2 saatte yok oldular!

Asteroit, şu anda Meksika'daki Yucatan Yarımadası olan bölgeye çarptı. Popular Science dergisinin aktardığına göre, asteroit çarpmasından sonra dinozorların ne kadar çabuk ortadan kaybolduğu uzun zamandır büyük bir gizemdi. Ancak yapılan yeni araştırmalar, bunun neredeyse anlık bir yok oluş olduğunu öne sürüyor.

Purdue Üniversitesi'nden gezegen bilimci ve çalışmanın ortak yazarı Brandon Johnson, "Dinozorların neredeyse tamamının ilk bir-iki saat içinde yok olduğunu düşünüyoruz" değerlendirmesinde bulunuyor.

ATOM BOMBASINDAN BİR MİLYAR KAT DAHA GÜÇLÜ PATLAMA

Chicxulub asteroiti, Kretase-Paleojen sınırında meydana gelen çarpmanın geniş yarıçapı içindeki tüm yaşamı anında yok etti. Saniyede yaklaşık 19 kilometre hızla hareket eden asteroit, Dünya'ya 100 teraton TNT'ye eşdeğer bir kuvvetle çarptı; bu değer, Hiroşima ve Nagasaki'ye atılan atom bombalarının patlama gücünün bir milyar katından fazladır.

Patlama sonucunda yaklaşık 180 kilometre çapında ve 17-20 kilometre başlangıç derinliğinde devasa bir krater oluştu. Yaklaşık 25 trilyon metrik ton enkaz atmosfere fırlatıldı ve daha sonra "kürecik" adı verilen ateşli mermiler şeklinde Dünya'ya düşerek küresel çapta ormanları ateşe verdi.

KÜRESEL "FIRIN ETKİSİ" KARASAL YAŞAMI YOK ETTİ

Atmosfere fırlatılan malzemenin önemli bir kısmı, yüksek katmanlara yükselen gaz halindeki bir kaya buharına dönüştü. 2023 yılında araştırmacılar, Kuzey Amerika üzerinde başlangıçta atmosferik buhar olabileceği düşünülen ince bir toz tabakası tespit etmişti. Brandon Johnson ve meslektaşları, kalan buharı başlangıç noktası alarak Chicxulub olayının mevcut bilgisayar modellerini kraterden yükselen toz verileriyle birleştirdi.

Bu modellere dayanarak, atmosferdeki kaya buharı tabakasının aşırı ısınmış küresel parçacıklardan bile daha ölümcül olduğu tespit edildi. Kalın bir yalıtım tabakası görevi gören toz bulutu, yüzeyi kaya parçalarının kendisinden en az 3,5 kat daha fazla ısıtabiliyordu. Bu ısı artışı, karasal hayvanların büyük bölümünü anında öldürmek ve dünya çapında devasa orman yangınlarına neden olmak için fazlasıyla yeterliydi.

Johnson, "Çalışmamız, çarpışmanın kendisinin karasal yaşam için doğrudan yıkıcı olduğu ve kitlesel bir yok oluşa neden olduğu hipotezini güçlü bir şekilde destekliyor" ifadelerini kullanıyor.

DİNOZORLARI YOK EDEN ASTEROİT HAKKINDA İLGİNÇ KEŞİFLER

Glasgow Üniversitesi'nden Annemarie Pickersgill ve meslektaşları, 2016 yılındaki 364. Okyanus Seferi sırasında toplanan kaya örneklerini detaylıca analiz ettiler. O dönem araştırmacılar, şu anda büyük ölçüde Meksika Körfezi ile kaplı olan kraterde deniz tabanının 1 kilometre altına bir delik açmışlardı. Qubit'in aktardığı bilgilere göre, bu sondaj sayesinde 2019 yılında çarpmanın ilk anları yeniden canlandırılabildi.

New Scientist dergisine göre bu yeni çalışma, çarpmanın ardından 10.000 kübik kilometre kayanın erimesiyle oluşan hidrotermal (sıcak su) sistemlerin ne kadar süreyle varlığını sürdürdüğünü tespit etmeyi amaçlıyordu. Daha önce, birkaç kilometre derinliğindeki bu hidrotermal sistemin yaklaşık iki milyon yılda soğuduğu düşünülüyordu.

Ancak Communications Earth & Environment dergisinde yayımlanan son çalışma, bu sürecin aslında tahmin edilenden dört kat daha uzun sürdüğünü ortaya koydu.