Aynı dünya farklı bakış! Z kuşağı güvenlik Y kuşağı özgürlük peşinde
Her nesil, kendi zamanının tanığıdır. Yaklaşık 15-20 yıllık aralıklarla tanımlanan kuşaklar, aynı tarihsel olaylara şahit olmuş, benzer toplumsal koşullarda büyümüş ve bu nedenle ortak davranış kalıpları geliştirmiştir. Kuşak teorisi, Baby Boomer’lardan Z kuşağına kadar farklı grupları açıklamaya çalışırken aslında insanların dünyayı nasıl algıladığını ve toplumsal değişimlere nasıl tepki verdiğini anlamak için bir çerçeve sunar.
Ancak bu teori, sadece tarihsel bir sınıflandırma değil; aynı zamanda iş hayatında, kültürel çatışmalarda ve sosyal ilişkilerde farklı kuşakların neden birbirinden ayrıldığını anlamaya yönelik bir araçtır. Yine de, genellemeler ve etiketlemeler nedeniyle eleştirilere açık bir yaklaşımdır.
Kuşak kuramının gerçek popülaritesini, 1991 yılında yayınlanan "Nesiller: Amerika'nın Geleceğinin Tarihi, 1584-1991" (Generations: A History of America's Future, 1584-2069) adlı kitap kazandırdı. Kitabın yazarları ekonomist Neil Howe ve yazar William Strauss'tur. Yazarlar, 15-20 yıl içinde dört farklı aktif kuşak türü belirlemişlerdir.
BEBEK PATLAMASI KUŞAĞI
Bu teoriye göre, "baby boomer" kuşağı 1946 ile 1963 yılları arasında doğan insanlardır. Gençliklerinde cesur ve enerjik olup, alışılmış yaşam biçimini alt üst etmişlerdir. Yetişkinliklerinde ise tam tersine, yerleşik toplumsal düzenin istikrarını daha da büyük bir enerjiyle savunurlar.
HİCKS KUŞAĞI
1964 ile 1980 yılları arasında doğanlar, "eski" yaşam biçiminin yıkıldığı ve yeni ahlaki ve maddi standartların inşa edildiği bir dönemde büyüyorlar. "X Kuşağı" kesinlikle bireyselci pragmatistlerdir. Ahlaki değerlerinde maddi değerler en üst sırada yer alır; bu da onları genellikle başkalarının görüş ve duygularını dikkate almadan hedeflerine yönelmeye iter.
"MİLENYUM" KUŞAĞI
1981 ile 1996 yılları arasında doğan Y kuşağı, yani "milenyum kuşağı", ortak faydalar ve değerlere odaklanmıştır. Teknolojiye bağlıdırlar ve kendilerini hümanist ve iyimser olarak görürler.
"Z" KUŞAĞI
"Z kuşağı" veya "zoomerler", 1997 ile 2012 yılları arasında doğan kuşaktır. Çocukluklarından beri güvenlik krizlerine tanık olmuşlardır; bu nedenle güvenlik onların önceliğidir. Artan dış ve devlet kontrolü sağlandığı sürece kişisel özgürlüklerinden vazgeçmeye ve sosyal ve siyasi sistemlerin karmaşıklığını görmezden gelmeye hazırdırlar. Medya sansürüne alışkındırlar.
KUŞAK TEORİSİNİN ZAYIF YÖNLERİ NELERDİR?
Profesyonel tarihçiler ve sosyologlar bu teoriyi sert bir şekilde eleştirmişlerdir. Örneğin: teorideki genellemeler aşırıya kaçmaktadır. Farklı nesillerin tanımları, insanların bireyselliğini dikkate almamakta, aksine kapsamlılık iddiasında bulunmaktadır. Bir diğer eleştiri ise teorinin esas olarak Amerikalılar ve Amerika Birleşik Devletleri vatandaşları için geçerli olduğuna dikkat çekmektedir. Ancak diğer ülkelerin de modern nesiller arasında kendi ayrımları vardır.
KUŞAK TEORİSİ PRATİKTE İŞE YARIYOR MU?
Bazı uzmanlara göre, eksikliklerine rağmen, bu teori farklı yaşlardaki çalışanların aynı ekipte çalışmasının neden bazen zor olduğunu açıklıyor.
Örneğin, Y kuşağı kısa vadeli görevlerde (örneğin, 9 aya kadar) daha başarılıdır. Onlara genel görevi göstermek faydalı ancak bu görev her zaman alt görevlere ve daha kısa alt projelere bölünmelidir.
X kuşağı çok çalışmaya alışkındır. Sosyal sağlık programları, tükenmişlik sendromunun (entelektüel ve fiziksel yorgunluk) anlaşılması ve yeni teknolojilerle nasıl çalışılacağını öğrenmeye yönelik eğitim faaliyetleri ile desteklenmektedir.
Ancak teorideki "etiket yapıştırma" eleştirisi zayıflamıyor. Sanki herkesi "aynı tarağa" geçiriyor gibi. Kişiliklerin nerede ve nasıl oluştuğunu, ailenin onları hangi değerlerle yetiştirdiğini, ilk eğitimlerinin ne olduğunu göz ardı ediyor. Oysa tam tersine: modern eğilimler insan kaynaklarıyla çalışmayı bireyselleştirmeye yöneliktir.
Sonuç olarak, sosyal ve tarihsel süreçlerin analizinde tek doğru yöntem olarak "nesil teorisine" güvenmek, eğer bu teorinin dikkatinden kaçan bir dizi faktörü hesaba katmazsanız, kaçınılmaz olarak hatalı yargılara yol açacaktır.
