Ortadoğu’da ABD ve İsrail’in İran’a karşı yürüttüğü operasyonlar sürerken, Çin, Güney Çin Denizi’nde yeni bir hamleyle dikkat çekti. Wall Street Journal’in haberine göre, Pekin yaklaşık on yıllık bir aranın ardından tartışmalı Antelope Resifi’ni stratejik bir askeri üs hâline getirmeye hazırlanıyor.
Uydu görüntüleri, resifte inşa edilen helikopter pistleri, iskeleler ve gri çatılı yapıları ortaya koyarken, analistler bu altyapının Çin’e ek füze tesisleri ve gözetleme kapasitesi kazandıracağını belirtti. Söz konusu üs, bölgedeki mevcut askeri varlık için yedek alan işlevi görebilir ve olası bir Tayvan krizinde kritik bir çıkış noktası sunabilir.
VİETNAM PROTESTO ETTİ
Washington’daki Stratejik ve Uluslararası Çalışmalar Merkezi’ne bağlı Asia Maritime Transparency Initiative direktör yardımcısı Harrison Prétat, “Uzun bir aradan sonra Çin, hızlı ve büyük ölçekli ada inşasına yeniden başladı. Bu hamle, Vietnam ve diğer bölge ülkelerine güçlü bir mesajdır: Çin geri kalmayacak” dedi.
Vietnam Dışişleri Bakanlığı, Çin’in faaliyetlerini protesto ederek, Paracel Adaları’ndaki tüm yabancı faaliyetlerin yasa dışı olduğunu açıkladı. Pekin ise adaların kendi topraklarının ayrılmaz bir parçası olduğunu ve yapılan inşaatın yaşam koşullarını iyileştirmeyi ve yerel ekonomiyi güçlendirmeyi amaçladığını savundu.
ABD VE MÜTTEFİKLERİ İÇİN RİSK UNSURU
2016’da Lahey’deki Daimi Tahkim Mahkemesi, Çin’in Güney Çin Denizi üzerindeki tarihsel hak iddialarını hukuken geçersiz kılmıştı. Ancak uzmanlar, Antelope Resifi’ndeki yeni altyapının, Tayvan üzerinden çıkabilecek olası bir çatışmada ABD ve müttefikleri için ciddi bir stratejik risk oluşturabileceğini ifade etti.
Singapur’daki S. Rajaratnam Uluslararası Çalışmalar Okulu’ndan Collin Koh, “Paracel Adaları, ana karaya yakınlığı sayesinde Spratly Adaları’ndaki üslerden daha kullanışlı. Eğer Çin yüksek yoğunluklu askeri operasyonlara hazırlanıyorsa, buradaki yığınak anlamlı” dedi.
ABD KARŞI ÇIKTI
ABD ise uzun süredir Çin’in yapay ada inşasına karşı çıkıyor. Donanma Operasyonlar Şefi Amiral Daryl Caudle, Avustralya ziyareti sırasında, “Uluslararası hukuka önem veren herkesin endişe duyması gereken bir durum. Deniz hukuku kurallarına uymuyor” ifadelerini kullandı.
Analistlere göre, Washington’ın dikkatinin Ortadoğu savaşına kaymış olması, Pekin’in Güney Çin Denizi’ndeki faaliyetlerini hızlandırmasına olanak tanıdı. Prétat, “ABD’nin odağının başka yerlerde olduğunu gören Pekin, stratejik avantajını artırmak için adım atıyor. Çin’e karşı nasıl bir tavır takınılacağı belirsizliğini koruyor” dedi.