İran’da, 88 din adamından oluşan Uzmanlar Meclisi, ABD ve İsrail’in uyarılarına rağmen öldürülen eski dini lider Ali Hamaney’in yerine 56 yaşındaki oğlu Mücteba Hamaney’i ülkenin yeni dini lideri olarak seçmiş, ABD Başkanı Donald Trump, Mücteba Hamaney’in seçimini “kabul edilemez” olarak nitelendirirken, İsrail ordusu her halefin peşine düşmeye devam edeceklerini açıklamıştı.
New York Times’ın analizine göre, Mücteba Hamaney’in siyasi kimliği ve gelecek politikaları hem İran iç siyasetinde hem de uluslararası ilişkilerde belirsizlik yaratıyor. Önceki lider Ali Hamaney’in aksine, yeni liderin protestolar sırasında sert tutumları desteklemiş ve nükleer program kapsamında uranyum zenginleştirme hakkını savunmuş olduğu belirtildi. Ancak Mücteba Hamaney kamuoyuna yaptığı açıklamalarda nükleer silah üretme niyetinde olmadığını ifade etmişti.
MÜCTEBA HAMANEY'İN LİDERLİĞİ UZMANLARI ENDİŞE DUYUYOR
Mücteba Hamaney’in öne çıkan bir diğer özelliği, babasının ofisinde çalıştığı dönemde perde arkasında etkili olması ve İran Devrim Muhafızları ile yakın ilişkilere sahip bulunması. Katolik Milano Üniversitesi’nden İran uzmanı Abdolrasool Divsallar, bu seçimin “derin devletin güçlenmesi ve iktidarın daha da merkezileşmesi” anlamına geldiğini vurguladı.
Uzmanlar, yeni liderin nükleer silah geliştirme olasılığı konusunda endişeli. Atlantik Konseyi analisti ve eski İsrail askeri istihbarat yetkilisi Danny Citronowicz, savaşın İran’ı nükleer silah yoluna itebileceğini belirtti. Bu arada İran Dışişleri Bakanı Abbas Erakçi, ABD’nin enerji altyapısı ve nükleer tesislere saldırı planlarını bildiklerini, kendilerinin de “sürprizler” yapabileceklerini açıkladı.
SAVAŞIN SEYRİNİ O BELİRLEYECEK
Buna karşılık bazı İranlı siyaset analistleri, Mücteba Hamaney’in beklenenden daha pragmatik bir liderlik sergileyebileceğini düşünüyor. Tahran Üniversitesi’nden Hasan Ahmadian, yeni liderin sertlik yanlıları arasındaki güçlü konumunun farklı siyasi gruplarla uzlaşmayı kolaylaştırabileceğini ifade etti. Analistler, savaşın seyrinin ve İran’ın nükleer politikasının yeni liderin kararlarına bağlı olarak şekilleneceğini belirtiyor.