Kripto ve borsada yeni dönem: SPK değişikliğe gitti

SPK, dijital finans dünyasında güvenlik açıklarını kapatmak ve işlemleri hızlandırmak için beklenen düzenlemeyi hayata geçirdi. Resmi Gazete’de yayımlanan yeni tebliğle, kripto varlık hizmet sağlayıcıları da artık aracı kurumlar gibi sıkı denetim altına alınırken; uzaktan kimlik tespitinde yapay zeka kullanımı resmileşti.

Sermaye Piyasası Kurulu (SPK), finansal teknolojilerdeki dönüşüme uyum sağlamak amacıyla "Aracı Kurumlar, Portföy Yönetim Şirketleri ve Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılar Tarafından Kullanılacak Uzaktan Kimlik Tespiti Yöntemlerine ve Elektronik Ortamda Sözleşme İlişkisinin Kurulmasına İlişkin Tebliğ" üzerinde kapsamlı bir değişikliğe gitti.

28 Şubat 2026 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanan yeni düzenlemeyle, sadece borsa aracı kurumları değil, kripto para platformları da uzaktan kimlik tespiti ve elektronik sözleşme kurallarında aynı disipline tabi olacak.

YAPAY ZEKA VE CANLILIK TESTİ ZORUNLULUĞU

Düzenlemenin en dikkat çekici maddesi, kimlik tespitinde yapay zeka temelli uygulamaların önünün açılması oldu. Ancak bu teknolojinin kullanımı sınırsız olmayacak:

MASAK Denetimi: Yapay zeka yöntemlerinin kullanımında Mali Suçları Araştırma Kurulu (MASAK) düzenlemeleri temel alınacak.

Sahte Yüz Önlemi: Görüntülü görüşme sırasında kişinin canlılığını kanıtlayan yöntemlerin kullanılması ve "deepfake" gibi sahte yüz teknolojilerine karşı ek tedbirler alınması şart koşuldu.

Risk Analizi: Görüşme başlamadan önce başvuru elektronik ortamda alınacak ve kişi hakkında mutlaka bir risk değerlendirmesi yapılacak.

SIKI DENETİM VE YAZILI SÖZLEŞME

Yeni dönemde kuruluşların uyması gereken teknik ve yasal yükümlülükler ise şu şekilde sıralandı:

Periyodik Güncelleme

Uzaktan kimlik tespiti prosedürleri yılda en az iki kez gözden geçirilecek. Güvenlik ihlali veya dolandırıcılık riski durumunda bu süreçler derhal güncellenecek.

Test Zorunluluğu

Kuruluşlar sürece başlamadan önce iş akış prosedürü oluşturmak, sistemi test etmek ve sonuçları yazılı rapor haline getirmek zorunda.

Elektronik Sözleşme

Belirlenen güvenlik yöntemleriyle elektronik ortamda kurulan sözleşmeler, hukuken "yazılı şekilde" kurulmuş sayılacak. Bu kural, aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri ve kripto varlık platformlarının müşterileriyle yaptığı tüm sözleşmeleri kapsayacak.

Ekonomi Haberleri