Yeni düzenleme ile birlikte elektrikli scooter üretim süreci belirli standartlara bağlandı. Yerlilik oranını artırmayı hedefleyen tebliğe göre, temel aksamlar üç ayrı grupta sınıflandırıldı. Üretici belgesi sahibi olmak isteyen firmaların, bu gruplar içindeki yerlilik şartlarından en az birini karşılaması şart koşuldu.
ÜÇ GRUPTA KRİTİK PARÇA ŞARTI
Düzenleme kapsamında batarya, şasi, motor, anakart, gömülü yazılım, IoT cihazı ve fren sistemi gibi temel bileşenler mercek altına alındı. Yeni üretim modelinde uygulanacak kriterler şu şekilde belirlendi:
İlk grupta yer alan batarya ve şasi aksamlarının her ikisinin de yerli olması durumunda, diğer parçalar için ek bir yerlilik şartı aranmayacak.
Eğer batarya veya şasiden sadece biri yerli ise, yanına mutlaka yerli motor eklenmesi gerekecek.
Batarya veya şasiden birinin yerli olması durumunda; anakart, yazılım, IoT cihazı veya fren sisteminden oluşan üçüncü gruptaki parçalardan en az ikisinin yerli üretim olması yeterli sayılacak.
BAŞVURU SÜRECİ NASIL İŞLEYECEK?
E-scooter üretici belgesi almak isteyen firmalar için yetkili merci Türk Standardları Enstitüsü (TSE) olarak belirlendi. Başvuruların ardından yapılacak değerlendirmeler en geç 20 iş günü içerisinde sonuçlandırılacak. Verilen üretici belgelerinin geçerlilik süresi ise 1 yıl ile sınırlandırıldı. Üreticilerin belgelerini koruyabilmeleri için her yıl yenileme sürecine girmeleri gerekecek.
ŞARTLARI SAĞLAMAYANLARA SIKI DENETİM VE YAPTIRIM
Yeni yönetmelik sadece üretim şartlarını değil, denetim mekanizmalarını da sıkılaştırıyor. Yerlilik kriterlerini karşılamayan üreticilere belge verilmeyecek.
Denetimler sırasında;
Gerçeğe aykırı beyanda bulunduğu tespit edilenlerin belgeleri derhal iptal edilecek.
Belgesi iptal edilen üreticiler ilgili kamu kurumlarına bildirilecek.
Üretim sürecindeki denetimler, belirlenen standartların korunup korunmadığını kontrol edecek.
SEKTÖRDE YENİ DÖNEMİN BAŞLANGICI
Bu düzenleme ile birlikte Türkiye'deki elektrikli scooter pazarında yerli üretim kapasitesinin nasıl şekilleneceği merak konusu. Batarya, motor ve yazılım gibi teknolojik bileşenlerin yerli üretim zorunluluğuna dahil edilmesi, üretim bantlarında köklü değişiklikleri beraberinde getiriyor. Tüketiciler ve sektör temsilcileri, bu yeni kriterlerin piyasadaki ürün çeşitliliği ve fiyatlar üzerindeki etkilerini yakından takip ediyor.