Türkiye Büyük Millet Meclisi'nde (TBMM), 'Terörsüz Türkiye' hedefiyle kurulan "Milli Dayanışma, Kardeşlik ve Demokrasi Komisyonu" raporunun tamamı, TBMM'nin internet sitesinde yayımlandı.
Rapor, 47 üyenin "evet" oyu vermesiyle oy çokluğuyla kabul edildi. CHP’li Türkan Elçi çekimser oy kullandı. TİP'li Ahmet Şık ile EMEP'li İskender Bayhan ise "ret" oyu verdi. Komisyon 51 kişiden oluşuyordu ancak Demokrat Parti komisyondan ayrılmıştı.
RAPORDA NELER VAR?
107 sayfadan oluşan rapor, TBMM Başkanı Numan Kurtulmuş'un takdimiyle başlıyor.
Raporda, sürecin ilerleyişi için silah bırakmanın tespit ve teyidine dayalı bir yol haritası çizilirken, buna eşlik edecek kapsamlı yasal düzenlemeler öneriliyor.
Raporda 7 başlık yer alıyor:
- Komisyon çalışmaları
- Komisyonun temel hedefleri
- Türk-Kürt kardeşliği tarihi
- Komisyonda dinlenen kişilerin analizleri
- PKK'nın kendini feshetmesi
- Sürece ilişkin yasal düzenleme önerileri
- Demokratikleşmeye yönelik öneriler
Raporun ana metninde değişiklik yapılmazken, sadece tutanakların eklendiği görüldü.
Raporun 38. sayfasında yer alan "Kritik Eşik: Örgütün Silah Bırakması" başlığında, sürecin en kritik aşamasının, örgütün tüm unsurlarıyla silah bıraktığının güvenlik birimlerince teyit edilmesi olduğu belirtildi.
Bu tespitin ardından idari ve hukuki düzenlemelerin devreye alınacağı kaydedildi.
"AF" YERİNE "HUKUKİ ÇERÇEVE"
Raporda, sürecin "af" algısı oluşturmayacak şekilde tasarlanacağı, silah bırakan örgüt mensuplarının hukuki durumunun müstakil ve geçici bir yasal düzenleme ile ele alınacağı, ancak cezasızlık izlenimi doğurulmaması gerektiği belirtiliyor.
Sürece ilişkin yasal düzenlemelerin yer aldığı bölümde "Örgütün Silah Bırakması", "Toplumsal Bütünleşmeyi Güçlendirecek Yasal Düzenlemeler", "Örgüt Mensuplarının Durumu", "Toplumsal Bütünleşme", "İzleme ve Raporlama Mekanizması", "Süreçte Görev Alanlara Yasal Güvence Sağlanması" maddeleri yer aldı.
YILLIK 140 İLA 240 MİLYAR DOLAR EKONOMİK MALİYET
Rapor, terörün Türkiye’ye ekonomik maliyetinin yıllık ortalama en az 140 milyar dolar, en fazla 240 milyar dolar düzeyinde olduğu değerlendirmesine yer verdi.
Bölgesel kalkınma farklarının derinleştiği, sanayi ve ihracat paylarının düşük kaldığı ifade edilerek, terörsüz bir ortamın kalkınmayı hızlandıracağı belirtildi.
"MUHALEFET ŞERHİ" YERİNE "İTİRAZ RAPORU"
AKP'nin rapora 'muhalefet şerhi eklenmesin' isteği, son toplantı tutanağının rapora eklenerek, muhalefetin itirazlarına yer verilmesiyle ekarte edilmiş oldu.
Siyasi partilerin rapora dair şerhleri böylece son toplantı tutanağının rapora eklenmesi yoluyla raporda yer almış oldu.
Rapora eklenen siyasi partilerin raporlarında ise sürecin yalnızca "silah bırakma" eksenine sıkıştırılmaması gerektiği, demokratikleşme adımlarının somut ve takvime bağlanmış reformlarla desteklenmesi gerektiği belirtildi.
Bazı partiler, hazırlanacak yasal düzenlemelerin "af algısı" yaratmaması gibi, keyfi uygulamalara da yol açmaması gerektiğine dikkat çekti.
Meclis denetiminin güçlendirilmesi, yargı bağımsızlığının güvence altına alınması ve şeffaflık konusunda daha net güvenceler talep edildi.
Raporun tamamına buradan ulaşabilirsiniz.