Rusya’nın başkenti Moskova’da mobil internet erişiminde yaşanan geniş çaplı kesintiler, şehirde yaşamın birçok alanını sekteye uğrattı. Mart ayının başından bu yana devam eden kesintilerin, iş dünyasında her gün milyarlarca rublelik ekonomik kayba yol açtığı belirtiliyor.
KREMLİN "GÜVENLİK ÖNLEMİ" DEDİ
Rusya’nın internet denetim kurumu Roskomnadzor’un izleme verilerine göre, 5 Mart’tan itibaren Moskova merkezli mobil internet trafiği bir önceki aya kıyasla ortalama yüzde 20 oranında azaldı. Bağlantı sorunları nedeniyle şehirde telsiz, çağrı cihazı ve sabit telefon gibi alternatif iletişim araçlarına olan talebin arttığı bildirildi.
Kremlin ise kesintileri doğruladı ancak ayrıntılı bir açıklama yapmadı. Kremlin Sözcüsü Dmitri Peskov, uygulamanın “sistematik güvenlik önlemleri” kapsamında hayata geçirildiğini belirterek, bu tedbirlerin “gerektiği sürece” devam edeceğini söyledi.
YALNIZCA "BEYAZ LİSTE" ERİŞİME SAHİP
Kesintilerin ilk günlerinde Moskova’nın merkezinde mobil internet erişiminin neredeyse tamamen kesildiği bildirildi. Yaklaşık bir hafta sonra ise yalnızca devletin onay verdiği bazı internet sitelerine erişim yeniden sağlandı. “Beyaz liste” olarak adlandırılan bu sistemde kamu hizmeti platformları, bankalar, e-ticaret siteleri ve Kremlin yanlısı medya kuruluşları erişime açık tutuldu.
İnternet kesintileri şehirde günlük yaşamı da önemli ölçüde değiştirdi. Devlet medyası, kartla ödeme sistemlerinde sorun yaşanabileceği uyarısıyla Moskova sakinlerine yanlarında nakit para bulundurmalarını tavsiye etti. Taksi çağırmak için mobil uygulamalar yerine telefonla arama yapılması önerilirken, bazı yetkililer internet erişimli ankesörlü telefonların yeniden kurulmasını gündeme getirdi.
GÜNLÜK MALİYETİ 25 MİLYON DOLAR
İş dünyası ise kesintilerden en ağır şekilde etkilenen kesimlerden biri oldu. Siber güvenlik uzmanı ve insan hakları örgütü First Department’ın başkanı Dmitrii Zair-Bek’e göre, mobil internet kısıtlamalarının Moskova ekonomisine günlük maliyeti 1 ila 2 milyar ruble (yaklaşık 12–25 milyon dolar) arasında değişiyor.
Uzmanlar, Moskova’da mobil ağlarla başlayan kısıtlamaların ilerleyen dönemde sabit internet ağlarını da kapsayabileceği uyarısında bulunuyor. Açık kaynaklı VPN şirketi Amnezia’nın kurucularından Mazay Banzaev ise mobil internetin Rusya’da daha geniş çaplı internet kontrolü için bir “test alanı” olarak kullanıldığını ifade ediyor.