İş dünyasında "el sıkışma" ve "söz verme" süreçlerine dair devrim niteliğinde bir Yargıtay kararı açıklandı. Yeni bir iş teklifi alarak mevcut işinden ve tüm tazminat haklarından feragat ederek istifa eden ancak son anda işe alım süreci durdurulan bir çalışanın hukuk mücadelesi zaferle sonuçlandı.
Yargıtay, yazılı bir iş sözleşmesi imzalanmamış olsa bile taraflar arasındaki güven ilişkisinin hukuki koruma altında olduğunu tescilleyerek emsal bir tazminat kararına imza attı.
YARGITAY ÇALIŞANA MÜJDEYİ VERDİ; İŞVERENE CEZAYI KESTİ
SGK Başmüfettişi İsa Karakaş'ın Türkiye Gazetesi'ndeki yazısına göre süreç, bir dış ticaret uzmanının yeni bir şirketle iş görüşmesi yapıp "el sıkışması" ve tarafların yabancı personel çalıştırma talebiyle ön protokol imzalamasıyla başladı. Bu söze güvenen çalışan, mevcut iş yerinden haklarını yakarak istifa etti. Ancak yeni işveren, Çalışma Bakanlığına yaptığı başvuruda gerekli harçları yatırmayarak süreci tek taraflı durdurdu.
Ne eski işine dönebilen ne de yeni işine başlayabilen çalışanın açtığı davada yerel mahkeme, "sözleşme yürürlüğe girmediği için hak doğmaz" diyerek talebi reddetti.
Dava temyiz edilince Yargıtay 9. Hukuk Dairesi kararı bozarak "Dürüstlük kuralı" hatırlatmasında bulundu. Yargıtay, işverenin harcı yatırmayarak işin bozulmasına kasten sebep olduğunu ve bunun "Sözleşme Öncesi Sorumluluk" (Culpa in Contrahendo) kapsamına girdiğini belirtti.
Son noktayı koyan Yargıtay 3. Hukuk Dairesi ise çalışanın mahrum kaldığı kıdem tazminatı ve boşta geçen süreye ait gelir kaybının, faiziyle birlikte işveren tarafından ödenmesine hükmetti.
SÖZLEŞME SÜRECİNDE 3 ÖNEMLİ KURALI HATIRLATTI
Yargıtay'ın bu kararı, iş arayanlar ve işverenler için hukuki bir yol haritası niteliği taşıyor. Literatürde "Culpa in Contrahendo" olarak bilinen ilkenin uygulandığı kararda, şu 3 kritik kuralın altı çizildi:
- Dürüstlük Kuralı: İş sözleşmesi resmen imzalanmasa dahi taraflar görüşme aşamasından itibaren birbirlerine karşı dürüst davranmakla yükümlüdür.
- Güvenin Korunması: Bir çalışanın mevcut işini bırakmasına neden olacak kadar güçlü bir güven telkin eden taraf, bu güvenden keyfi olarak vazgeçemez.
- Zararın Tazmini: İş akdi fiilen başlamamış olsa bile, karşı tarafın kusurlu davranışı nedeniyle uğranılan maddi kayıplar (kıdem tazminatı kaybı, işsiz kalınan süre vb.) tazminat davasına konu edilebilir.
"Söz namustur, hukuk garantidir" mesajı veren bu emsal karar; iş arayanlara haklarının sadece imza ile değil, verilen sözlerle de başladığını müjdeledi.
İşverenler için ise bir insanın iş hayatını sekteye uğratmanın ağır bir hukuki bedeli olduğu ihtar edildi.