Türkiye'nin Maldivleri olarak nitelendirilen Salda Gölü'nde kuraklık tehlikesi çok ciddi boyutlara ulaştı. 29 Mart tarihinde gölün doğu kıyısında göçük meydana geldi. Bu göçük sonucunda insan boyunu aşan yarıkların oluştuğu görüldü.
Evrensel'de yer alan habere göre, bölgeye ilişkin inceleme yapan Toprak Bilimci Prof. Dr. Doğan Kantarcı, “Salda Gölü Doğu Kıyısındaki Göçük Hakkında Ön Değerlendirme” raporu hazırladı. Raporda, göçüğün tek bir nedene bağlı olmadığı; iklim krizi, göl seviyesindeki düşüş ve aşırı yağışların birleşimiyle ortaya çıktığı ifade edildi.
SON 10 YILDA 25-30 METRELİK ÇEKİLME OLDU
Kantarcı tarafından hazırlanan rapora göre, felakete zemin hazırlayan en önemli neden Salda Gölü'ndeki su kaybı. Son 10 yılda gölde yaklaşık 25-30 metrelik bir çekilme yaşandığı kaydedilen raporda suyun geri çekilmesiyle yamaçların suya karşı olan dayanımı yok olduğu belirtildi.
TOPRAK SUYU EMDİ
Gölün çekilmesiyle kuruyan ve derin çatlaklar oluşturan killi göl yüzeyi, yağmurlarla birlikte harekete geçti. Kuruyan tortul materyalin yüzeyine düşen yağışın hızla derine sızdığı; suyun, killi “huntit” materyalini ıslatıp kabartarak kayganlaştırdığı rapora yansıdı.
Huntit mineralinin yamaçlardan göle taşınan peridotit kaynaklı kil mineralleriyle karıştığı tespit edildi. Raporda, peridotitlerden oluşan bu kilin 3 tabakalı bir yapıya sahip olduğu ve su alınca şiştiği ifade edildi.
Kabaran bu killi yapının, yamacın dengesini bozarak kütlenin hızla göle doğru kaymasına neden olduğu da belirtildi. Salda'dan aktarılan görüntülerin de yer aldığı raporda, göçen tortul materyalde insan boyunda derin yarıkların oluştuğu görüldü.
KRİTİK 4 TALEP SIRALANDI
Konuya dair açıklama yapan Salda Gölü Koruma Derneği'nin dört kritik talebi şu şekilde:
- Göl havzasında yeraltı suyu kullanımı acilen denetim altına alınmalı
- 1. Derece Doğal Sit Alanı koruma kuralları eksiksiz uygulanmalı
- Göçük bölgesinin bağımsız uzmanlar tarafından kapsamlı incelenmeli
- Göl seviyesi ve kıyı stabilitesine yönelik düzenli izleme programı hayata geçirilmeli