20 bin kilometre boyunca kanat çırpacaklar: Küçük yavrular dev yolculuğa hazırlanıyor

Edirne'deki yuvalarda büyüyen leylek yavruları, binlerce kilometrelik göç yolculuğu öncesinde her gün yoğun kanat egzersizleri yaparak kaslarını güçlendiriyor.

Trakya Üniversitesi Doğa Tarihi Müzesi Müdürü Özmen Yeltekin, yavruların yuvada yaklaşık 60-70 gün geçirdikten sonra uçabilecek olgunluğa erişmeye başladığını belirtiyor.

Yuvalarında sık sık kanat çırpan yavrular, bu egzersizlerle uçuş kaslarını ve tüy yapılarını uzun yolculuğa dayanacak düzeye getiriyor.

Yavrular yuvada kaldıkları süre boyunca anne ve babaları tarafından kurbağa, yılan, balık ve çeşitli kemirgenlerle besleniyor.

Trakya'da dünyaya gelen leylek yavrularının gidecekleri bölgeye göre tek yönde 8 ila 12 bin kilometre yol katedeceğini aktaran Yeltekin, gidiş-dönüş toplamının 20 bin kilometreyi bulduğunu vurguluyor.

Leylekler önce boğazları geçerek Anadolu'ya, ardından Orta Doğu üzerinden Afrika'ya uzanan göç rotasını izleyecek.

Beyaz leylekler açık deniz üzerinde süzülme kapasiteleri sınırlı olduğu için İstanbul ve Çanakkale boğazları gibi dar kara geçişlerini tercih ediyor.

. Göçte termal hava akımlarından yararlanan leylekler süzülerek yükseliyor ve enerji harcamadan kilometrelerce mesafe katediyor.

Yeltekin bu yılın yavru sayısı bakımından oldukça bereketli geçtiğini, yuvalarda sıklıkla 4-5 yavru gözlemlediklerini bildiriyor.

Kaliteli konaklama ve beslenme alanlarının varlığı, sağlıklı leylek popülasyonlarının devamıyla doğrudan ilişkili bulunuyor.

Leyleklerin ağustosun ikinci haftası itibarıyla göçe başlayacağını kaydeden Yeltekin, yavruların o tarihe kadar uçuşa tam hazır olacağını belirtiyor.

Genç leylekler genellikle yetişkinlerden birkaç hafta önce göç yoluna çıkıyor ve bu ilk yolculuklarını içgüdüsel olarak tamamlıyor.

Beyaz leylek (Ciconia ciconia) Avrupa'dan Afrika'ya göç eden en büyük kuş türlerinden biri olup kanat açıklığı 2 metreyi aşabiliyor.

Trakya bölgesi Türkiye'nin en yoğun leylek popülasyonlarından birine ev sahipliği yapıyor ve Edirne bu popülasyonun merkez noktalarından birini oluşturuyor.

Leylekler her yıl aynı yuvaya dönerek yuvalarını onarıp yavrulamaya ve yaşamaya devam ediyor. Bazı yuvalar onlarca yıl boyunca kullanılarak yüzlerce kiloya ulaşabiliyor.

Sulak alanların kuruması ve tarım ilaçlarının yaygınlaşması, leyleklerin beslenme alanlarını daraltarak popülasyonu tehdit eden başlıca etkenler arasında yer alıyor.

Göç sırasında en büyük tehlikelerden biri enerji nakil hatları olup her yıl çok sayıda leylek elektrik çarpması ve hat çarpışması sonucu yaşamını yitiriyor.

Yeltekin, leyleklerin beslendiği ve konakladığı alanların niteliğinin popülasyonun geleceği açısından büyük önem taşıdığının altını çiziyor.

Afrika'da kışı geçiren leylekler mart-nisan aylarında Trakya'ya geri dönüyor ve üreme döngüsünü yeniden başlatıyor.

Edirne'deki yavrular birkaç hafta içinde ilk uçuşlarını gerçekleştirecek ve ardından binlerce kilometrelik göç yolculuğuna çıkacak.

(AA)