Öğretmen olmak isteyenlere kötü haber! Atama her yıl düşecek
TÜİK verilerine göre ilkokula başlayan çocuk sayısı 1970'lerden bu yana ilk kez 1 milyonun altına geriliyor. Öğrenci sayısındaki 360 binlik düşüşle 12 bin sınıf boşa çıkacak, öğretmen atama kapıları fiilen daralacak.
Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) "Yaş Grubu ve Cinsiyete Göre Dönemlik Nüfus ve Nüfus Oranları" verilerine göre, ülke genelinde 0-4 yaş grubunda 4 milyon 765 bin 588 çocuk bulunuyor. Bu grubun her yaş dilimine eşit dağıldığı varsayımıyla yapılan hesaplama, önümüzdeki dönemde ilkokula başlayacak çocuk sayısının yaklaşık 953 bine karşılık geldiğini ortaya koyuyor.
Memurlar.net'te yer alan habere göre bu tablo, Türkiye'nin eğitim göstergelerinde 55 yıl geriye gittiğine işaret ediyor. Uluslararası Türk Dili ve Edebiyatı Araştırmaları Dergisi'nde 2023 yılında yayımlanan "Cumhuriyet'in Yüzüncü Yılında Türk Milli Eğitim Sistemi (İstatistiksel Gelişmeler)" başlıklı akademik çalışmaya göre, ilkokul eğitiminin 5 yıl sürdüğü 1970-1971 eğitim öğretim yılında ilkokullarda toplam 4 milyon 939 bin 556 öğrenci kayıtlıydı.
Söz konusu dönemde yıllık ortalama girişler hesaplandığında, 1970-1971'de ilkokula başlayan öğrenci sayısı yaklaşık 987 bin olarak kaydedilmiş, izleyen eğitim öğretim yılında ise rakam yeniden 1 milyonu aşmıştı. Güncel TÜİK verileri, aradan geçen 55 yılın ardından ilkokula başlayan çocuk sayısının yeniden 1 milyonun altına ineceğini resmi olarak belgeliyor.
360 BİN ÖĞRENCİ EKSİLECEK: 12 BİN SINIF BOŞA ÇIKIYOR
Mevcut eğitim tablosundaki değişim, TÜİK'in yaş grupları arasındaki makasla netleşiyor. TÜİK'in 10-14 yaş grubuna ilişkin 6 milyon 562 bin 310 kişilik verisi esas alındığında, bir eğitim öğretim yılına şu an ortalama 1 milyon 312 bin çocuk başlıyor.
0-4 yaş grubundaki güncel nüfus üzerinden yapılan projeksiyon ise önümüzdeki yıllarda ilkokula başlayacak çocuk sayısının yaklaşık 953 bine düşeceğini gösteriyor. Bu durum, ilkokul çağındaki öğrenci sayısında bugüne kıyasla 360 bin civarında bir azalış anlamına geliyor.
360 bin öğrencilik bu azalış, 30 kişilik sınıf mevcutlarına oranlandığında okullarda yaklaşık 12 bin sınıfın boşa çıkacağını gösteriyor. Eğitimciler, bu tablonun doğrudan sınıf öğretmeni istihdamını hedef alacağını ve her yıl yaklaşık 12 bin sınıf öğretmeninin daha az istihdam edilmesi ihtimalini gündeme getirdiğini kaydediyor.
DÜŞÜŞ ORTAOKUL VE LİSEYE DE SIÇRAYACAK
Okul öncesi ve ilkokul kademelerindeki öğrenci sayısında görülen bu net azalışın, sadece mevcut kademeyle sınırlı kalmayacağı ve ilerleyen yıllarda ortaokul ile lise kademelerine de kademeli biçimde yansıyacağı öngörülüyor.
DOĞURGANLIK HIZI AVRUPA ORTALAMASININ ALTINDA
Öğrenci sayısındaki erimenin temelinde nüfus artış hızındaki düşüş yer alıyor. TÜİK'in 2025 verilerine göre Türkiye'de toplam doğurganlık hızı kadın başına 1,42 çocuğa geriledi.
Nüfusun kendini yenileyebilmesi için gereken kadın başına 2,1 çocuk düzeyi eşiğinin oldukça altında kalınırken, Türkiye'deki mevcut oran Avrupa ülkelerinin genel ortalamasının da altında seyrediyor.