Van’ın Bahçesaray ilçesinde asırlardır süregelen bir gelenek olan satranç, kış aylarının uzun ve karla kaplı günlerinde halkın vazgeçilmezi haline geliyor.
Kent merkezine 110 kilometre uzaklıktaki bu ilçe, satranç tutkusuyla tanınıyor. İlçede, 7'den 70'e herkesin ilgi gösterdiği satranç, özellikle kışın yoğun olarak oynanıyor.
Bahçesaray’ın Çatbayır Mahallesi Muhtarı Eyüp Kayan, satrancı yerel kültürün bir parçası olarak gördüklerini ve bu oyunu çocuklara miras bırakmak için büyük bir çaba harcadıklarını belirtti. Kayan, "Bahçesaray'da satrancı 7'den 70'e herkes oynuyor. Özellikle kışın bu oyuna olan ilgi artıyor. 80 yaşındaki amcamız da, 9-10 yaşındaki çocuklar da satranç oynuyor. Eskiden beri burası satranç merkeziymiş. Biz de zeka geliştirme adına çocuklara miras bırakmak için satranç oynuyoruz. Çatbayır’da yaşlılar, kadınlar, çocuklar mutlaka bir saatlerini satranca ayırıyorlar. Yazın bahçelerle ilgilenildiği için satrançta azalma oluyor. Ancak kışın kar yağdığında yollar kapalı olduğunda insanlar boş vakitlerini satranç oynayarak değerlendiriyorlar. Ayrıca çocukları televizyon ve telefon odaklı olmaktan uzak tutmak için de satranca yönlendiriyoruz” dedi.
Mahallede yaşayan 7'nci sınıf öğrencisi Esma Tektaş, satrancı aile büyüklerinden öğrendiğini ve bu oyunu çok sevdiğini ifade etti. Tektaş, “Dedelerimden, babamdan ve ağabeylerimden satrancı öğrendim. Daha önce katıldığım yarışmalarda ikincilik ödülü almıştım. Benden küçük çocuklar da bizim oynadığımızı görünce merak ediyorlar. Satranç oynamayı çok seviyorum” diye konuştu.
Bahçesaray’daki bu satranç geleneği, yeni nesillere aktarılmaya ve ilçenin kültürel mirasının bir parçası olarak yaşatılmaya devam ediyor.. Kış aylarında karla kaplı yolların ve uzun gecelerin bir araya getirdiği bu oyun, ilçede sadece bir eğlence değil, aynı zamanda toplumsal bir bağ ve zeka geliştirme aracı olarak önemini koruyor.