Amerika Birleşik Devletleri (ABD) ve İsrail ile İran arasındaki karşılıklı operasyonlar, enerji piyasalarını altüst etti. Hürmüz Boğazı’ndaki trafiğin aksaması; Suudi Arabistan, Kuveyt, Birleşik Arap Emirlikleri ve Irak gibi dev üreticilerin sevkiyatlarını vurdu.
Yaşanan arz daralmasıyla birlikte Brent petrolün varil fiyatı çatışma sürecinde 30 dolarlık bir sıçrama yaparak 114 dolar seviyelerini test etti.
TRUMP’TAN 'BOĞAZ' MESAJI: PETROLDE SERT DÜŞÜŞ
ABD Başkanı Donald Trump, katıldığı televizyon programlarında savaşın yakında sona ereceğini iddia ederek piyasalardaki tansiyonu düşürmeye çalıştı. Trump’ın "Hürmüz Boğazı'nın kontrolünü ele geçirmeyi düşünüyorum" ve "İran’ın askeri kapasitesini yok ettik" şeklindeki açıklamaları sonrası, 120 dolara merdiven dayayan petrol fiyatları 84 doların altına kadar geriledi. Ancak bu düşüşün kalıcılığı, boğaz trafiğinin güvenliğine bağlı görünüyor.
BİR HAFTADA YÜZDE 16 ARTIŞ
Petrol fiyatlarındaki oynaklık, ABD’deki tüketicilere zam yağmuru olarak yansıdı. Amerikan Otomobil Birliği (AAA) verilerine göre:
Ortalama Benzin Fiyatı: Geçen hafta galon başına 2,99 dolar olan fiyat, %16 artışla 3,48 dolara çıktı.
En Pahalı Eyalet: California’da fiyatlar galon başına 5,20 doları buldu.
Etki Mekanizması: Analistler, petroldeki her 1 dolarlık artışın pompa fiyatlarına 2,5 sentlik bir yük getirdiğini belirtiyor.
ENFLASYON VE FED KISKACI
Enerji maliyetlerindeki bu artış, ABD Merkez Bankası (Fed - Federal Reserve System) tarafından yakından izleniyor. Ulaşım ve lojistik giderlerinin artması, sadece akaryakıtı değil, temel gıda maddelerinin fiyatlarını da yukarı çekme riski taşıyor. Uzmanlar, Fed’in %2’lik enflasyon hedefine ulaşma çabalarının bu enerji şokuyla sekteye uğrayabileceğine dikkat çekiyor.
Oxford Economics ekonomistleri ve American Enterprise Institute (AEI) uzmanları, yüksek petrol fiyatlarının özellikle düşük gelirli tüketiciler üzerindeki baskıyı artıracağını vurguluyor. Fed’in, petrol şokunu "geçici" bir durum olarak değerlendirip faiz kararlarında "bekle-gör" politikasını sürdürmesi bekleniyor.