Erkekler yok olabilir: Bilim insanları açıkladı
Jenny Graves, erkek cinsiyetini belirleyen Y kromozomunun evrimsel süreçte atalarından miras kalan genlerin yaklaşık yüzde 97’sini kaybettiğini belirterek, mevcut gerilemenin sürmesi halinde birkaç milyon yıl içinde tamamen ortadan kalkabileceğini öne sürdü.
Y KROMOZOMU GERİLİYOR MU?
Uzmanlara göre insanlarda cinsiyet belirleme sistemi, annenin her zaman X kromozomu aktarması; babanın ise X ya da Y kromozomunu iletmesiyle işliyor. Babadan X gelmesi durumunda kız, Y gelmesi halinde erkek çocuk dünyaya geliyor. X kromozomunun Y’ye kıyasla çok daha büyük olduğu ve daha fazla gen taşıdığı, bu nedenle erkek çocuklarda anneden gelen genetik materyalin daha fazla olduğu ifade ediliyor.
300 MİLYON YILLIK KAYIP HESABI
ScienceAlert’in aktardığına göre Graves’in değerlendirmesi, son 300 milyon yıllık evrimsel süreçte Y kromozomunun ciddi ölçüde gen kaybına uğradığını ortaya koyuyor.
Graves, insanlığın henüz yaklaşık 300 bin yıllık bir geçmişe sahip olduğuna dikkat çekerek, “Beş ya da altı milyon yıl sonrasını tartışıyoruz. Önümüzdeki yüzyılları atlatmak bile başlı başına bir mesele” ifadelerini kullandı.
Y KROMOZOMU YOK OLSA BİLE ÜREME SÜREBİLİR
Araştırmalar, bazı memeli türlerinde Y kromozomu tamamen kaybolmuş olsa da üremenin devam edebildiğini gösteriyor. Örneğin üç farklı köstebek faresi türünde yalnızca X kromozomunun bulunduğu; Y kromozomunda yer alan cinsiyet belirleyici genlerin başka kromozomlara taşındığı belirlendi. Bu türlerde erkeklik özelliklerinin ve üreme yeteneğinin korunduğu bildiriliyor.
JAPONYA’DAN DİKKAT ÇEKEN ÇALIŞMA
Hokkaido University bünyesinde yürütülen ve Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) dergisinde 2020 yılında yayımlanan bir araştırma da iki dikenli fare türünün Y kromozomunu tamamen kaybettiğini, ancak üreme yeteneklerini sürdürdüğünü ortaya koydu.
Köpekleri hayat kurtardı: Sahiplerinin iki kanserini birden fark etti
Y KROMOZOMU KAYBOLSA BİLE ERKEKLER YOK OLMAYABİLİR
Bilim insanlarına göre bu örnekler, Y kromozomunun temel işlevlerinin başka kromozomlara aktarılabilmesi halinde insan türünde de erkek cinsiyetinin tamamen ortadan kalkmayabileceğine işaret ediyor.
