere ait hassas bilgilerin Rusya tarafından çalınabilme ihtimali gösterilmişti.
Öte yandan Washington S-400'ler sebebiyle ABD'nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Etme Yasası (CAATSA) kapsamında Türkiye'ye yaptırım uygulama kararı aldı. Karar ABD Kongresi'nde Aralık 2020'de kabul edildi.
Bir süre sonra ABD Hazine Bakanlığı, CAATSA yaptırımları kapsamında dönemin Savunma Sanayi Başkanı İsmail Demir'in de dahil olduğu üst düzey bürokratlara yönelik yaptırım kararı açıkladı.
CAATSA yaptırımları Nisan 2021'de devreye girdi.
Geçtiğimiz aylarda ABD ile Türkiye arasındaki ilişkilere değinen ABD'nin Ankara Büyükelçisi Tom Barrack, S-400'lerin artık sorun teşkil etmediğini belirtmişti.
"S-400 sisteminin artık devre dışı olduğunu ve bu sorunla ilgili herhangi bir engel kalmadığını" ifade eden Barrack, konuya dair şunları söyledi:
- "Türkiye ile ilgili sorun, insanları sıkmamak için kısaca söylemek gerekirse, Rus füze savunma sistemi S-400 idi. Kongre, Türkiye ve devlet şirketlerinin S-400'leri sahip oldukları süre boyunca askeri teçhizat satın almalarını engellemek için CAATSA yasasını kabul etti. Bu tartışma on yıldır devam ediyor. Başkan Trump geldi ve “Bu delilik” dedi. Türkiye'nin zaten bir savunma sanayisi var."
- "Türkiye'nin drone şirketleri, Ukrayna'nın en büyük drone tedarikçileridir. Kendi jetleri var. Biz onlara savaş uçağı satmadığımızda, gidip Eurojet (Eurofighter) satın alıyorlar. F-35 üretiyorlardı, F-35 programında bizimle birlikteydiler. Kaliforniya'da depolanan dört adet F-35'e sahipler ve gövde montaj programının büyük bir bölümünü oluşturuyorlardı."