Türkiye Sakatlar Derneği (TSD), Türkiye Cumhuriyeti’nin bir sosyal devlet olduğunu vurgulayarak engelli vatandaşlar için ayrılan bütçeden tasarruf edilemeyeceğine dikkat çekti ve “Sosyal devlet sadaka dağıtmaz, hak teslim eder” açıklamasını yaptı.
TSD’den yapılan açıklamada, “Bilindiği üzere Türkiye Cumhuriyeti, Anayasası'nın vazgeçilmez ikinci maddesinde açıkça tanımlandığı üzere bir sosyal hukuk devletidir. Sosyal devlet; yurttaşını hayatta kalabilmek için bir başkasının merhametine, sadakasına ve insafına muhtaç etmeyen devlettir” denilirken “Ancak gelinen noktada bu anayasal ilkenin, özellikle engelliler söz konusu olduğunda, sistematik biçimde yok sayıldığını üzülerek değil, öfkeyle izliyoruz.” ifadelerine yer verildi.
“ENGELLİ BİREYLER EVLERİNDEN ÇIKAMAZ HALE GELMİŞTİR”
Açıklamanın devamında, “Türkiye Sakatlar Derneği'nin yıllar süren mücadelesi sonucunda, 2005 yılında çıkarılan 5378 sayılı yasanın devamı niteliğindeki evde bakım ve sosyal destek uygulamaları, ağır engelli bireylerin insan onuruna yaraşır bir yaşam sürebilmesi için hayata geçirilmiştir” ifadelerini kullanılarak söz konusu düzenlemelerin bir lütuf değil, hak mücadelesinin bir kazanımı olduğuna işaret edildi.
“Ne var ki son yıllarda bu haklar; "bütçe disiplini", "tasarruf", "kriter güncellemesi" gibi gerekçelerle adım adım budanmış, uygulama alanı daraltılmış ve engelliler fiilen cezalandırılmıştır” ifadelerinin yer aldığı açıklamada, “Gelir hesaplamaları gerçek yaşamdan koparılmış, bakım yükü görmezden gelinmiş, ağır engelli bireyler evlerinden çıkamaz hâle getirilmiştir.” denildi.
“ENGELLİLER ÜZERİNDEN TASARRUF YAPILAMAZ”
TSD’den yapılan açıklamanın devamında, “Son olarak 16.01.2026 tarihinde, Maliye Bakanlığı ile Aile ve Sosyal Politikalar Bakanlığı'nın iş birliğiyle yapılan düzenlemeler, evde bakım ve sosyal destek sistemini tam anlamıyla bir çıkmaz sokağa dönüştürmüştür” ifadeleri kullanılırken bu uygulamalar sonucunda binlerce engelli birey evine hapsedildiği ve ailelerin bakım yükü altında kaldığı vurgulandı.
“Bu, sosyal devlet değil; sorumluluktan kaçan bir yönetim anlayışıdır. Bu, engellileri korumak değil; yoksulluğa ve görünmezliğe mahkûm etmektir.” denilen açıklamada, “Buradan açıkça ifade ediyoruz: Engellilerin yaşam hakkı bütçe kalemi değildir. Engelliler üzerinden tasarruf yapılamaz. Engelliler sadaka değil, hak istemektedir. Türkiye Sakatlar Derneği olarak bu düzenlemeleri kabul etmiyoruz.” ifadelerine yer verildi.
Anayasanın emrettiği sosyal devlet anlayışı hayata geçirilene ve engelliler insan onuruna yaraşır koşullarda yaşayabilene dek mücadelelerini sürdüreceklerinin altını çizen TSD, açıklamanın sonu7nda “Yetkilileri, anayasal sorumluluklarını yerine getirmeye; engellileri görmezden gelen bu uygulamalardan derhal vazgeçmeye çağırıyoruz. Engelliler yük değildir. Engelliler tasarruf aracı değildir. Engelliler bu ülkenin eşit yurttaşlarıdır.” ifadelerini kullandı.