Fotoğraf: Guerreros yönetimi
Meksika’nın güneyindeki Ayotzinapa öğretmen okulundan 2014 yılında 43 öğrencinin kaybolmasıyla ilgili olarak 20 ordu mensubu ve 44 polis memuru hakkında tutuklama kararının çıkarılmasının ardından eski Başsavcı Jesus Murillo Karam da dün Mexico City’deki evinde gözaltına alındı. Perşembe günü, resmi bir komisyon tarafından hazırlanan ve sözkonusu davayı "devlet destekli suç" olarak nitelendiren bir rapor yayınlandı.
Savcılıktan yapılan açıklamada, eski başsavcının "zorla alıkoyma, işkence ve adalet sistemine karşı suçlar" nedeniyle tutuklandığı sırada direnmediği belirtildi. Savcılık, kimlikleri ve rütbeleri belirtilmeyen 64 polis ve askerin, "örgütlü suç, zorla alıkoyma, işkence, cinayet ve adalet sistemine karşı suçlar" nedeniyle arandığını da açıklamasında bildirdi.
Yalnızca üçünün kalıntılarına ulaşılabildi
26-27 Eylül 2014 gecesi, ülkenin güneyindeki Guerrero eyaletinde bulunan Ayotzinapa öğretmen okulundan bir grup öğrenci, bir gösteriye katılmak amacıyla Mexico City’ye ulaşım sağlamak için yakındaki Iguala kasabasına gitmişti. Soruşturmaya göre 43 genç, Guerreros Unidos ile işbirliği içindeki yerel polis tarafından tutuklandı, vuruldu ve hala bilinmeyen nedenlerle bir çöplükte yakıldı. Ölen gençlerden yalnızca üçünün kalıntıları tespit edilebildi.
Meksika Cumhurbaşkanı Andrés Manuel López Obrador tarafından kurulan "Ayotzinapa Hakikati Komisyonu" tarafından perşembe günü yayınlanan resmi raporda, sorumluluğun bir kısmı Meksika ordusuna atfedildi. İçişleri Bakanı Alejandro Encinas konuyla ilgili açıklamasında, "(Ordunun) eylemleri, ihmalleri ya da suça iştirakleri öğrencilerin kaybolmasın, infaz edilmesine ve altı kişinin daha öldürülmesine yol açtı" ifadelerini kullandı.
Peña Nieto hükümeti ile Amerikalılar Arası İnsan Hakları Komisyonu (IACHR) arasında yapılan bir anlaşma çerçevesinde kurulan bir diğer komisyon Disiplinlerarası Bağımsız Uzmanlar Grubu (GIEI) ise ordunun, cesetlerin yakıldığı çöplükteki delilleri tahrif ettiğini iddia ediyor.
Ne olmuştu?
2000 yılına kadar kesintisiz 71 yıl boyunca Meksika’yı yöneten Kurumsal Devrimci Parti’nin (PRI) eski ağır toplarından biri olan ve 2012-2018 yılları arasında Devlet Başkanı Enrique Peña Nieto'ya bağlı olarak görev yapan Jesus Murillo Karam, öğrencilerin ortadan kaybolmasıyla ilgili tartışmalı bir ön soruşturmayı yürüttü.
Vardığı sonuçların, kurbanların aileleri ve bağımsız uzmanlar tarafından reddedildiği bu ön soruşturmada orduya herhangi bir sorumluluk atfedilmemiş ve uyuşturucu kaçakçılarından oluşan bir kartel, öğrencileri rakip bir çetenin üyeleri sanarak öldürdüğü gerekçesiyle suçlanmıştı.