AKP'li Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile Yunanistan Başbakanı Kiryakos Miçotakis, Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde görüştü. Erdoğan ile Miçotakis, ikili görüşme sonrası Türkiye-Yunanistan 6. Yüksek Düzeyli İşbirliği Konseyi Heyetler Arası Görüşme Oturumu'na katıldı.
Anlaşmaların imza töreni ve ortak basın toplantısı için kameralar karşısına geçen Erdoğan ve Miçotakis, basın mensuplarına açıklamalarda bulundu.
Erdoğan, "Bildiğiniz üzere yüksek düzeyli işbirliği konseyimizin beşinci toplantısı için Atina'yı 7 Aralık 2023'te ziyaret etmiştik. Bu ziyaretimde diyalog kanallarını açık tutma ve ilişkilerimizi geliştirme noktasında mutabakatımızı Atina bildirgesiyle kayıt altına almıştık. Bugün de pozitif gündem maddeleri üzerinden ilişkilerimizi nasıl ileriye taşıyabileceğimizi etraflıca değerlendirdik" ifadelerini kullandı.
İKİLİ TİCARETTE 10 MİLYAR DOLAR HEDEFİ
Üst düzey temasların, kendilerine elverişli bir zemin sunduğunu kaydeden Erdoğan, açıklamasında şu ifadeleri kullandı:
"Biraz önce kabul ettiğimiz belgelerin ilişkilerimizin vahdi zeminini daha da pekiştirmesini temenni ediyorum. Geçtiğimiz yıl yaklaşık 7 milyar dolara ulaşan ikili ticaretimizi 10 milyar dolara çıkarma hedefimiz doğrultusunda çalışmaya devam ediyoruz.
Bugün ayrıca iki ülkenin iş konseyleri de bir araya gelerek iş fırsatlarını değerlendirdiler. Sayın Başbakan'la görüşmemizde Ege ve Doğu Akdeniz'e ilişkin tutumlarımızı bir kez daha açık ve samimi şekilde ele aldık. Biz bu hususta geçmişten bu yana şunu savunuyoruz.
"DEĞERLİ DOSTUM KİRYAKOS'LA BU KONUDA HEMFİKİR OLDUĞUMUZU MEMNUNİYETLE GÖRDÜM"
Mevcut meseleler çetrefil olmakla birlikte uluslararası hukuk temelinde çözümsüz de değildir. Yeter ki iyi niyet, yapıcı diyalog ve çözüm iradesi olsun. Değerli dostum Kiryakos'la bu konuda hemfikir olduğumuzu memnuniyetle gördüm. İlişkilerimizin diğer tüm alanlarında 2023 yılından bu yana sağladığımız ivme gibi Ege'de birbiriyle bağlantılı sorunların çözümü noktasında da ilerleme kaydedilebileceğine inanıyorum.
Bugün ayrıca terörle ve organize suçlarla mücadele konusundaki beklentilerimizi Sayın Başbakan'la bir kez daha paylaştım. Münasebetlerimizin beşeri unsurunu teşkil eden azınlıklar konusunda tarihi sorumluluk bilinciyle hareket etmemiz gerekiyor. Batı Trakya Türk azınlığının dini özgürlükler ve eğitim imkanlarından tam olarak yararlandırılmaları konusundaki beklentilerimizi Sayın Başbakan'la paylaştım.
Değerli basın mensupları, iki NATO müttefiki olan Türkiye ve Yunanistan güvenlik ve istikrara tehdit teşkil eden birçok gelişmeyle karşı karşıyadır. Türkiye olarak Avrupa'da son dönemde başlatılan savunma girişimlerinde yer almamızın müşterek menfaatimiz olduğunu düşünüyoruz.
"İSRAİL'İN BATI ŞERİA'DA KONTROLÜNÜ GENİŞLETMEYE YÖNELİK ALDIĞI SON KARARLARI REDDEDİYORUZ"
Yunanistan Başbakanı ile Gazze'deki ateşkes süreci ve barış planı gibi bölgesel gelişmeleri değe4rlendirdiklerini belirten Erdoğan, konuşmasının devamında şunları söyledi:
İsrail'in Batı Şeria'da kontrolünü genişletmeye ve Filistin yönetimini zayıflatmaya yönelik aldığı son kararları reddediyoruz.
Bu konuda dünyanın önde gelen ülkeleri gibi bizim ve kardeş ülkelerin tutumu ortadadır. Bu vesileyle şunu bilhassa vurgulamak isterim. Orta Doğu'da kalıcı barış ve istikrar, Filistin meselesine iki devlet temelinde adil çözüm bulunmasından geçiyor.
Bu tutumumuzu da savunmaya devam edeceğiz. 2025-2026 dönemi Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi geçici üyesi olan Yunanistan'ın bölgemizin menfaati bakımından iki devletli çözüm perspektifini konseyin gündeminde tutacağına inanıyorum.
Keza, Suriye'de istikrarın tesisi ve bu kardeş ülkenin bölgede barışa katkı sunan bir konuma süratle ulaşması için yapılabileceklere değindik. Bizim bu konuda üstlendiğimiz yapıcı rolün sadece Suriye'nin kendisi için değil, Yunanistan'ın ve Avrupa'nın güvenliği için de ne derece mühim olduğu ortadadır.
Suriye'nin toprak bütünlüğü ve birliği ilkesi temelinde ülkenin tüm bileşenlerinin kapsayıcı bir anlayışla geleceğe yürümesini ümit ediyoruz. Değerli basın mensupları, iki komşu ve müttefik olarak iş birliğini temel alan bir anlayışla diyalog kanallarını açık tutmamızın gerektiğine yürekten inanıyorum. Bu düşüncelerle sözlerime son verirken Sayın Başbakan ve kıymetli heyet üyelerine özellikle bir kez daha teşekkür ediyorum.
MİÇOTAKİS: STRATEJİK BİR TERCİHTE BULUNDUK
Erdoğan'ın ardından söz alan Yunanistan Başbakanı Miçotakis ise Türkiye ile Yunanistan ilişkilerinin ayrıntılı bir değerlendirmesini yapma fırsatı bulduklarını kaydederek, şunları söyledi:
"2023 yılında biz stratejik bir tercihte bulunduk. Biz iki ülke arasındaki temasları üç ana unsur üzerinde geliştirecektik. Siyasi diyalog, pozitif gündem ki bu bugünkü görüşmelerde de görüldü ve güven arttırıcı önlemler üzerinde ilerleyecek bu görüşmeler. Ve bu işbirliği çerçevesinde biz son derece önemli görüşmeler gerçekleştirdik.
Açık olan diyalog kanalları vesilesiyle aramızdaki konuları görüşme fırsatı bulduk. İki dışişleri bakanlıkları nezdinde. İki tarafın da yararına olacak, yürütülebilir bir ilişki tesis etmeyi hedefledik. Sayın Cumhurbaşkanım, Türkiye ve Yunanistan, Yunanistan ve Türkiye bizim aramızdaki problemleri, konuları soğuk kanlılıkla ele almak durumundayız. Kendi aramızda samimi bir şekilde duruşmalıyız bu konulara. Hatta bazı konularda hemfikir olmayabiliriz de, mutabık olmayabiliriz de. Şunu bir kere daha ifade etmek isterim ki biz Yunanistan olarak her zaman diyalogtan yanayız. İyi niyetle ve karşılıklı saygı çerçevesinde aramızdaki işbirliğini sürdüreceğiz.
Biz geçen hafta Atina'da pozitif gündem toplantısı gerçekleşirdik. Atina'da ve burada gerçekten önemli sonuçlar ortaya çıktı. Yine güven artırıcı önlemler ve iletişim görüşmeler çerçevesinde bugün yapmış olduğumuz toplantılarda da iki ülke bakanlı iki ülkenin çeşitli bakanlarının katılımıyla birçok konu üzerinde mutabık kaldık. Çeşitli anlaşmalar imzaladık ve görünen o ki kısa sürede hızlı vize uygulamasının son derece önemli ve verimli sonuçlar verdiğini görüyoruz. Yüz binlerce Türk vatandaşı dostumuz Yunanistan adalarına ziyaret ettiler. Bu vesileyle halklarımızın birbirlerine daha yakınlaşmasını temin etme şansı bulduk. Biz tabii ki bunu Avrupa Birliği ile anlaşma çerçevesinde gerçekleştirdik ve bu uygulamanın bu sene de devam etmesi için çalışacağız.
YUNANİSTAN DÜZENSİZ GÖÇ İŞBİRLİĞİNDEN MEMNUN
Düzensiz göçle ilgili "son derece önemli ve verimli bir işbirliği söz konusu" diyen Miçotakis, "2026 yılında yasal dışı göçle ilgili olarak yüzde 60 oranda artma söz konusu yapılıyor. Biz hem deniz sınırların hem de kara sınırlarının sonuç vereceği bir şekilde korunmasına borçluyuz. Bu işbirliği devam ettirilmeli ve daha da güçlendirilmedi. Geçtiğimiz günlerde Sakız Adası, İyos Adası açıklarındaki trajik olay bu işbirliğinin ne kadar önemli olduğunu bize bir kere daha gösterdi. Bizim bu alandaki işbirliğimiz sürekli olmak durumunda" diye konuştu.
Miçotakis, konuşmasının devamında şunları söyledi:
Aynı şekilde ikili ticaret konusunda da sürekli bir çaba sarf etmek durumundayız. Çünkü konuştuğumuzda biraz önce de belirttiğim gibi 10 milyar dolar seviyesinde Yunanistan sınır noktalarında Kipirka-Santrya sınır noktalarında altyapısını güçlendirmekte burada ikili ticaretin gelişmesine katkı sağlayacaktır şüphesiz.
Yine hem Yunanistan'dan hem Türkiye'den karşılıklı olarak Türk-Yunan şirketlerinin yatırımlar yaptıklarını gözlemliyoruz. Bu da son derece önemli bir gelişme. Sadece iklim kriziyle ilgili işbirliğimizin bütün bir bölge için örnek teşkil edebileceğine inanmaktayım. Bunlar tabii ki ileriye dönük atılmış adımlar, kat etmiş olduğumuz ileriye dönük mesafeler, ve biz bunları sistematik bir çabanın sonucu olarak bugün görmekteyiz ve bu bizim karşılıklı olarak ortaya koymuş olduğumuz bir iradenin sonucu şüphesiz. Ancak aynı zamanda birlikte bölgemizin istikrarı için de çaba sarf etmek durumundayız. Zira bizim bölgemizde çeşitli zor konular ve problemler var. Tabii bizim anlaşamadığımız, mutabık kalamadığımız bazı konular da var. Ege'deki kıta sağlığı konusu, münhasır ekonomik bölge konusu gibi bazı konular var. Bu konularla ilgili olarak belki de bir uluslararası yargı organına başvurmak gerekebilir. Ancak uluslararası hukuk çerçevesinde buna da çözüm bulunabilir.
"AZINLIKLAR KONUSUNDA LOZAN ANTLAŞMASINI BAZ ALIYORUZ"
Şartlar bu konularda ilerlemek için uygun. Artık Bizim ilişkilerimizle ilgili olarak bütün tehditlerin ortadan kalkmasının zamanı geldiğine inanıyorum. Bunun dışında yine Kıbrıs konusunu ele aldık. Burada Yunanistan'ın tezleri malumunuz ve gayet net. Burada Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları yeniden bir diyalog sürecinin başlatılması için bir fırsat penceresini aranılmasına imkan sağlamakta ve buradaki çözüm araçları kati surette Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararları çerçevesinde olacaklar. Yine başka bir konuda, azınlıklar konusu. Sayın Cumhurbaşkanım siz de gayet net biliyorsunuz ki Biz bu konuyu defaatle sizinle konuştuk. Biz azınlıklar konusunda Lozan Antlaşmasını baz alıyoruz ve bu antlaşmaya göre Trakya'da bir dini azınlıktan bahsediliyor, bir Müslüman azınlıktan bahsediliyor. Ancak şunu bir kere daha söylemek istiyorum, Trakya'daki Yunan Müslümanlar büyük bir uyum içerisinde bölgedeki Hristiyanlarla birlikte yaşıyorlar. Yasalar ve hukuk önünde eşitler. Yine Türkiye'de, İstanbul'da Yunan azınlığı her ne kadar sayısı azalmış olsa bile ülkenin kültürel ve sosyal hayatı açısından bir renk olmaya devam ediyor. Gerçekten iki ülkedeki azınlıklar iki ülke arasında bir köprü rolü ve karşılıklı anlayış rolü üstlenebiliyorlar. Son olarak bölgedeki gelişmeler ve bazı uluslararası gelişmeler de görüşmemizde gündeme geldi."
MİÇOTAKİS: ATATÜRK’ÜN MİRASINA SAHİP ÇIKMAK DURUMUNDAYIZ
Miçotakis, konuşmasının sonunda, "Kader bizi aynı mahallenin sakinleri olarak belirlemiş. Biz bu coğrafyayı değiştiremeyiz kuşkusuz. Ancak bir ittifak oluşturabiliriz. Sorumluluk bilinciyle ülkelerimizin huzur ve refahı için çalışabiliriz. Eleftherios Venizelos ve Mustafa Kemal Atatürk’ün mirasına sahip çıkmak durumundayız" ifadelerini kullandı.
İKİ ÜLKE ARASINDA İMZALAR ATILDI
Türkiye ile Yunanistan arasında yatırım, deniz ticareti, ekonomik işbirliği, deprem, kültür, bilim ve teknoloji alanlarında düzenlenen anlaşmalar imzalandı.
Erdoğan ve Miçotakis, ikili görüşmenin ardından Türkiye-Yunanistan 6. Yüksek Düzeyli İşbirliği Konseyi Heyetlerarası Görüşme Oturumu'na başkanlık etti.
Oturumun ardından iki ülke arasında anlaşmaların imza töreni düzenlendi. Erdoğan ile Miçotakis, Türkiye Cumhuriyeti Hükümeti ile Yunanistan Cumhuriyeti Hükümeti Arasında Ortak Bildiri'yi imzaladı.
Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi ile Yunanistan Yatırım ve Dış Ticaret Ajansı Arasındaki İşbirliği Hakkında Mutabakat Zaptı, Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi Başkanı Burak Dağlıoğlu ile Yunanistan Dışişleri Bakan Yardımcısı Haris Theoharis imza attı.
İzmir Limanı ile Selanik Limanı Arasında Ro-Ro Seferlerinin Başlatılmasının Teşvik Edilmesine İlişkin Mutabakat Zaptı'nı, Dışişleri Bakan Yardımcısı Mehmet Kemal Bozay ile Theoharis imzaladı.
Karadeniz Ekonomik İşbirliği Teşkilatı Çerçevesinde İşbirliğinin Güçlendirilmesine İlişkin Mutabakat Zaptı, Bozay ve Theoharis tarafından imzalandı.
YENİ İÇİŞLERİ BAKANI ÇİFTÇİ'NİN İLK İMZASI
Depreme Hazırlık Konusunda İkili İşbirliğinin Güçlendirilmesine İlişkin Mutabakat Zaptı'na, İçişleri Bakanı Mustafa Çiftçi ile Yunanistan İklim Krizi ve Sivil Koruma Bakanı Ioannis Kefalogiannis imza attı.
Kültür Alanında İşbirliği Hakkında Mutabakat Zaptı'nı, Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy ile Yunanistan Kültür Bakanı Lina Mendoni imzaladı.
Türkiye Cumhuriyeti Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı ile Yunanistan Cumhuriyeti Kalkınma Bakanlığı Arasında Bilim ve Teknoloji Alanında İşbirliğine Dair Ortak Niyet Beyanı, Sanayi ve Teknoloji Bakanı Mehmet Fatih Kacır ile Yunanistan Kalkınma Bakanı Takis Theodorikakos tarafından imzalandı.