BBC'nin Hamas’a yakın Filistinli kaynaklardan edindiği bilgilere göre oylama özellikle Gazze’de gizli şekilde gerçekleştirildi. Sürecin Batı Şeria ve yurt dışı teşkilatlarında tamamlanıp tamamlanmadığı ise netlik kazanmadı. Seçilecek ismin bir yıl boyunca görev yapacağı belirtiliyor.
Hareketin iç tüzüğüne göre lider, 86 üyeden oluşan seçim kurulu tarafından belirleniyor. Bu kurul, Hamas’ın en üst karar organı olan Genel Şura Konseyi içinden seçiliyor ve Gazze, Batı Şeria, İsrail’deki Filistinli tutuklular ile diaspora temsilcilerini kapsıyor.
LİDERLİK BOŞLUĞU SUİKASTLERLE DERİNLEŞTİ
Hamas liderliği, son bir yılda art arda gelen suikast ve saldırılarla büyük darbe aldı. Hareketin Gazze’deki lideri Yahya Sinwar Ekim 2024’te İsrail güçlerinin operasyonunda hayatını kaybetti. Siyasi büro şefi İsmail Haniye Temmuz ayında İran’da düzenlenen bir saldırıda, askeri kanadın önde gelen ismi Muhammed Deif ise Gazze’deki hava saldırısında öldürüldü.
Bu gelişmelerin ardından hareket, Katar merkezli Muhammed Derviş başkanlığındaki geçici bir komite tarafından yönetiliyordu. Ancak kalıcı bir lider belirlenmemesi, özellikle savaşın uzaması ve uluslararası baskıların artmasıyla birlikte örgüt içinde tartışmaları hızlandırdı.
YARIŞTA İKİ ADAY ÖNE ÇIKIYOR
Kaynaklara göre yarışta iki isim dikkat çekiyor. Bunlardan ilki, Sinwar ve Haniye’ye yakın çizgide olduğu değerlendirilen Halil el-Hayya, diğer güçlü aday ise Hamas’ın yurt dışı yapılanmasının önde gelen figürlerinden ve geçmişte siyasi büro başkanlığı yapmış olan Halid Meşal. Meşal’in halen Katar’ın başkenti Doha’da yaşadığı belirtiliyor.
Kulislerde başka isimlerin de gündeme geldiği ancak henüz resmi aday listesinin açıklanmadığı ifade edildi.
SAVAŞIN GÖLGESİNDE DEĞİŞEN İÇ DENGELER
7 Ekim 2023’te Hamas’ın İsrail’e düzenlediği ve yaklaşık 1200 kişinin hayatını kaybettiği, 251 kişinin rehin alındığı saldırının ardından başlayan savaş, hareketin hem askeri hem siyasi yapısını ciddi şekilde sarsmıştı. Gazze merkezli örgüt büyük ölçüde zayıflarken, karar alma mekanizmasında yeni bir denge arayışı başladı.
Gözlemciler, Hamas içinde uzun süredir var olan iki ana eğilimin yeniden belirginleştiğine dikkat çekiyor. Meşal’e yakın olduğu belirtilen ve Müslüman Kardeşler çizgisinde duran kanat, daha pragmatik bir yaklaşımı savunmakla anılırken İran’la daha sıkı ilişkileri bulunan ve Gazze merkezli kadrolarca temsil edilen grup ise daha sert bir çizgiyi benimsiyor.
Son savaşın ardından “eski lider kadrosu” olarak bilinen ve Meşal’e yakınlığıyla dikkat çeken isimlerin yeniden güç kazandığı ifade edildi.
ABD PLANI VE BÖLGESEL BASKILAR DİKKAT ÇEKTİ
Bu seçim süreci, ABD öncülüğünde yürütülen ateşkes görüşmeleri ve Gazze’nin geleceğine ilişkin diplomatik girişimlerle aynı döneme denk geliyor. ABD Başkanı Donald Trump liderliğinde şekillenen planlara göre Hamas’ın Gazze’nin gelecekteki yönetiminde rol almaması ve idarenin Batı Şeria’nın bazı bölgelerini yöneten Filistin Yönetimi’ne devredilmesi öngörülüyor.
Artan uluslararası baskı, Gazze’deki ağır yıkım ve iç siyasi belirsizlik ortamında seçilecek yeni liderin, hareketin hem askeri stratejisini hem de diplomatik pozisyonunu yeniden tanımlaması bekleniyor.