Milyonlarca emekli, hayat pahalılığı ve enflasyon kıskacında geçim savaşı verirken "Emekli olduktan sonra çalışmak hak kaybı mı, yoksa kazanç mı?" sorusu gündemin ilk sırasına yerleşti. Sosyal Güvenlik Uzmanı Özgür Erdursun, emekli çalışanların maaş avantajlarından tazminat haklarına kadar kritik süreci rakamlarla analiz etti.
Erdursun’a göre, doğru hesap yapılmazsa yıllık bazda ciddi gelir kayıpları yaşanabilir.
Dünya Gazetesi’ndeki köşesinde konuyu detaylandıran Özgür Erdursun, emekliliğin artık çalışma hayatının sonu olmadığını vurguladı. Özellikle yüksek ücretle çalışanlar için emekli olup çalışmaya devam etmenin ciddi bir gelir planlaması haline geldiğini belirten Erdursun, en büyük hatanın sadece "aylığım ne kadar olacak?" sorusuna odaklanmak olduğunu ifade etti.
"EMEKLİ ÇALIŞANIN HAKLARI DEVAM EDİYOR"
Erdursun, emekli olduktan sonra Sosyal Güvenlik Destek Primi (SGDP) ödeyerek çalışanların "işçi" statüsünün sürdüğünü hatırlattı.
Erdursun’un aktardığına göre emekli çalışanlar şu haklara sahip:
Kıdem ve ihbar tazminatı hakkı,
Yıllık ücretli izin ve fazla mesai alacağı,
Hafta tatili ve resmi tatil ücretleri.
TAZMİNAT VE YILLIK İZİNDE 'SIFIRLANMA' DETAYI
Erdursun, emekli olup aynı iş yerinde devam edenler için "ikinci bir dönem" başladığına dikkat çekti.
Erdursun’a göre, emeklilikle birlikte önceki dönem kapanıyor ve yıllık izin kıdemi sıfırlanıyor.
Ancak burada kritik bir "50 yaş" kuralı devreye giriyor. Erdursun, 50 yaş ve üzerindeki çalışanların yıllık izin süresinin 20 günden az olamayacağını, bu nedenle yeni işe başlayan bir emeklinin doğrudan 20 gün izin hakkıyla başladığını vurguladı.
ASGARİ ÜCRETTE EMEKLİ FARKI: 30 BİN TL EŞİĞİ
Milyonlarca ücretli çalışanı ilgilendiren asgari ücret tablosunda emekliler daha avantajlı konumda. Erdursun’un hesaplamasına göre;
Normal bir çalışan için net asgari ücret daha düşükken,
Emekli çalışan için net asgari ücret 30.181,16 TL seviyesinde gerçekleşiyor.
Erdursun bu farkın sebebini, emekli çalışandan işsizlik primi kesilmemesi ve sigorta primi oranının daha düşük olmasıyla açıklıyor.
TAVAN ÜCRETTE FARK 17 BİN TL’Yİ AŞIYOR
Erdursun, brüt ücret yükseldikçe emekli olup çalışmanın avantajının katlandığını belirtti. Ocak ayı verileri üzerinden örnek veren Erdursun, tavan ücretle çalışan bir emekli ile normal çalışan arasındaki net maaş farkının 17.836,20 TL’ye kadar çıktığını ifade etti.
Erdursun’a göre, vergi dilimi yükselse bile emekli çalışan prim avantajı sayesinde bu farkı korumaya devam ediyor.
TOPLAM GELİR HESABI HAYATİ ÖNEMDE
Erdursun, emeklilik kararı verilirken "toplam gelir" hesabı yapılması gerektiğini ifade etti. Erdursun’un verdiği örneğe göre, 30 bin TL emekli aylığı alan bir kişi, tavan ücretle çalışmaya devam ederse hem aylığını alıyor hem de net maaşında yaklaşık 18 bin TL’lik bir artış yakalıyor.
Erdursun, bu yöntemin birkaç yıl daha çalışarak emekli aylığını artırmaya çalışmaktan çok daha kârlı olabileceğini ifade etti.
YANLIŞ HESAP KAYBETTİRİR
Özgür Erdursun yazısını şu uyarıyla noktaladı: "Emeklilik kararı sadece bağlanacak aylığa bakılarak değil, toplam gelir hesabı yapılarak verilmelidir. Yanlış hesap, yıllık bazda ciddi gelir kaybına yol açabilir."