Edirne Süpürge Borsası'nda, mesleklerinin son temsilcileri olan süpürge ustaları, zor şartlara rağmen mesleklerini yaşatmaya çalışıyor.
Gaspar'ın hikayesi: İsimler aynı kaderler farklı biri filmlerin biri süpürgelerin ustası
Dünyaca ünlü Yönetmen Gaspar Noe ile isim benzerliği bulunan Süpürge Ustası Hamdi Gaspar, ölmeye yüz tutan mesleğini ayakta tutmaya çalışıyor.
30 yıl önce bine yakın kişinin çalıştığı ve 300 ustanın yer aldığı borsada, bugün sadece 20 usta kaldı.
Tüketimin azalması, ustaların kar etmelerini engelliyor ve meslek teknolojiye yenik düşüyor.
Edirne'de yarım asrı aşkın süredir süpürgecilik yapan Hamdi Gaspar, mesleğe çocuk yaşta başladığını belirterek, "İlk iş yerimi 1971'de açtım. O günden bugüne hala devam etmekteyim. Süpürgecilik mesleğine aslında çocuk yaşta başladım diyebilirim. Çıraklıktan kalfalığa, kalfalıktan sonra ustalığa geçtim. O dönemlerde burada çok iş yeri vardı. Bu meslek üzerine yaklaşık 250-300 tane firma vardı. Daha sonra 1969 yılında askere gittim 1971 senesinde askerden geldiğimde iş yerimi kurdum. O günden bugüne devam etmekteyim. Meslek çok meşakkatli bir meslek. El emeği, göz nuru. Yani artık şu son günlerde yeni nesil de işçi olarak yetişmedi. O yüzden iş üretimi de çok azaldı. 250-300 tane iş yerinden şu anda 10 tane firma kaldı. Onlar da üretim olarak 3 tanesi tam kapasite, üretime devam ediyor. Bunun yanı sıra üretim de tüketim de çok düştü. Ham maddenin ekim alanları geçmiş yıllara göre yüzde 30 üretime kadar düştü. Çok meşakkatli bir iş yani" dedi.
Gaspar, süpürgeciliğin teknolojiye nasıl yenildiğini şu sözlerle anlattı:
"Teknoloji her geçen gün kendini yeniliyor. O yüzden üretim düştü. Tüketim daha da fazla düştü. Önceden üretim olarak Edirne'de üretilirdi. Türkiye'de bunun üstüne bir ham madde çıkmazdı. Bölgemizde çok kaliteli ham madde yetişiyordu. Şimdi ham maddenin üretimi de çok düştü. Yapılmış olarak, işlenmiş olarak süpürge kullanımı da çok düştü. Türkiye'nin her yerine burada hem ham madde olarak hem de hazır süpürge olarak gidiyordu bundan 30 yıl önce. 250-300 firma bunlara cevap veriyordu o günlerde. Edirne ekonomisine çok büyük bir katkı sağlıyordu. Yani o günlerde bacasız fabrika gibiydi burası. O zamanlar hiç çalışmasa bu sektörde bin kişinin üzerinde çalışan vardı. Bir iş koluydu yani bu. Şu anda 10 tane firma var. 10 firmadan 3 tanesi tam kapasite çalışıyor. 3'er kişiden 30 kişi ancak çıkar yani"
Süpürge telinin tarım ürünü olarak yetiştirildiğini belirten Gaspar son olarak şöyle konuştu:
"Çiftçi bunu ekiyor, biçiyor ve ondan sonra ürün yetiştikten sonra biz bunu kilogram üzerinden alıyoruz. Şu anda 120 lira süpürge telinin kilosu oldu. Biz de tanesini toptan 120 ile 140 lira arasında satıyoruz. İş yerlerimizde bunu çeşitli boylara ayırarak süpürgeyi yapmaya başlıyoruz. Hazırlanmış olarak, paket olarak arz talep olan yerlere gönderiyoruz. İlk olarak boylarına göre ayırıyorum. Buradan sonra 4-5 aşamaya kadar devam ediyor"