Güneş kreminizi etkisiz hale getiren 7 hata
Güneş kreminin doğru kullanımı, cilt sağlığını korumanın temel adımları arasında yer alır. Ancak uygulamada, ürünün etkinliğini doğrudan düşüren ince hatalar sıklıkla yapılmaktadır.
1. Güneş Kremini Sadece Plaja Vardıktan Sonra Uygulamak
Plaja vardıktan sonra güneş kremi sürmek, ürünün etkinliğini önemli ölçüde azaltır ve genellikle ciddi güneş yanıklarına yol açar.
"Dışarı çıkmadan en az 20 dakika önce güneş kremi sürün, çünkü cildinizin koruyucu bileşenleri emmesi bu kadar zaman alır. Giysilerinizi giymeden önce ürünü mümkün olduğunca eşit şekilde yayın, böylece hiçbir yeri atlamamış olursunuz."
2. Ürünü Önerilen Miktarın Altında (Yetersiz) Sürmek
Ambalaj üzerinde belirtilen SPF koruma seviyesine ulaşmak için ürünü çok az miktarda veya eser miktarda sürmek yeterli değildir.
"Çoğu insan güneş kremini çok az miktarda uyguluyor, bu da ciltte açık kalan izlere ve beklenenden daha düşük bir güneş koruma faktörüne yol açıyor."
Vücut İçin Miktar: Amerikan Dermatoloji Akademisi'ne (AAD) göre, plajda geçirilen bir gün boyunca vücudun en az bir tam doz güneş kremiyle tamamen kaplanması tavsiye edilmektedir.
Yüz İçin Miktar: Cilt Kanseri Vakfı, sadece yüz bölgesi için madeni para büyüklüğünde bir miktarın kullanılmasını önermektedir.
3. Hassas ve Kritik Bölgeleri Uygulama Dışında Bırakmak
Güneş kremi güneşe maruz kalan tüm bölgelere sürülmelidir; ancak insanların sıklıkla atladığı kritik noktalar bulunmaktadır.
Göz Kapakları
Nisan 2019'da PLoS One dergisinde yayınlanan bir çalışma, katılımcıların yaklaşık %20'sinin göz kapaklarına güneş kremi sürmediğini ve bu noktayı atladıklarının farkında dahi olmadıklarını ortaya koymuştur. Bu durum oldukça endişe vericidir; çünkü göz kapağındaki cilt, birim alan başına düşen cilt kanseri görülme sıklığının en yüksek olduğu bölgelerden biridir.
Dudaklar ve Dudak Parlatıcısı Tehlikesi
Dudaklar da sıklıkla göz ardı edilen bir diğer alandır. Melanin (cilde, saça ve gözlere renk veren koruyucu pigment) açısından fakir oldukları için UV hasarına karşı aşırı hassastırlar.
Cilt Kanseri Vakfı, SPF 15 veya üzeri koruma faktörlü dudak balmı veya ruj kullanılmasını ve özellikle alt dudağa ekstra dikkat edilmesini önermektedir.
"Koruyucu bir ürün kullanmadan doğrudan dudak parlatıcısı sürmek kesinlikle yapılmaması gereken bir şeydir. Dudaklarınız ne kadar nemli ve parlak olursa, UV ışınları korumasız cilde o kadar kolay nüfuz eder."
4. Güneş Kremini Gün İçinde Yenilemeyi Unutmak
Amerikan Dermatoloji Akademisi'nin (AAD) Mayıs 2021'de yayınladığı bir ankete göre, Amerikalıların yalnızca yaklaşık %33'ü güneş kremini önerilen sıklıkta yeniden uyguluyor. Bu durum, toplumun büyük bir kısmının cilt korumasını yarı yolda bıraktığını göstermektedir.
Genel Kural: Güneş kremini en az iki saatte bir, aşırı terleme durumlarında veya yüzdükten sonra ise çok daha sık yeniden uygulamaktır.
Suya Dayanıklılık Sınırı: FDA yönergelerine göre, ambalajında "suya dayanıklı" yazan ürünler bile SPF koruma gücünü en fazla 80 dakika boyunca koruyabilir. Gün içinde tekrar uygulama yapmak, cilde daha eşit bir genel koruma dağılımı sağlar.
5. Güneş Kremini Eşit Olmayan Şekilde Yaymak (Sprey Kullanımı dâhil)
Güneş kremi cilde eşit şekilde dağıtılmazsa, ambalaj etiketinde vaat edilen koruma sağlanamaz. Maksimum koruma elde etmek için açıkta kalan tüm bölgelere yedirerek sürmek gerekir.
Sprey Ürünlerde Eşit Dağılım: Ovalama gerektirmediği düşünülen sprey güneş kremleri pratik bir kullanım sunsa da, tüm alanların kaplanıp kaplanmadığını değerlendirmeyi zorlaştırır.
Sprey ürünleri cildiniz parlak bir görünüme kavuşana kadar püskürtmeli, ardından ürünün tam ve eşit bir tabaka oluşturması için elinizle ovarak cilde yaymalısınız
6. Kapalı ve Bulutlu Havalarda Koruyucu Kullanmamak
Güneş gökyüzünde görünmese bile, zararlı UV ışınlarının %80'i bulutları aşarak cilde ulaşmaya devam eder. Buna rağmen insanların sadece %20'si bulutlu havalarda güneş kremi tercih etmektedir.
Pencereler UVB ışınlarını engellese de, erken yaşlanmaya yol açan UVA ışınlarının çoğunu geçirir. Bu nedenle kapalı havalarda veya cam kenarında bulunulduğunda dahi güneş kremi sürülmelidir.
"İnsanlar ne kadar güneş ışığı aldıkları konusunda yanlış bir algıya sahipler. Güneşten etkilenmek için mutlaka plajda uzanmanız gerekmediğini anlamıyorlar. Güneş kremini her gün sürmeyi kendinize hatırlatması için ürünü evde diş macununuzun hemen yanına koymanızı tavsiye ediliyor."
7. Son Kullanma Tarihi Geçmiş Ürünleri Kullanmak
Aynı güneş kremini yıllarca kullanmaya devam etmek cildi büyük bir hasar riskine açık bırakır.
FDA düzenlemelerine göre, güneş kremlerinin en az 3 yıllık bir raf ömrüne sahip olması gerekir. Bu süreden sonra formülün kimyasal yapısı bozulur, ürün etkinliğini kaybeder ve belirtilen koruma seviyesini artık sağlayamaz.
Güneş kremini kullanmadan önce mutlaka son kullanma tarihi kontrol edilmelidir. Ambalaj üzerinde belirgin bir son kullanma tarihi yoksa, kullanım süresi satın alındığı tarihten itibaren 3 yıldır. Bu nedenle ürünü satın aldığınız tarihi ambalajın üzerine tükenmez kalemle not etmek faydalı bir önlemdir.