Anadolu’nun gizemli halkı Kaşkalar gün yüzüne çıkıyor
Samsun’un Vezirköprü ilçesindeki Oymaağaç Höyüğü’nde 2005 yılından bu yana yürütülen arkeolojik çalışmalar, höyüğün Hititlerin kutsal şehri "Nerik" olduğunu bilimsel verilerle ortaya koydu. Bu yıl kazıların 20. yılına girilirken, Hititlerden önce bölgede yaşamış Anadolu’nun yerli halkı Kaşkalar’a dair yeni izlere ulaşıldı.
Ondokuz Mayıs Üniversitesi Arkeoloji Bölümü Öğretim Üyesi ve Kazı Heyeti Başkan Yardımcısı Doç. Dr. Mehmet Ali Yılmaz, "Şimdi biz daha önce höyüğün tepe bölümünde Hititlerle ilgili bilgileri aldık. Buradaki hava tanrısına ait tapınağı ortaya çıkardık. En azından buranın Nerik olduğunu kesin olarak söyleyebilecek verileri elde ettik" dedi.
Doç. Dr. Yılmaz, höyüğün erken dönemlerine dair bilgi eksikliğini gidermek amacıyla kazıların genişletildiğini belirtti:
"Yerleşim ilk önce ne zaman kurulmuştu? Bununla ilgili sadece yüzeyden buluntularımız vardı. Erken dönemlerini anlamamız için yani Milattan Önce 4 bin 500'lü yıllara işaret eden bazı bulgularımız ve radyokarbon tarihlerimiz var. Bunu daha geniş bir alanda anlayabilmemiz için yeni kazılara ihtiyaç vardı" diye konuştu.
Kazılar, Kültür ve Turizm Bakanlığı himayesinde yürütülen "Geleceğe Miras Projesi" kapsamında geniş bir ekiple sürdürülüyor.
Höyüğün en üst tabakasında yer alan Demir Çağı yerleşiminde önemli mimari bulgulara ulaşıldığını belirten Yılmaz, "Geniş bir alanda Demir Çağı'na ait mimariyi saptadık. Bu mimarinin aslında bölgenin geleneksel mimarisiyle çok bağlantılı olduğunu gördük" dedi.
Yılmaz ayrıca, höyükte Geç Tunç Çağı’ndan hemen önceye tarihlenen Orta Tunç Çağı’na dair izleri de araştırdıklarını belirtti:
"Demir Çağı'nın yanı sıra yine höyükte daha önce çok az bildiğimiz bir dönem var. O da Orta Tunç Çağı. Geç Tunç Çağı Hitit'le özdeşleşmiş bir dönemdi. Onun hemen öncesinde burada bir yerleşim var mıydı? Bu da bir soruydu bizim için."
Son kazılarda elde edilen verilerin, Orta Tunç Çağı'na ait önemli ipuçları sunduğunu söyleyen Yılmaz, şunları kaydetti:
"Orta Tunç Çağı dönemine ait çok az sayıda buluntularımız vardı ama şimdi yeni yaptığımız kazılar Orta Tunç Çağı'na ait bir çanak çömlek repertuvarını bize sundu. Bu da yeni bir bilgi olarak aslında çalışmalarımızın içinde değerlendirilmeye devam ediyor."
Yılmaz, kazıların temel sorularından birinin "Nerik ne zaman kutsal oldu?" sorusu olduğunu belirterek, şöyle devam etti:
"Bizim düşüncemize göre kutsallık süre gelen bir kavramdır ve bu alanda Hititlerden önce de yaşayan yerli halk Kaşkalar vardı. Kaşkalar bizim Hitit metinlerinden bildiğimiz bir tanım ve bu bölgede varlık gösteren bir halk olarak biliyoruz."
Hititlerin Kaşkalar’dan bu alanı hangi kutsal unsur uğruna aldığına dair soruların hâlâ cevap aradığını vurgulayan Yılmaz, "Kaşkalar tam olarak kimdi ve onların materyal kültürü neydi? Hangi bölgede yaşıyorlardı? Nasıl evlerde yaşıyorlardı? Bunları da anlamaya çalışıyoruz çünkü bu bölgenin yerel halkı. İlerleyen kazılar bence bu yerel halkla ilgili de bilgilerimizin artmasına neden olacak" ifadelerini kullandı.
