Küresel ekonominin gözü kulağı Ortadoğu’daki gerilimdeyken, Avrupa İmar ve Kalkınma Bankası’ndan (EBRD) Türkiye’yi yakından ilgilendiren kritik bir rapor geldi. Banka, bölgedeki silahlı çatışmaların sadece sınır hatlarını değil; enerji piyasaları, tedarik zincirleri ve finansman kanallarını da vuracağını duyurdu.
JEOPOLİTİK ŞOKLAR ENFLASYONU KÖRÜKLEYECEK
EBRD Baş Ekonomisti Beata Javorcik, jeopolitik sarsıntıların enerji ve ticaret yollarına etkisinin düşmanlıklar sona erse bile devam edebileceği konusunda uyardı.
Rapora göre; petrol fiyatlarının 100 doların üzerinde kalıcı olması durumunda:
- Küresel büyüme en az 0,4 puan düşecek.
- Dünya genelinde enflasyon 1,5 puandan fazla artacak.
- Gübre, alüminyum, plastik ve sülfür gibi kritik sanayi girdilerinde fiyatlar rekor kıracak.
TÜRKİYE 'RİSKLİ ÜLKELER' LİSTESİNDE
EBRD; enerji ve gıda ithalatına bağımlı olan, mali alanı kısıtlı ülkelerin bu krizden en ağır darbeyi alacağını belirtti.
Türkiye; Mısır, Ürdün ve Lübnan gibi ülkelerle birlikte "en yüksek riskli grup" içerisinde yer aldı. Özellikle Hürmüz Boğazı’ndaki kesintilerin, Türkiye’nin hammadde tedarik maliyetlerini katlayacağı öngörülüyor.
SICAK PARA KAÇABİLİR, FAİZLER YÜKSELEBİLİR
Rapordaki en çarpıcı uyarı ise finansman kanalına yönelik oldu. Küresel finansal koşulların kötüleşmesiyle birlikte Türkiye’den sermaye çıkışlarının hızlanabileceği vurgulandı. Tahvil faizlerindeki yükselişin devam etmesi, hem devletin borçlanma maliyetini artıracak hem de reel sektörün finansmana erişimini daha da zorlaştıracak.
TURİZM VE DÖVİZ GELİRLERİ TEHLİKEDE
Savaşın sadece sanayiyi değil, hizmet sektörünü de vurması bekleniyor. Turizm akışlarındaki aksaklıklar ve bölge ülkelerinden gelen işçi dövizlerindeki azalma, Türkiye’nin cari dengesi üzerinde ek yük oluşturacak.
EBRD, enerji güvenliğinin artık bir milli güvenlik meselesine dönüştüğünü ve küresel ticaretin "parçalanma" sürecine girdiğini hatırlattı.