İran yönetimi, ABD ve İsrail ile devam eden gerilimde olası ateşkes sürecine ilişkin pozisyonunu netleştirdi. Pakistanlı diplomatik kaynaklara göre Tahran, kapıyı tamamen kapatmamakla birlikte, ateşkesin ön koşullarını açıkça belirledi.
Tahran’a göre, özellikle üst düzey askeri ve sivil liderleri hedef alan saldırılar başta olmak üzere tüm askeri operasyonlar derhal durdurulmalı. İranlı yetkililer, bu şartlar yerine getirilmeden herhangi bir ateşkes teklifinin değerlendirilmeyeceğini vurguluyor.
"HÜRMÜZ BOĞAZI ÜZERİNDEKİ BASKILAR KALKACAK"
Ayrıca Tahran, Hürmüz Boğazı üzerindeki baskıların kaldırılmasını da kritik bir ön koşul olarak görüyor. Bölgedeki diplomatik temaslar hız kazanırken, arka planda yoğun pazarlıklar sürüyor. Analistler, İran’ın bu sert duruşunun müzakerelerde elini güçlendirme stratejisi olarak değerlendirilebileceğini belirtiyor.
Bölgede olası bir ateşkesin ancak tüm tarafların güvenlik endişelerini dikkate alan kapsamlı bir anlaşmayla mümkün olabileceği ifade ediliyor.
TALEPLER MANTIKSIZ
İran Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü İsmail Bekayi, Tahran’daki haftalık basın toplantısında, ABD ile yürütülen arabulucular üzerinden mesaj trafiğine ilişkin değerlendirmelerde bulundu. Bekayi, Washington’un daha önce ilettiği 15 maddelik teklifin “aşırı ve mantıksız talepler” içerdiğini belirterek, İran’ın ulusal çıkarları doğrultusunda yanıtını hazırladığını ve gerekli görüldüğünde paylaşılacağını söyledi.
Bekayi, diplomasinin önemine işaret ederek, askeri sahadaki mücadeleyle paralel olarak diplomatik adımların da sürdüğünü vurguladı. Ateşkesin yalnızca toparlanma anlamına geldiğini belirten Bekayi, İran’ın hedefinin saldırıların tekrarlanmayacağı kalıcı bir anlaşma olduğunu kaydetti.
"ABD-İSRAİL PLANLADIKLARI HEDEFE ULAŞAMADI"
İran Ordusu Sözcüsü Tuğgeneral Muhammed Ekreminiya, yarı resmi Fars Haber Ajansı’na yaptığı açıklamada, ABD ve İsrail ile sürdürülen çatışmalarda muhataplarının planladıkları hedeflere ulaşamadığını ve sahada yenilgiyle karşı karşıya olduğunu belirtti. Ekreminiya, "Gelecekteki saldırıları engellemek için düşmanı pişmanlık duyacağı noktaya getirene kadar savaşa devam edeceklerini" söyledi. Sözcü, bu hedefin yalnızca duygusal bir söylem olmadığını, aynı zamanda İran’ın güvenlik ve savunma stratejisinin ayrılmaz bir parçası olduğunu ifade etti.
Tuğgeneral Ekreminiya, İran’ın caydırıcılık kapasitesini artırmak için bu aşamaya ulaşmanın zorunlu olduğunu savunarak, bu seviyeye gelindiğinde düşmanın ileride İran’a karşı harekete geçme cesaretinin kırılacağını söyledi. Bu bağlamda, savaşın sürdürülmesinin hedefinin yalnızca mevcut çatışmayı kazanmak değil, gelecekte benzer saldırıların önüne geçecek bir caydırıcılık ortamı oluşturmak olduğunu belirtti. İran Ordusu Sözcüsü, bu stratejinin ülkenin ulusal güvenliğini güçlendirmeye yönelik kararlı bir adım olduğunu dile getirdi.
TRUMP'IN AÇIKLAMASININ ARDINDAN GELDİ
Bu açıklama, ABD Başkanı Donald Trump’ın Tahran’a verdiği süreyi uzatmasının hemen ardından geldi. Trump’ın daha önce duyurduğu 10 günlük süre pazartesi akşamı dolmak üzereyken, ABD lideri bu süreyi son anda 20 saat daha uzatmıştı. Trump, Axios’a verdiği demeçte, İran ile “yoğun müzakereler” yürütüldüğünü belirterek anlaşma ihtimalinin yüksek olduğunu savunmuş ancak “İhtimal yüksek, ancak anlaşma yapmazlarsa oradaki her şeyi havaya uçuracağım” tehdidinde bulunmuştu.
TÜRKİYE ARABULUCULAR ARASINDA
Öte yandan diplomatik temaslar yalnızca doğrudan mesajlarla sınırlı değil. Taraflar arasında Türkiye’nin de aralarında bulunduğu arabulucular üzerinden yürütülen çok kanallı bir müzakere trafiği dikkat çekiyor. Amerika Birleşik Devletleri'nin Ortadoğu Elçisi Steve Witkoff ile İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi arasında doğrudan mesajlaşmaların sürdüğü, ayrıca Türk, Pakistanlı ve Mısırlı arabulucuların süreci desteklediği belirtiliyor.
10 MADDELİK SAVAŞI SONA ERDİRME YANITI
İran basını, İran yönetiminin ABD’nin ateşkes teklifini reddettiğini ve savaşın kalıcı olarak sona ermesine yönelik şartlarını içeren yanıtını Pakistan’a ilettiğini bildirdi. Axios'a göre ABD'li yetkili, İran'ın savaşı sona erdirme önerisine ilişkin 10 maddelik bir yanıt gönderdiğini söyledi. ABD'li yetkili, bu yanıtın "maksimalist" olduğunu ve diplomatik bir çözüme doğru ilerlemeye imkan tanıyıp tanımayacağının belirsiz olduğunu belirtti.